Ostrożnie z holowaniem
Samochód w XXI wieku traktowany jest przez większość użytkowników jako przedmiot codziennego użytku podobnie jak powszechne w naszych domach sprzęty RTV i AGD. Z tego względu wiedza przeciętnego kierowcy na temat czynności naprawczych i obsługowych jest zdecydowanie bardziej powierzchowna niż jeszcze kilka lat temu, kiedy obligatoryjną częścią każdego kursu na prawo jazdy był skrócony kurs o działaniu podstawowych podzespołów auta. Niezawodność współczesnych aut sprawia, że rzadko który kierowca potrafi sprawnie zmienić koło, uruchomić samochód przy pomocy kabli rozruchowych czy wymienić świece.
Niekiedy zachodzi jednak konieczność szybkiego przetransportowania uszkodzonego auta przy pomocy holowania. Manewr ten wymaga ponadstandardowych i nie upowszechnionych już tak jak niegdyś umiejętności z zakresu techniki jazdy, a ewentualny błąd może łatwo zakończyć się kolizją drogową. Nie zapominajmy o fakcie, że holowany samochód porusza się w stałej i to bardzo bliskiej odległości od swojego „holownika”, co bardzo ogranicza margines błędu, jaki może popełnić jego kierowca.
Dodatkowo, każdy współczesny samochód poruszając się bez uruchomionego silnika pozbawiony jest wspomagania układu hamulcowego i kierowniczego. Wymaga to użycia dużo większej siły do prowadzenia i zatrzymania pojazdu. Niewprawny holowany kierowca zaskoczony sytuacją na drodze zwykle nie jest w stanie uniknąć zderzenia. Często niebezpieczne sytuacje powoduje przypadkowe wyjęcie kluczyka ze stacyjki samochodu holowanego, które wiąże się z zablokowaniem jego układu kierowniczego. Podobnie niedoświadczony kierujący pojazdem holującym często zapomina o fakcie holowania i wykonuje gwałtowne nieprzemyślane manewry skutkujące kolizją bądź wypadkiem.
Problem holowania jest również bardzo ciekawym zagadnieniem z punktu widzenia prawa ubezpieczeniowego. Mało kto orientuje się jakie skutki prawne powoduje kolizja zespołu pojazdów. Odpowiedzi należy szukać w ustawie o ubezpieczeniach obowiązkowych. Kwestia holowania rozwiązana jest podobnie do problemu pojazdów ciągnących przyczepę. Zatem kto odpowiada za kolizję powstałą podczas holowania?
Pamiętajmy, że według polskiego prawa przyczepa to samodzielny pojazd mechaniczny podlegający rejestracji ewidencji i obowiązkowi ubezpieczenia OC. Pojazdy złączone na czas holowania w myśl art. 37 ust 3 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych traktowane są podobnie jak pojazd wraz z przyczepą i dokładnie w taki sposób regulują kwestię odpowiedzialności cywilnej za powstałe szkody. Zatem ubezpieczenie OC pojazdu holującego pokrywa szkody spowodowane przez ten pojazd jak i pojazd holowany o ile jest on jeszcze złączony z pojazdem holującym lub odłączył się od niego, ale jeszcze się toczył. Natomiast ubezpieczenie OC pojazdu holującego pokrywa szkody spowodowane przez ten pojazd w przypadku, gdy nie jest on złączony z pojazdem holującym lub odłączył się od niego i przestał się już toczyć. W praktyce oznacza to, że OC pojazdu holowanego dotyczy wyłącznie sytuacji, gdy stoi i nie jest on fizycznie podczepiony do swojego „holownika”! Wszelkie szkody wyrządzone ruchem pojazdu holowanego pokrywa ze swej polisy holujący! Kolejne niebezpieczeństwo dotyczy sytuacji, w której pojazd holujący uderza w tył swojego holownika. W takiej sytuacji również nie ma mowy o odszkodowaniu z ubezpieczenia OC.
Jak zostało wykazane powyżej, kierujący pojazdem holowanym bierze na siebie pełną odpowiedzialność za szkody powstałe podczas przebiegu holowania. Spontaniczna chęć pomocy może zakończyć się poważnymi konsekwencjami. Warto zapoznać się z podstawowymi zasadami bezpieczeństwa i poćwiczyć holowanie „na sucho”, aby uniknąć przykrego rozczarowania.
dr Piotr Majewski
