WHO ogłosiło, że koronawirus SARS CoV-2 jest pandemią. Oznacza to, że zarazić się nim może każdy mieszkaniec naszej planety. Wirus dotarł już do niemal wszystkich państw świata. GIS i MSZ odradzają wszelkie podróże, które nie są konieczne. Także towarzystwa ubezpieczeniowe dostosowują regulacje do obecnej sytuacji. Sprawdzamy, co oznacza ogłoszenie pandemii i jak w związku z tym wyglądają regulacje ubezpieczycieli. 

Sytuacja związana z koronawirusem jest bardzo dynamiczna. Towarzystwa ubezpieczeniowe zmieniają swoje wytyczne, spływają nowe informacje. W oparciu o otrzymywane dane na bieżąco aktualizujemy artykuł. Ostatnia zmiana: 07.04.2021

Pandemią nazywana jest epidemia choroby zakaźnej występująca w wielu różnych środowiskach, na ogromnym obszarze, na różnych kontynentach. Na jej rozwój wpływ ma stosunkowo niska śmiertelność, przy jednocześnie dużej zaraźliwości w długim okresie, przypadki bezobjawowego przechodzenia zarażenia, brak naturalnej oporności na wirusa oraz lekceważenie przez niektórych choroby ze względu na niegroźne obajwy. Do tej pory mieliśmy do czynienia z pandemiamii:

  • grypy hiszpanki – ponad 50 mln zgonów na całym świecie
  • grypy azjatyckiej – około milion zgonów na całym świecie
  • grypy Hong-Kongu – około milion zgonów na całym świecie
  • grypy świńskiej A/H1N1 (2009–2010) – 150–580 tysięcy  zgonów na całym świecie
  • AIDS - masowe zachorowania na całym świecie.

Nazwanie rozprzestrzenia się wirusa SARS CoV-2 pandemią nie zmienia aktualnych działań w celu zmniejszenia liczby zarażeń. 

Pandemia a ubezpieczenia turystyczne - co to zmienia?

Pandemia jako wyłączenie odpowiedzialności występuje tylko u kilku ubezpieczycieli. Nie jest to jednak równoznaczne z tym, że inne towarzystwa świadczą taką ochronę w czasie pandemii. W większości przypadków mają oni już wyłączenie od epidemii i skażeń wszelkiego rodzaju. 

  • Allianzinformuje, że w ramach ubezpieczenia turystycznego pokrywa koszty leczenia związane z zachorowaniem na Covid-19 podczas podróży zagranicznej do wysokości gwarantowanej sumy ubezpieczenia oraz koszty transportu do kraju, jeżeli w związku z zachorowaniem na Covid-19 nie mógł zostać wykorzystany pierwotny środek transportu.
  • W Aviva ochroną od zachorowania na Covid-19 objęte są polisy zawarte od dnia 16.07.2020 r., na okres do 21 dni. Towrzystwo zaznacza, że ubezpieczednie nie będzie działać w przypadku rozszerzenia o wykonywania ciężkiej pracy fizycznej oraz w przypadku podróży poza terytorium Europy i krajów basenu Morza Śródziemnego.
  • AXA Assistance - towrzystwo obejmuje zachorowanie na Covid-19 do wysokości sumy gwarantowanej ubezpieczenia kosztów leczenia. 
  • Signal Iduna informuje, że od 08 maja ochroną są objęte koszty leczenia na skutek zachorowania na Sars-Cov-1, Sars-Cov-2 z ich mutacjami.
  • Europa Ubezpieczenia udziela ochrony w przypadku zachorowania na Covid-19 do wysokości sumy gwarantowanej kosztów leczenia.
  • Wiener informuje, że nie udziela pomocy w krajach, w których ogłoszono stan wyjątkowy.
  • Generali informuje, że od 02.04.2020 r. w ubezpieczeniach podróżnych Generali oraz Proama w zakresie podróży zagranicznych, pokryje koszty leczenia i usług assistance również w przypadku zachorowania na koronawirusa. Górną granicą odpowiedzialności w zakresie pomocy medycznej będzie suma ubezpieczenia kosztów leczenia wskazana w polisie.
  • W Warcie pandemia, podobnie jak epidemia jest wyłączeniem tylko w przypadku ubezpieczenia samochodu na czas podróży. Zachorowanie na Covid-19 będzie objęte ochroną do wysokości sumy gwarantowanej ubezpieczenia.
  • W Nationale-Nederlanden od 04.08.2020 r. do ochrony w ramach ubezpieczenia turystycznego zostały włączone zdarzenia powstałe z tytułu epidemii, w tym również koszty związane z pomocą medyczną udzieloną w razie zachorowania na Covid-19, jednak  z wyłączeniem kosztów wynikających z działań wbrew miejscowemu prawu, zakazom i nakazom władz lokalnych czy kosztów związanych z pobytem na kwarantannie np. koszt hotelu. 
  • PZUobejmuje ochroną zachorowanie na koronawrusa przy wyjazdach krótszych niż 30 dni, do wysokości sumy gwarantowanej kosztów leczenia. 

Niemniej jednak, podobnie jak przed paroma tygodniami mogą pojawić się w tym zakresie zmiany - będziemy je śledzić i na bieżąco aktualizować w niniejszym artykule. 

Epidemia w ubezpieczeniach turystycznych

Praktycznie każdy ubezpieczyciel w Ogólnych Warunkach Ubezpieczenia informuje, że epidemia należy do generalnych wyłączeń odpowiedzialności. Jeśli więc w konkretnym państwie lub na wyznaczonym obszarze zostanie ogłoszony taki stan, to towarzystwo ubezpieczeniowe nie musi pokrywać kosztów leczenia związanych z zakażeniem wirusem ani wypłacać stosownego odszkodowania z tytułu NNW.

Co więcej, firmy zaczynają rozróżniać pojęcie epidemii od stanu epidemii, wprowadzają osobne deklaracje odnośnie ochrony w czasie kwarantanny czy oczekiwania na powrót do kraju. Na podstawie analizy ogólnych warunków i komunikatów ubezpieczycieli sprawdziliśmy, które towarzystwa nie mają takiego wyłączenia i oferują wsparcie nawet w razie epidemii. 

Kto i kiedy ogłasza epidemię?

Epidemię definiuje się jako występowanie zwiększonej liczby zachorowań na daną jednostkę chorobową w określonym czasie i w określonym miejscu. Może zostać ona ogłoszona przez lokalne władze lub na znacznie większą skalę - przez Światową Organizację Zdrowia (WHO). W Wuhan oraz samych Chinach, a także w niektórych rejonach Włoch czy Iranu, gdzie przypadków zarażenia koronawirusem jest z dnia na dzień coraz więcej mamy już do czynienia z epidemią. Z kolei WHO ogłosiła stan zagrożenia zdrowia publicznego o zasięgu międzynarodowym.

Oznacza to, że koronawirus stanowi zagrożenie dla innych krajów, ponieważ zaczyna się rozpowszechniać na inne państwa. Jest też sytuacją nagłą, która wymaga natychmiastowej reakcji. Dyrektor WHO wraz z zespołem ekspertów podjął taką decyzję, jak to już miało miejsce w poprzednich latach:

  • w 2009 roku - przy wirusie H1N1 (świńska grypa)
  • w marcu 2014 roku - przy eboli,
  • w maju 2014 roku przy polio,
  • w 2016 roku przy wirusie Zika,
  • w 2019 roku przy eboli.

Nie jest to jeszcze epidemia na światową skalę, jednakże każde towarzystwo odpowiedzialność za skutki zarażenia nowym koronawirusem może interpretować według własnych zasad. 

Czym różni się epidemia od stanu epidemii?

Niektórzy ubezpieczyciele, jak np. Signal Iduna rozróżniają epidemię od stanu epidemii, definiując wyłączenia ochrony. I tak epidemią określa się zdecydowane zwiększenie liczby zachorowań na danym obszarze na chorobę zakaźną lub wystąpienie nowej jednostki chorobowej, która dotychczas nie pojawiała się w danym rejonie.

Stan epidemii jest sytuacją prawną, która została wprowadzona na danym obszarze w związku z pojawienie się epidemii. Ma on na celu podjęcie konkretnych działań profilaktycznych oraz przeciwepidemicznych, by doprowadzić do zmniejszenia się liczby zachorowań.

Czy ubezpieczenie turystyczne zadziała w razie epidemii?

Do tej pory większość ubezpieczycieli w Ogólnych Warunkach Ubezpiecznia wyłączała zaróno epidemię, jak i pandemię. Obecna sytuacja jednak spowodowała, że towrzystwa podeszły do tematu koronawirusa inaczej i w większości przypadków koszty leczenia związane z nagłym zachorowaniem na Covid-19 są pokrywane.

Uwaga! Należy jednak  pamiętać, że nadal w OWU wyłączone zostają koszty wynikające z działań wbrew miejscowemu prawu, zakazom i nakazom władz lokalnych czy kosztów związanych z pobytem na kwarantannie np. koszt hotelu. 

Czy ubezpieczenie turystyczne chroni w razie pandemii?

AllianzTAK
UniqaTAK
Axa Assistance

TAK 

AvivaTAK, z ograniczeniami
Generali

TAK

Europa Ubezpieczenia

TAK

Nationale-Niderlanden

TAK

ProamaTAK
PZU

TAK, przy wyjazdach do 30 dni

Signal Iduna

TAK

WienerTAK, poza miejscami ogłoszenia stanu wyjątkowego
wartaTAK

Źródło: opracowanie rankomat.pl na podstawie OWU towrzystw                                       

Jakie zalecenia MSZ mają się do ubezpieczenia?

Przed wyjazdem trzeba na bieżąco monitorować obecną sytuację i sprawdzać zalecenia MSZ-u oraz GIS-u. Polskie Ministerstwo Spraw Zagranicznych również odniosło się do zwiększonej liczby zachorowań na koronawirusa. W związku z tym odradza wszelkie podróże, które nie są niezbędne.

Trzeba też pamiętać, że wiele krajów wprowadza szereg ograniczeń dotyczących wjazdu i pobytu na ich terrytorium, np. wymagane jest przedstawienie negatywnego wyniku testu na obecność koronawirusa. 

MSZ zaleca także monitorowanie wszelkich komunikatów dotyczących wyjazdów w tym okresie. Takie ostrzeżenie dla niektórych ubezpieczycieli są wiążące. Np. Axa Assistance bierze pod uwagę wszelkie ostrzeżenia wydawane przez polskie MSZ, jak również przez WHO, a Ergo nie obejmuje ochroną podróży do krajów objętych czwartym stopniem zagrożenia.

Czy kwarantanna jest objęta ochroną ubezpieczenia?

Kwarantanna to przymusowe, czasowe odosobnienie wobec ludzi, co do których zachodzi podejrzenie, że mogą być roznosicielami chorób zakaźnych. Co w przypadku, gdy osoba podróżująca zostanie poddana kwarantannie za granicą już po zakończeniu podróży i tym samym okresu ubezpieczenia? To zależy od indywidualnej interpretacji danego towarzystwa. W większości przypadków jednak kwarantana profilaktyczna, niezwiązana z leczeniem koronawirusa nie jest objęta ochroną ubezpieczeniową. 

Wirus w Polsce a ubezpieczenie

ubezpieczenia na życie obejmuje ochroną przypadki śmiertlne na wypadek zarażenia się koronawirusem, ponieważ wyłączeń na wypadek śmierci nie ma zbyt dużo - dotyczą zwykle samobójstw lub obecności w rejonie działania wojennych, a karencje obowiązują zazwyczaj do 6 miesięcy od zawarcia polisy. Co jednak w razie samego zachorowania?

Z tytułu zachorowwania na COVID-19 zarażony nie otrzyma wypłaty z ubezpieczenia na życie. Towarzystwo ubezpieczeniowe wypłaca odszkodowanie za „nazwane” w Warunkach Ubezpieczenia choroby, np. zawał serca, udar mózgu, czy nowotwory złośliwe. Dlatego zawsze trzeba sprawdzić, które z nich znajdują się w polisie. Każdy może jednak ubezpieczyć się na wypadek hospitalizacji z powodu choroby. Wtedy zarażeni koronawirusem za każdy dzień pobytu w szpitalu, otrzymają wypłatę z ubezpieczenia – komentuje Piotr Siekański z rankomat.pl.

Co powinno zawierać ubezpieczenie na wypadek epidemii?

Najważniejsze są koszty leczenia w wysokości przynajmniej 30 000 - 40 000 euro, ale kwotę najlepiej dopasować do kierunku wyjazdu. Zakres usług assistance powinien być możliwie jak najszerszy i oferować jak najlepszą pomoc w razie zarażenia się wirusem. Do takich usług można zaliczyć:

  • organizację transportu powrotnego do kraju lub do miejsca, z którego podróż może być kontynuowana,
  • organizację zakwaterowania na czas powrotu do zdrowia,
  • organizację transportu zwłok lub  pogrzebu za granicą,
  • organizację zakwaterowania i powrotu dla towarzyszy w podróży,
  • przekazywanie pilnych informacji (np. rodzinie lub osobom trzecim),
  • dostarczenie leków,
  • pomoc finansową.

Cena ubezpieczenia zależy od wielu czynników. Na terenie Europy najtańszą polisę można mieć już od 2,3 zł/dzień, w przypadku pozostałych krajów świata - od 4,3 zł dziennie. 

Ubezpieczenie od kosztów rezygnacji z podróży - czy zadziała w razie epidemii?

Niestabilna sytuacja na świecie związana z rozpowszechnieniem się koronawirusa sprawia, że wiele osób zastanawia się, czy planować kolejne podróże. Wsparciem w takiej sytuacji może być ubezpieczenie od kosztów rezygnacji. Dzięki temu otrzyma się zwrot kosztów poniesionych z tytuł anulowania wycieczki z biura podróży, biletu, noclegu czy innego wydarzenia, wcześniej opłaconego. Trzeba jednak sprawdzić, czy taka polisa zapewnia ochronę w razie ogłoszenia stanu epidemii. Ubezpieczyciele wyróżniają dwa rodzaje umów:

  1. towarzystwo odpowiada za ryzyka wymienione w OWU (i tutaj zwykle epidemia jest wyłączeniem odpowiedzialności),
  2. towarzystwo oferuje opcję "all risk", gdzie wszystkie powody rezygnacji z podróży, które można udokumentować są objęte ochroną.

Niemniej jednak w obecnej sytuacji ubezpieczyciele mogą zmieniać zapisy również w tym rodzaju ubezpieczenia. Aktualne regulacje przedstawiamy w poniższej tabeli:

UniqaTAK w przypadku zachorowania na koronawirusa w Polsce, NIE w przypadku rezygnacji z wyjazdu z powodu obaw przed zachorowaniem na COVID-19
Axa  AssistanceNIE - sprzedaż polis została wstrzymana
Europa UbezpieczeniaTAK - za dodatkową składką
Nationale NederlandedNIE

Signal Iduna

nie - sprzedaż polis wstrzymana

Szczepienie na koronawirusa a podróże - co się zmieni?

Pod koniec roku 2020 pojawiła się szczepionka uodparniająca na wirusa SARS-CoV-2. Kolejne państwa świata zaczynają szczepić swoich obywateli. Można więc mieć nadzieję, że branża turystyczna wkrótce wróci na dawne tory.

W Stanach Zjednoczonych zapowiedziano, że personel lotniczy będzie poddany szczepieniom w pierwszej kolejności. Niektóre linie lotnicze informują, że będą wymagały zaświadczenia o byciu zaszczepionym od swoich pasażerów - takie komunikaty wypuściły między innymi linie lotniczne takie, jak Qantas  Etihad Airways, Emirates Airlines i Qatar Airways.

Zapowiedziano także wprowadzanie paszportów dla zaszczepionych. Nad technologią pracuje Microsoft i Oralce, a nad wprowadzaniem tego rozwiązania debatuje już Unia Europejska. Polski rząd zapowiada uruchomienie specjalnej aplikacji, która będzie służyła jako certyfikat dla osob zaszczepionych. O konieczności zaszczepienia informują także organizatorzy rejsów morskich.

Jak ustrzec się zakażenia koronawirusem w podróży?

Koronawirus objawia się podobnie jak grypa czy zapalenie płuc - przez kaszel, gorączkę, katar, bóle mięśni, duszności i dreszcze. Jeśli ma się takie objawy, należy natychmiast zgłosić się do lekarza. Warto jednak w podróży stosować kilka profilaktycznych zasad:

  • myć ręce możliwie jak najczęściej, używając mydło lub preparaty odkażające,
  • nie zbliżać się do osób, które borykają się z gorączką, kaszlem lub katarem,
  • zasłaniać usta i nos,
  • w miarę możliowści unikać środków transportu publicznego,
  • unikać kontaktu z żywymi zwierzętami, zwłaszcza w miejscach występowania koronawirusa,
  • nie jeść surowego lub niedogotowanego mięsa,
  • unikać bazarów i targów.

Co warto wiedzieć?

  1. Światowa Organizacja Zdrowia ogłosiła stan zagrożenia dla międzynarodowego zdrowia publicznego z powodu wzmożonych zachorowań na koronawirusa SARS-CoV-2.
  2. Większość ubezpieczycieli aktualnie zapewnia ochronę w razie zachorowania na koronawirusa za granicą.
  3. W przypadku ubezpieczeń od kosztów rezygnacji niektóre towarzystwa oferują ochronę w razie rezgnacji z powodu pandemii.
  4. By ustrzec się zachorowania na COVID-19, warto stosować się do zaleceń odnośnie profilaktyki i higieny.