Rozdzielność majątkowa nie blokuje kredytu hipotecznego – małżonkowie z intercyzą mogą wziąć kredyt wspólnie lub każde z nich samodzielnie, bez zgody i wiedzy drugiego. Kto podpisuje umowę z bankiem, ten odpowiada za spłatę – ustrój majątkowy między małżonkami nie zmienia zobowiązania wobec banku. Przy samodzielnym wniosku bank liczy zdolność tylko na podstawie dochodów i zobowiązań jednej osoby, przy wspólnym – bierze pod uwagę dochody obojga. Intercyza zawarta po zaciągnięciu kredytu nie zmienia warunków spłaty ani nie zwalnia drugiego małżonka z odpowiedzialności – działa wyłącznie od dnia podpisania, nie wstecz.
Najważniejsze informacje
- Przy rozdzielności majątkowej każdy z małżonków może zaciągnąć kredyt hipoteczny samodzielnie bez zgody męża lub żony i wtedy odpowiada za niego wyłącznie we własnym zakresie.
- Jeśli kredyt został zaciągnięty wspólnie, małżonkowie odpowiadają solidarnie za całość zobowiązania nawet po ustanowieniu rozdzielności majątkowej.
- Rozdzielność majątkowa wpływa na sposób liczenia zdolności kredytowej, przy wniosku indywidualnym bank bierze pod uwagę wyłącznie dochody i zobowiązania jednego małżonka.
- 1. Na czym polega rozdzielność majątkowa?
- 2. Jak ustanowić rozdzielność majątkową?
- 3. Jaki wpływ na kredyt hipoteczny ma rozdzielność majątkowa?
- 3.1. Kredyt hipoteczny w czasie obowiązywania rozdzielności majątkowej
- 3.2. Rozdzielność majątkowa ustanowiona po zaciągnięciu kredytu hipotecznego
- 4. Jak rozdzielność majątkowa wpływa na zdolność kredytową?
- 4.1. Co z kredytem przy rozdzielności majątkowej?
- 4.2. Jakie są minusy rozdzielności majątkowej?
- 4.3. Czy bank widzi rozdzielność majątkową?
- 4.4. Czy rozdzielność majątkowa zwiększa zdolność kredytową?
- 5. Jak złożyć wniosek o kredyt przy rozdzielności majątkowej?
- 6. Jak wygląda kwestia spłaty kredytu hipotecznego przy rozdzielności majątkowej?
- 7. Rozdzielność majątkowa, kredyt hipoteczny a rozwód
Na czym polega rozdzielność majątkowa?
Rozdzielność majątkowa to umowa, która może być zawarta między małżonkami lub osobami, które planują zawrzeć związek małżeński. Jej zawarcie oznacza ustanowienie odrębności w zakresie majątku nabywanego przez każdego z małżonków w czasie trwania małżeństwa. W praktyce oznacza to, że od momentu podpisania umowy (tzw. intercyzy) nie powstaje majątek wspólny. Każde z Was gromadzi własne dochody, samodzielnie kupuje nieruchomości czy ruchomości i odpowiada wyłącznie za swoje zobowiązania. Ustanowienie rozdzielności to świadoma decyzja, która zmienia domyślnie obowiązującą od dnia zawarcia małżeństwa wspólność majątkową.
Jak ustanowić rozdzielność majątkową?
Ustanowienie rozdzielności majątkowej, czyli podpisanie intercyzy, jest możliwe zarówno przed zawarciem związku małżeńskiego, jak i już po jego zawarciu. W celu ustanowienia rozdzielności majątkowej należy sporządzić umowę majątkową. Musisz ją zawrzeć w formie aktu notarialnego – tylko wówczas będzie ważna. Oczywiście wymagane jest złożenie na niej podpisów obu stron.
Co ciekawe, w ramach intercyzy można nie tylko ustanowić rozdzielność majątkową, ale również jedynie częściowo ograniczyć urzędową wspólność lub ją rozszerzyć. Chcesz włączyć do wspólności majątkowej przedmioty nabyte przed zawarciem małżeństwa, które standardowo zaliczają się do majątku osobistego? Jest to możliwe w ramach tego typu umowy majątkowej.
Przykład
Jaki wpływ na kredyt hipoteczny ma rozdzielność majątkowa?
Omówienie wpływu rozdzielności majątkowej na kredyt hipoteczny wymaga oceny dwóch sytuacji: uzyskania kredytu w czasie obowiązywania rozdzielności majątkowej i jeszcze przed jest ustanowieniem.
Kredyt hipoteczny w czasie obowiązywania rozdzielności majątkowej
Jeśli chcesz uzyskać kredyt hipoteczny w czasie trwania ustroju rozdzielności majątkowej bez problemu możesz zaciągnąć takie zobowiązanie zarówno wspólnie z małżonkiem, jak i samodzielnie.
Wspólne zaciągnięcie zobowiązania działa w tym przypadku tak samo, jak w sytuacji, w której o kredyt hipoteczny wspólnie starają się np. rodzic z dzieckiem, rodzeństwo, przyjaciele czy partnerzy biznesowi. Zatem należy złożyć wspólny wniosek, który pozwoli na zbadanie przez bank zdolności kredytowej obu stron. Dodatkowo małżonkowie jako kredytobiorcy muszą ustalić między sobą jeszcze procentowy udział we własności nieruchomości (standardowo jest to oczywiście 50/50, ale nie musi tak być). Od tego będzie zależało, w jakiej proporcji każdy będzie odpowiadać za spłatę kredytu.
Rozdzielność majątkowa wpływa także na możliwość uzyskania kredytu samodzielnie. Każde z małżonków może wnioskować o takie zobowiązanie we własnym zakresie, co jest niemożliwe, jeśli małżonkowie mają wspólnotę majątkową. Jeśli weźmiesz kredyt hipoteczny tylko na siebie, będziesz sam odpowiadać za jego spłatę. Bank nie będzie wymagał zgody drugiego małżonka do podpisania umowy, ani nie sprawdzi jego zdolności kredytowej czy historii w BIK.
W razie zaprzestania spłaty kredytu Twoja żona lub mąż nie będą natomiast odpowiadać za spłatę zobowiązania. Warto też zwrócić uwagę na to, że w takim przypadku właścicielem nieruchomości kupionej z udziałem kredytu będziesz tylko Ty.
Rozdzielność majątkowa ustanowiona po zaciągnięciu kredytu hipotecznego
Rozdzielność majątkową możesz ustanowić już w trakcie trwania związku małżeńskiego, po podpisaniu umowy kredytowej. Gdy kredyt był zaciągnięty przy istnieniu wspólnoty majątkowej, a małżeństwo zdecyduje się na rozdzielność majątkową w późniejszym terminie, z punktu widzenia banku nic się nie zmienia. Wasz kredyt nadal jest wspólny – odpowiadacie solidarnie za jego spłatę, a po jej zakończeniu nieruchomość będzie należeć do Was obojga. Jeśli przestaniecie spłacać raty, również odpowiecie za to wspólnie.
Ewentualne modyfikacje dotyczące kredytu w związku z wprowadzeniem rozdzielności majątkowej, wymagają zgody banku i aneksu do umowy kredytowej. Brak zmian oznacza kontynuację dotychczasowych warunków spłaty i zasad odpowiedzialności za terminową spłatę zobowiązania przez obie strony.
Jak rozdzielność majątkowa wpływa na zdolność kredytową?
Jeśli pomimo rozdzielności majątkowej ubiegasz się o kredyt hipoteczny wspólnie z małżonkiem, Wasza zdolność będzie liczona tak samo, jak przy ubieganiu się o kredyt bez rozdzielności majątkowej. Pod uwagę będzie zatem brana suma Waszych dochodów, a także zobowiązań.
Jeśli masz rozdzielność majątkową z małżonkiem, a o kredyt hipoteczny ubiegasz się samodzielnie, Twoja zdolność kredytowa będzie liczona inaczej. Bank potraktuje Cię jak singla, a zatem weźmie pod uwagę tylko Twoje dochody i zobowiązania. Sytuacja finansowa drugiego małżonka nie ma żadnego znaczenia.
Może to być korzystnym rozwiązaniem, jeśli np. dobrze zarabiasz, a Twój współmałżonek nie pracuje, spłaca różnego rodzaju zobowiązania albo ma negatywną historię spłat odnotowaną w BIK. Z drugiej jednak strony może się zdarzyć, że Twoje pojedyncze dochody nie wystarczą do uzyskania kredytu hipotecznego w pożądanej kwocie. Wówczas możecie jednak nadal wnioskować wspólnie.
Co z kredytem przy rozdzielności majątkowej?
Przy rozdzielności majątkowej każde z małżonków może zaciągnąć kredyt hipoteczny samodzielnie – bez wiedzy i zgody współmałżonka. Odpowiada wtedy za spłatę wyłącznie we własnym zakresie, a kupiona nieruchomość staje się wyłącznie jego własnością. Można też złożyć wspólny wniosek – bank traktuje wówczas oboje małżonków jak dowolnych współkredytobiorców i liczy sumę ich dochodów oraz zobowiązań.
Jakie są minusy rozdzielności majątkowej?
Główny minus przy kredycie hipotecznym to niższa zdolność kredytowa przy samodzielnym wniosku – bank bierze pod uwagę tylko jeden dochód. Jeśli zarobki jednego małżonka są niewystarczające do uzyskania potrzebnej kwoty, rozdzielność majątkowa może utrudnić zakup wymarzonej nieruchomości. Dodatkowo intercyza wymaga formy aktu notarialnego – koszt to ok. 600-1000 zł. Małżonek, który nie pracuje lub nie ma własnego majątku, traci też ochronę, jaką daje wspólnota majątkowa.
Czy bank widzi rozdzielność majątkową?
Przy składaniu wniosku kredytowego bank pyta o stan cywilny i ustrój majątkowy. Rozdzielność majątkowa musi być potwierdzona aktem notarialnym. Bank nie weryfikuje automatycznie rejestru intercyz (w Polsce nie ma publicznego rejestru), ale kredytobiorca jest zobowiązany do podania prawdziwych informacji.
Czy rozdzielność majątkowa zwiększa zdolność kredytową?
To zależy od sytuacji. Jeśli jeden z małżonków ma długi, negatywną historię w BIK lub niskie dochody – rozdzielność może zwiększyć zdolność kredytową drugiego, bo bank nie bierze pod uwagę finansów współmałżonka przy indywidualnym wniosku. Jeśli jednak oboje dobrze zarabiają, wspólny wniosek (możliwy nawet przy rozdzielności) zapewni wyższą zdolność niż samodzielny.
Jak złożyć wniosek o kredyt przy rozdzielności majątkowej?
Rozdzielność majątkowa nie zmienia w zasadzie nic przy wnioskowaniu o kredyt wspólnie. Małżeństwo zawsze może złożyć do banku wspólny wniosek kredytowy, co zwykle pomaga w uzyskaniu wyższej kwoty kredytu i lepszych warunków finansowania.
Jedyne, co się zmienia, to możliwość złożenia wniosku kredytowego samodzielnie przez każdego z małżonków. Może to być korzystne rozwiązanie, jeśli jedna ze stron ma długi lub niskie dochody. Teoretycznie każde z małżonków może też wziąć własny kredyt hipoteczny, którym pokryje część kosztów zakupu tej samej nieruchomości. W praktyce jednak rzadko stosuje się takie rozwiązanie.
Jak wygląda kwestia spłaty kredytu hipotecznego przy rozdzielności majątkowej?
Przy rozdzielności majątkowej o odpowiedzialności za kredyt hipoteczny decyduje to, kto podpisał umowę z bankiem, nie sam fakt małżeństwa. To oznacza, że nawet jeśli masz intercyzę, możesz odpowiadać za cały kredyt albo wyłącznie za swoją część. Kluczowe jest, czy kredyt został zaciągnięty wspólnie, czy samodzielnie oraz kiedy ustanowiono rozdzielność majątkową.
Jeśli najpierw wzięliście kredyt hipoteczny razem, a dopiero później ustanowiliście rozdzielność majątkową, dla banku nic się nie zmienia.
- Nadal odpowiadacie za spłatę solidarnie.
- Bank może żądać spłaty całej raty od każdego z Was.
- W razie zaległości może dochodzić roszczeń od obojga kredytobiorców.
Rozdzielność majątkowa nie „rozwiązuje” wcześniejszej umowy kredytowej. Bank nie jest stroną intercyzy i nie traci swoich zabezpieczeń.
Jeżeli macie rozdzielność majątkową i wspólnie składacie wniosek o kredyt hipoteczny, sytuacja wygląda podobnie jak przy każdym wspólnym zobowiązaniu.
- Odpowiadacie solidarnie za całość zobowiązania.
- Bank może domagać się spłaty od każdego z Was osobno.
- Nie ma znaczenia, kto faktycznie przelewa raty.
W praktyce bank traktuje Was jak dwóch równorzędnych kredytobiorców tak samo, jak gdybyście nie byli małżeństwem.
Jeśli masz rozdzielność majątkową i bierzesz kredyt wyłącznie na siebie:
- tylko Ty podpisujesz umowę,
- tylko Ty odpowiadasz za spłatę,
- bank może dochodzić roszczeń wyłącznie od Ciebie.
Rozdzielność majątkowa, kredyt hipoteczny a rozwód
Rozdzielność majątkowa nie rozwiązuje automatycznie wspólnie zaciągniętego kredytu po rozwodzie. Jeśli oboje małżonkowie podpisali umowę kredytową, bank nadal traktuje ich jako solidarnych dłużników – niezależnie od wyroku sądowego i podziału majątku.
Co możecie zrobić po rozwodzie:
- Jeden z byłych małżonków przejmuje kredyt na siebie – wymaga zgody banku i udokumentowania wystarczającej zdolności kredytowej.
- Sprzedaż nieruchomości i spłata kredytu ze środków ze sprzedaży.
- Kontynuacja wspólnej spłaty do zakończenia kredytu – rzadko stosowane, ale formalnie możliwe.
Jeśli przed zaciągnięciem kredytu była rozdzielność majątkowa i kredyt był zaciągnięty tylko przez jednego małżonka — po rozwodzie nieruchomość i dług pozostają wyłącznie przy nim. Drugi były małżonek nie ma roszczeń do nieruchomości ani zobowiązań wobec banku. Ważne: Wyrok rozwodowy ani orzeczenie o podziale majątku nie zwalniają automatycznie z odpowiedzialności wobec banku. Każda zmiana wymaga aneksu do umowy, na który bank musi wyrazić zgodę.
Planujesz zaciągnąć zobowiązanie i nie masz intercyzy? Przeczytaj też: Rozdzielność majątkowa a kredyt gotówkowy
FAQ – najczęściej zadawane pytania
Czy mając rozdzielność majątkową, można złożyć wspólny wniosek kredytowy?
Tak. Intercyza oznacza, że o kredyt hipoteczny małżonkowie mogą się ubiegać solo lub razem. Jeśli zdecydują się złożyć wspólny wniosek kredytowy, będą traktowani tak samo jak każda inna para współkredytobiorców.
Czy można zdecydować o ustanowieniu rozdzielności majątkowej po zaciągnięciu kredytu hipotecznego?
Tak. Na rozdzielność majątkową można się zdecydować w każdym momencie trwania związku małżeńskiego. Jeżeli zostanie ona ustalona po zaciągnięciu kredytu hipotecznego, w zasadzie nic się nie zmienia. Warunki umowy z bankiem pozostają bowiem takie same.
Jakie są wady rozdzielności majątkowej przy kredycie hipotecznym?
Minusem rozdzielności majątkowej może być brak odpowiednio wysokiej zdolności kredytowej jednej osoby do uzyskania kredytu. Bank może też zaproponować mniej korzystne warunki kredytowe w związku z brakiem solidarnej odpowiedzialności za spłatę zobowiązania przez dwie osoby. Rozwiązaniem w takiej sytuacji jest złożenie wniosku wspólnie z małżonkiem.

