Wypowiedzenie umowy kredytowej przez bank – jak się bronić?

W przypadku otrzymania wypowiedzenia umowy kredytowej możesz się bronić poprzez zakwestionowanie decyzji banku lub spróbować zawrzeć z nim ugodę. W pierwszej kolejności warto jednak sprawdzić, czy bank miał podstawę do wypowiedzenia umowy i czy zachował wymaganą procedurę. Sprawdź, co zrobić, jeśli nastąpi wypowiedzenie umowy kredytowej przez bank i jak się bronić przed jego konsekwencjami.

Kiedy bank może wypowiedzieć umowę kredytu?

Bank może wypowiedzieć umowę kredytową tylko wtedy, jeśli kredytobiorca nie dotrzyma warunków udzielenia kredytu lub utraci zdolność kredytową. Takie powody wypowiedzenia umowy przewiduje art. 75 ustawy Prawo bankowe. Ponieważ są one sformułowane w sposób ogólny, banki zazwyczaj precyzują je dokładniej w treści samej umowy.

W praktyce przyczyny wypowiedzenia umowy kredytu przez bank mogą być następujące:

• zaległości w spłacie rat;
• przeznaczenie środków z kredytu na inny cel niż wskazany w umowie;
• brak zabezpieczenia kredytu – np. niewykupienie przez kredytobiorcę obowiązkowego ubezpieczenia lub spadek wartości nieruchomości przy kredycie hipotecznym;
• podanie nieprawdziwych informacji przy ubieganiu się o kredyt;
• utrata zdolności kredytowej lub zagrożenie upadłością – czyli pogorszenie sytuacji finansowej kredytobiorcy, uniemożliwiające terminową spłatę zobowiązania;
• inne przypadki określone w umowie.

Najczęściej bank decyduje się na wypowiedzenie umowy kredytowej z powodu zaległości w spłacie zobowiązania. W takim przypadku jednak najpierw powinien wyznaczyć kredytobiorcy 14-dniowy termin na uregulowanie zadłużenia lub złożenie wniosku o restrukturyzację kredytu.

Jak powinno wyglądać wypowiedzenie umowy kredytowej przez bank?

Wypowiedzenie umowy kredytowej przez bank powinno mieć formę oficjalnego pisma i spełniać określone warunki formalne. Przede wszystkim musi informować o podstawie rozwiązania umowy, okresie wypowiedzenia oraz terminie spłaty zadłużenia. Jeśli powodem wypowiedzenia są zaległości w spłacie kredytu, bank ma także ustawowy obowiązek przeprowadzić wcześniej procedurę upominawczą.

Procedura wypowiedzenia kredytu powinna przebiegać w następujący sposób, aby była zgodna z przepisami:

• wezwanie do zapłaty – bank musi przesłać pisemne wezwanie do zapłaty, wyznaczając termin minimum 14 dni roboczych na spłatę zaległości;
• informacja o restrukturyzacji – w wezwaniu do zapłaty powinna znaleźć się informacja o możliwości złożenia przez kredytobiorcę w ciągu 14 dni roboczych wniosku o restrukturyzację zadłużenia;
• wypowiedzenie umowy – bank może ją wypowiedzieć dopiero wtedy, gdy kredytobiorca nie ureguluje zaległości lub nie złoży wniosku o restrukturyzację w wyznaczonym terminie. Może też to zrobić, jeśli wniosek zostanie odrzucony lub kredytobiorca nie będzie się wywiązywał z nowych warunków spłaty zobowiązania.

Jak widzisz, wypowiedzenie umowy kredytowej przez bank nie następuje z dnia na dzień. Zanim otrzymasz takie pismo, bank znacznie wcześniej poinformuje Cię o problemie i da Ci szansę na jego rozwiązanie. Warto z tej szansy skorzystać, czyli w wyznaczonym terminie uregulować zaległość lub złożyć wniosek o restrukturyzację kredytu.

Na czym polega restrukturyzacja kredytu?

Restrukturyzacja kredytu (zadłużenia) polega na zmianie warunków spłaty zobowiązania, aby były one dostosowane do możliwości finansowych kredytobiorcy, które uległy pogorszeniu np. wskutek choroby lub obniżenia dochodów. W ramach tego rozwiązania możesz wnioskować na przykład o następujące zmiany w umowie:

• wydłużenie okresu kredytowania,
• czasowe zawieszenie spłaty rat,
• karencję w spłacie kapitału,
• obniżenie wysokości rat kapitałowo-odsetkowych,
• inne rozwiązania uzgodnione z bankiem, które poprawią Twoją płynność finansową.

Pamiętaj, że aby uniknąć wypowiedzenia umowy kredytowej, powinieneś złożyć wniosek o restrukturyzację w wyznaczonym przez bank terminie. Takie wniosek należy też solidnie uzasadnić. Wyjaśnij w nim zatem przyczyny swoich problemów finansowych, które doprowadziły do zaległości w spłacie rat kredytu.

Jakie są konsekwencje wypowiedzenia umowy kredytowej przez bank?

Najważniejszą konsekwencją wypowiedzenia umowy kredytowej przez bank jest postawienie całego niespłaconego zadłużenia w stan natychmiastowej wymagalności. Oznacza to, że musisz do końca okresu wypowiedzenia spłacić jednorazowo całą kwotę niespłaconego kredytu. Składa się na nią pozostały do spłaty kapitał oraz odsetki umowne i inne koszty, naliczone do dnia upływu okresu wypowiedzenia.

Brak terminowej spłaty całego zadłużenia do zakończenia okresu wypowiedzenia umowy kredytu niesie za sobą kolejne konsekwencje. Możesz się spodziewać przede wszystkim:

• skierowania sprawy do sądu – bank kieruje pozew, aby uzyskać nakaz zapłaty lub inny tytuł wykonawczy;
• wszczęcia egzekucji komorniczej – komornik w celu odzyskania zaległej kwoty może zająć konta bankowe, wynagrodzenie, a także ruchomości i nieruchomości;
• naliczenia dodatkowych kosztów – dług wobec banku powiększą odsetki karne za opóźnienie, a także koszty postępowania sądowego i egzekucyjnego;
• negatywnych wpisów w rejestrach – informacja o zadłużeniu trafia do BIK, a nierzadko także do rejestrów dłużników typu KRD lub BIG InfoMonitor.

Wypowiedzenie umowy kredytu oznacza zatem nie tylko formalne zakończenie współpracy z bankiem. Może też wywołać poważne skutki finansowe i prawne, które mogą wpływać na Twoją sytuację nawet przez wiele lat.

Ile wynosi okres wypowiedzenia umowy kredytowej przez bank?

Okres wypowiedzenia umowy kredytowej wynosi 30 dni od momentu doręczenia pisma, chyba że bank przewidział w umowie dłuższy termin. W przypadku zagrożenia upadłością kredytobiorcy okres wypowiedzenia jest jeszcze krótszy, bo zgodnie z przepisami wynosi 7 dni.

Spłata całego zadłużenia w krótkim okresie wypowiedzenia umowy może stanowić nie lada problem. Dotyczy to zwłaszcza osób, którym bank przesłał wypowiedzenie umowy kredytu hipotecznego. W ich przypadku uregulowanie nawet kilkuset tysięcy np. w ciągu 30 dni zazwyczaj jest praktycznie niemożliwe.

Jak się bronić w przypadku wypowiedzenia umowy kredytowej?

W przypadku wypowiedzenia umowy kredytowej przez bank w pierwszej kolejności warto zweryfikować zasadność takiej decyzji. Jeżeli bank nie zachował formalnych procedur, możesz złożyć reklamację, a potem bronić się także w sądzie. Jeżeli natomiast wypowiedzenie jest zasadne, najlepiej podjąć negocjacje z bankiem celem zawarcia z nim ugody.

Oto co możesz zrobić, jeśli otrzymasz wypowiedzenie umowy kredytu:

1. Sprawdź, dlaczego bank wypowiedział umowę
   Powód wypowiedzenia powinien być jasno sformułowany w piśmie. Dokonaj oceny, czy przyczyna wskazana przez bank rzeczywiści wystąpiła np. czy faktycznie masz zaległości w spłacie kredytu.
2. Zweryfikuj, czy bank zachował wymaganą procedurę
   Sprawdź przede wszystkim, czy bank:
   – wysłał Ci najpierw wezwanie do zapłaty i dostarczył go na właściwy adres,
   – wyznaczył odpowiedni termin na spłatę zaległości (minimum 14 dni),
   – poinformował o możliwości restrukturyzacji zadłużenia.
3. Ureguluj zaległość lub zaproponuj inne rozwiązanie problemu
   Jeżeli nie jesteś w stanie uregulować całej kwoty zadłużenia w wyznaczonym przez bank terminie, jak najszybciej się z nim skontaktuj i podejmij negocjacje. Złóż też wniosek o zawarcie ugody, kierując pismo bezpośrednio do departamentu windykacji lub restrukturyzacji banku. We wniosku zaproponuj np. rozłożenie zaległości na raty lub zmianę warunków spłaty kredytu.
4. Złóż reklamację lub odwołanie do banku
   W przypadku gdy nie zgadzasz się z decyzją banku, złóż oficjalną reklamację lub odwołanie. W piśmie przedstaw swoje zarzuty (np. dotyczące błędnie wyliczonej zaległości) i domagaj się cofnięcia wypowiedzenia umowy oraz przywrócenia harmonogramu spłat kredytu.
5. Skorzystaj z pomocy prawnika
   Prawnik pomoże Ci zarówno w negocjacjach z bankiem, jak i w podważeniu jego decyzji o wypowiedzeniu umowy np. przed sądem. Z jego pomocy warto skorzystać zwłaszcza w sytuacji, gdy wypowiedzenie dotyczy umowy kredytu hipotecznego. W tym przypadku grozi Ci bowiem utrata nieruchomości.

Czy można podważyć wypowiedzenie umowy kredytowej przez bank?

Podważenie wypowiedzenia umowy kredytowej przez bank jest możliwe, jeśli instytucja nie dopełniła procedur ustawowych lub popełniła błędy formalne. W takim przypadku masz prawo złożyć reklamację, a także próbować podważyć wypowiedzenie umowy kredytu w sądzie.

Podstawą podważenia wypowiedzenia umowy kredytowej mogą być między innymi następujące błędy banku:

• brak uzasadnienia wypowiedzenia – niewskazanie w piśmie podstawy prawnej takiej decyzji;
• bezzasadność wypowiedzenia – np. wskazywanie zadłużenia jako powód rozwiązania umowy, gdy kredytobiorca spłacił wszystkie zaległości;
• błędnie wyliczona kwota zadłużenia;
• brak wezwania do zapłaty – czyli pominięcie procedury z art. 75c Prawa bankowego przy zaległościach;
• zbyt krótki termin na spłatę zaległości – czyli krótszy niż 14 dni roboczych;
• brak informacji o możliwości restrukturyzacji – lub wyznaczenie zbyt krótkiego terminu na złożenie wniosku;
• nieprawidłowości w doręczeniu wypowiedzenia – np. wysłanie pisma na niewłaściwy adres lub brak dowodu jego skutecznego doręczenia.

Aby skutecznie bronić się przed wypowiedzeniem umowy kredytowej, złóż reklamację jak najszybciej. Najlepiej to zrobić zaraz po otrzymaniu pisma i przed upływem okresu wypowiedzenia. Bank na rozpatrzenie reklamacji ma 30 dni, z możliwością przedłużenia tego terminu do 60 dni.

Co zrobić po wypowiedzeniu kredytu? Podsumowanie

Wypowiedzenie umowy kredytowej przez bank nie musi oznaczać, że Twoja sytuacja jest już bez wyjścia. W pierwszej kolejności dokładnie sprawdź przyczynę wypowiedzenia, wysokość zadłużenia oraz to, czy bank prawidłowo przeprowadził całą procedurę. W zależności od sytuacji masz szansę cofnąć decyzję banku np. poprzez uregulowanie zaległości, wynegocjowanie nowych warunków spłaty zobowiązania, albo poprzez zakwestionowanie nieprawidłowego wypowiedzenia. Najważniejsze jest, aby działać możliwie szybko. Odpowiednio podjęte działania mogą pomóc Ci nawet cofnąć wypowiedzenie lub ograniczyć jego konsekwencje.

Pamiętaj jednocześnie, że możesz uniknąć wypowiedzenia umowy kredytowej. W tym celu nie ignoruj pism z banku i skorzystaj z zaproponowanych przez niego możliwości rozwiązania problemu. Jeśli masz zaległości w spłacie rat, postaraj się je uregulować lub złóż wniosek o restrukturyzacje kredytu w wyznaczonym przez bank terminie.

Katarzyna Zuba

Redaktor

redakcja@rankomat.pl

Z wykształcenia jestem ekonomistką, a zawodowo od ponad dziesięciu lat zajmuję się tworzeniem dla portali internetowych treści o tematyce z zakresu finansów, bankowości, prawa i biznesu. W swoich artykułach dzielę się z czytelnikami swoją wiedzą zdobytą podczas studiów, ale też praktycznym doświadczeniem wynikającym z wieloletniej pracy w branży finansowej. Prywatnie jestem miłośniczką kotów, pieszych wędrówek, jazdy na rowerze oraz nowinek technologicznych.

Zobacz inne wpisy tego autora »

Komentarze: