Scoring kredytowy to ocena prawdopodobieństwa, czy klient będzie terminowo spłacał kredyt lub pożyczkę. Im lepszy wynik, tym większa szansa na uzyskanie finansowania, choć ostateczna decyzja zawsze należy do banku. Sprawdź czym różni się scoring bankowy od scoringu BIK, co wpływa na ocenę punktową, jak sprawdzić swój scoring kredytowy oraz jak poprawić wynik przed złożeniem wniosku o kredyt.
Najważniejsze informacje
- Scoring kredytowy jest dla banku podstawą oceny ryzyka podejmowanego przy udzielaniu kredytów. Im masz wyższy wynik, tym lepiej.
- Każdy bank korzysta z własnego algorytmu wyliczania scoringu. Samodzielnie możesz sprawdzić swój wynik jedynie w raporcie BIK. Nie oznacza to jednak, że bank wyliczy Ci identyczny wskaźnik.
- Scoring BIK i scoring bankowy to nie to samo. Wynik z Raportu BIK jedynie przybliża sposób, w jaki instytucja finansowa może ocenić historię kredytową klienta.
- Scoring BIK można sprawdzić w płatnym Raporcie BIK, natomiast bezpłatna kopia danych nie zawiera oceny punktowej.
- Najlepszym sposobem na poprawę scoringu jest terminowa spłata zobowiązań, ograniczenie liczby nowych kredytów oraz rozsądne korzystanie z kart i limitów kredytowych.
- 1. Czym jest scoring kredytowy?
- 2. Jak scoring kredytowy wpływa na warunki kredytu?
- 3. Jak wyliczany jest scoring kredytowy?
- 4. Jakie są rodzaje scoringu kredytowego?
- 5. Jak sprawdzić swój scoring kredytowy?
- 6. Czym jest Scoring BIK?
- 7. Jakie czynniki wpływają na wysokość scoringu BIK?
- 8. Jak sprawdzić scoring BIK?
- 8.1. Jak pobrać raport BIK za darmo?
- 9. Jak poprawić niski scoring kredytowy?
Czym jest scoring kredytowy?
Scoring to sposób oceny wiarygodności kredytowej klienta wyznaczany na podstawie analizy Twojej historii kredytowej. Ta ocena bazuje na różnych źródłach danych, ale przede wszystkim uzyskanych z bazy Biura Informacji Kredytowej (BIK), a także ze źródeł własnych banku. Im wyższy wynik, tym większe szanse na uzyskanie zobowiązania na korzystniejszych warunkach.
Uwaga: banki wyliczają scoring kredytowy ze względu na rekomendacje Komisji Nadzoru Finansowego. Poza tym jest to korzystne rozwiązanie dla portfela instytucji – dzięki takiej analizie wniosków ograniczają ryzyko braku spłaty zobowiązania.
Jak scoring kredytowy wpływa na warunki kredytu?
Im masz więcej punktów, tym większe szanse na otrzymanie zobowiązania. Bankowi zależy, aby osoba z pozytywną historią kredytową, rzetelnie spłacająca zobowiązania, została jego klientem. Może Ci zaproponować atrakcyjniejsze warunki niż w ramach standardowej oferty.
Z drugiej strony, jeśli scoring kredytowy jest niski, bank przeanalizuje, czy w ogóle jest w stanie Ci przyznać zobowiązanie. Możliwe, że w takim przypadku zaproponuje kredyt na gorszych warunkach, aby rekompensować sobie ponoszone ryzyko. Dlatego warto zadbać o swój scoring kredytowy.
Jak wyliczany jest scoring kredytowy?
Każda instytucja ma własny algorytm, który służy do obliczenia scoringu kredytowego. Banki nie informują klientów, co dokładnie biorą pod uwagę i jaką wagę nadają poszczególnym czynnikom przy kalkulacji. Nie jesteś w stanie samodzielnie wyliczyć scoringu i mieć pewność, że dana instytucja przyznała Ci właśnie taką ocenę punktową. Możesz co najwyżej oszacować swój wynik. Bardzo prawdopodobne, że konkretny bank bierze pod uwagę pewne wyjątkowe, nietypowe kryteria.
Natomiast najczęściej analizuje czynniki ilościowe, takie jak:
- wysokość i źródło miesięcznych dochodów wnioskodawcy,
- aktualne zobowiązania kredytowe i pożyczkowe,
- miesięczne koszty stałe (czynsz, opłaty za media itp.),
- wartość zgromadzonych oszczędności,
- liczba osób na utrzymaniu,
oraz jakościowe:
- wykształcenie,
- stan cywilny,
- zasoby mieszkaniowe.
Bank sprawdzi też Twoją historię kredytową w BIK czyli informacje jak spłacałeś swoje dotychczasowe zobowiązania kredytowe i pożyczkowe. Dodatkowo może liczyć się też informacja, jak długo trwa Twoja relacja z daną instytucją finansową i z jakich produktów bankowych w niej korzystasz.
Nie ma gwarancji, że Twój bank analizuje wszystkie czynniki ilościowe i jakościowe. Nie wiadomo również, jaką przypisuje im wagę. Dlatego w jednej instytucji Twój scoring może być oceniony jako wystarczający do przyznania zobowiązania, a w innej – otrzymasz odmowę.
Przykład
Zazwyczaj banki, które sprawdzają scoring, w pierwszej kolejności sięgają po informacje zgromadzone w swoich bazach. Ustalają, z jakich produktów korzystasz, analizują historię Twojego rachunku. W kolejnym kroku przechodzą do analizowania zewnętrznych źródeł, takich jak BIK czy biura gospodarcze.
Jakie są rodzaje scoringu kredytowego?
Bank może oceniać Twoją wiarygodność na podstawie różnych metod. Sprawdź, jakie są rodzaje scoringu.
Scoring aplikacyjny
Ta metoda wyliczania scoringu jest bardzo popularna i wykorzystywana szczególnie często w przypadku nowych klientów. Jeśli chcesz wnioskować o kredyt do banku, w którym nie masz żadnego zobowiązania, to prawdopodobnie na początek otrzymasz kartę aplikacyjną. Instytucja chce się dowiedzieć o Twojej sytuacji osobistej i majątkowej. Dokonuje oceny na podstawie takich danych jak: wiek, miejsce zamieszkania, stan cywilny, dochody czy zatrudnienie. Mając te dane, porównuje je z profilami klientów, którzy dotychczas spłacali lub nie spłacali zobowiązań.
Scoring behawioralny
W tym przypadku ocena opiera się na zachowaniu klienta w relacjach z bankiem i innymi instytucjami finansowymi. Większe znaczenie mają tutaj czynniki historyczne, a instytucja korzysta z niego głównie w przypadku swoich aktualnych klientów. Sprawdza i ocenia, jak przebiegało spłacanie zobowiązań w przeszłości. Podstawą jest weryfikacja, czy Twoje dotychczasowe raty były regulowane w terminie. Bank weźmie również pod uwagę, ile wynosiło średniomiesięczne saldo na rachunku.
Instytucja zwraca także uwagę, jak często korzystasz z produktów bankowych. Jeśli robisz to regularnie i spłacasz je zgodnie z ustaleniami, to działa zdecydowanie pozytywnie. Bank zakłada, że w przyszłości będziesz podchodzić tak samo do regulowania zobowiązań.
Scoring fraudowy
Jest to narzędzie wykorzystywane przez instytucje finansowe do zapobiegania oszustwom. Banki oceniają, jak małe jest prawdopodobieństwo, że dany klient będzie mieć skłonność do nadużyć finansowych. Chodzi o upewnienie się, czy może on łamać warunki umowy kredytowej. Przy wyliczaniu scoringu fraudowego zastosowanie mają zaawansowane modele statystyczne i odpowiednie oprogramowanie. Do działań fraudowych zalicza się m.in. podanie nieprawdziwych danych przy składaniu wniosku czy też korzystanie ze skradzionej tożsamości.
Wyróżnia się fraudy aplikacyjne, gdzie klient posługuje się wspomnianą, skradzioną tożsamością, aby wyłudzić kredyt, a także transakcyjne, np. wykorzystanie danych z kart kredytowych innych, nieświadomych osób. Często zdarza się, że ten, kto próbuje wyłudzić kredyt, dotąd był uczciwy, zatem skuteczność wniosków płynących z takiej analizy może być niewielka.
Wyliczając scoring kredytowy, instytucja może wziąć pod uwagę m.in.:
- Urządzenie, z którego złożono wniosek – czy wcześniej nie było używane w podejrzanych transakcjach.
- Zachowanie klienta online, np. bardzo szybkie działanie wskazujące, że wniosek mogły złożyć boty.
- Nietypowe dane w aplikacji, z której składano wniosek, np. adres wykorzystany w wielu wnioskach, w tym pochodzących od różnych osób.
Jak sprawdzić swój scoring kredytowy?
Nie jesteś w stanie na własną rękę wyliczyć, jaki masz scoring bankowy. Po pierwsze nie wiesz, jaki algorytm wyliczania tego scoringu ma dana instytucja, a przecież każda korzysta z innego. Po drugie to skomplikowana kalkulacja i jednocześnie trudno ocenić, czy uwzględnisz odpowiednie czynniki. To jednak nie oznacza, że nie ma żadnych sposobów na ocenę scoringu. W tym celu sprawdź swój raport BIK. Jak to zrobić?
Czym jest Scoring BIK?
Scoring BIK to punktowa ocena wiarygodności kredytowej w skali od 0 do 100, wyliczana na podstawie historii spłaty kredytów i pożyczek zawartej w bazie BIK. Im wyższy wynik, tym lepiej oceniana jest Twoja wiarygodność jako kredytobiorcy. Ocena punktowa BIK jest obliczana na zasadach podobnych do tych stosowanych przez banki. Nie oznacza to jednak, że wynik BIK będzie identyczny z oceną przygotowaną przez konkretną instytucję, ponieważ banki mogą korzystać z własnych modeli scoringowych i brać pod uwagę dodatkowe informacje.
BIK prowadzi największy w Polsce zbiór danych o klientach indywidualnych i przedsiębiorcach w zakresie kredytów i pożyczek. W jego bazie znajdują się informacje o 222 mln rachunków kredytowych i pożyczkowych należących do ponad 25 mln klientów indywidualnych.
Aby BIK mógł wyliczyć scoring, musisz mieć odpowiednio długą historię kredytową. Warunek ten może zostać spełniony między innymi przez spłacanie przez co najmniej 6 miesięcy kredytu lub pożyczki na kwotę minimum 400 zł albo posiadanie przez taki okres produktu z limitem kredytowym. Pod uwagę mogą zostać wzięte również zamknięte kredyty bankowe, jeśli wyraziłeś zgodę na dalsze przetwarzanie informacji.
Brak oceny BIK nie przekreśla automatycznie szans na uzyskanie kredytu. Ostateczną decyzję podejmuje bank lub firma pożyczkowa, biorąc pod uwagę także inne informacje, takie jak dochody, wydatki, obecne zadłużenie i zasady własnej polityki kredytowej.
Jakie czynniki wpływają na wysokość scoringu BIK?
Zgodnie z zasadami nowego modelu scoringowego, który BIK wprowadził w lipcu 2026 r. kluczowe znaczenie dla oceny punktowej mają:
- Terminowość spłaty zobowiązań – obejmuje informacje o występujących opóźnieniach w płatności rat kredytów i pożyczek, kwotach tych zaległości oraz procesach windykacyjnych i egzekucyjnych
- Aktywność na rynku finansowym – to informacje obejmujące wysokość kredytu czy pożyczki, kwocie pozostającej do spłaty oraz wysokości i wykorzystaniu przyznanych limitów kredytowych
- Doświadczenie w spłacie zobowiązań – czyli informacje dotyczące długości historii kredytowej.
Co istotne od 1 lipca 2026 r. zapytania kredytowe będą automatycznie usuwane z bazy BIK po 14 dniach, jeśli nie zakończą się udzieleniem finansowania. W praktyce oznacza to, że złożenie wniosków kredytowych w kilku bankach i np. decyzja odmowna lub niepodpisanie umowy kredytowej z innych powodów, nie wpłynie na scoring BIK. Dane te nie będą też przekazywane innym instytucjom finansowym.
Naszym okiem
Przykładowo, jeśli w momencie wnioskowania o kredyt hipoteczny spłacamy już inny kredyt z ratą np. 1000 zł, to dostępna kwota kredytu może spaść o 128 tys. zł. Podobny spadek wywoła limit kredytowy w rachunku lub na karcie kredytowej w wysokości 20 tys. zł. Z kolei posiadanie dwojga dzieci oraz limitu kredytowego na 10 000 zł i kredytu z ratą 500 zł obniży zdolność kredytową aż o 353 tys. zł. Z kolei niska ocena w BIK może doprowadzić do odmowy przyznania kredytu, nawet jeśli mamy odpowiednio wysokie dochody.
Jak sprawdzić scoring BIK?
Swój scoring BIK sprawdzisz po założeniu konta na stronie internetowej Biura Informacji Kredytowej, potwierdzeniu tożsamości i wykupieniu Raportu BIK lub jednego z dostępnych pakietów.
Po rejestracji możesz potwierdzić swoją tożsamość za pomocą aplikacji mObywatel albo przelewu weryfikacyjnego w wysokości 1 zł. Następnie wybierz odpowiednią ofertę i dokonaj płatności. Raport zostanie wygenerowany automatycznie – możesz przeglądać go online lub pobrać w formacie PDF.
Do wyboru masz:
- pojedynczy Raport BIK – 59 zł,
- Pakiet BIK – 139 zł rocznie, obejmujący 6 Raportów BIK,
- Pakiet BIK Max – 239 zł rocznie, zapewniający dostęp do Raportów BIK bez ograniczeń przez 12 miesięcy.
Jak pobrać raport BIK za darmo?
Raportu BIK nie pobierzesz za darmo. Raz na 6 miesięcy możesz natomiast bezpłatnie otrzymać kopię danych przetwarzanych na Twój temat przez BIK. Nie jest ona odpowiednikiem płatnego Raportu BIK i nie zawiera scoringu.
Aby zamówić kopię danych, możesz:
- złożyć wniosek przez formularz kontaktowy dostępny po zalogowaniu na konto BIK,
- wysłać wniosek pocztą,
- przesłać go e-mailem opatrzonym kwalifikowanym podpisem elektronicznym.
We wniosku należy podać m.in. imię, nazwisko, adres korespondencyjny, numer PESEL oraz serię i numer dokumentu tożsamości.
Na przygotowanie kopii danych możesz czekać do miesiąca od wpłynięcia wniosku. W bardziej skomplikowanych przypadkach BIK może przedłużyć ten termin maksymalnie o kolejne dwa miesiące, ale musi poinformować Cię o tym w ciągu pierwszego miesiąca.
W kopii danych znajdziesz m.in.:
- listę swoich kredytów, pożyczek i limitów,
- nazwy instytucji, które przekazały dane do BIK,
- pierwotne kwoty zobowiązań i kwoty pozostałe do spłaty,
- informację, czy odnotowano opóźnienia,
- informacje o zgodach na przetwarzanie danych.
Dokument nie zawiera jednak oceny punktowej BIK, interpretacji historii kredytowej, dodatkowych wskaźników ani podpowiedzi dotyczących zwiększenia szans na kredyt. BIK podaje w nim informację, czy wystąpiły opóźnienia, ale nie wskazuje, że kopia zawiera szczegółowe zestawienie liczby dni każdego opóźnienia.
Jak poprawić niski scoring kredytowy?
Aby poprawić scoring BIK, spłacaj wszystkie zobowiązania terminowo, nie zaciągaj wielu nowych kredytów w krótkim czasie i rozsądnie korzystaj z kart oraz limitów kredytowych. Poprawa wyniku zwykle wymaga czasu, ponieważ ocena jest obliczana na podstawie historii spłaty kredytów i pożyczek.
- Spłacaj zobowiązania w terminie – późnienia mogą wpłynąć na ostateczną ocenę punktową. Jeżeli masz zaległość, ureguluj ją możliwie szybko, a w razie problemów ze spłatą skontaktuj się z bankiem lub firmą pożyczkową.
- Rozsądnie korzystaj z kart kredytowych i limitów w koncie – zbyt wysokie wykorzystanie dostępnego limitu może obniżyć scoring. Nie musisz jednak automatycznie zamykać długo posiadanej karty kredytowej, szczególnie gdy korzystasz z niej odpowiedzialnie. Jeśli nie miałeś innych zobowiązań kredytowych wcześniej, terminowa spłata karty kredytowej może pomóc Ci w budowaniu pozytywnej historii kredytowej.
- Buduj pozytywną historię kredytową – terminowo spłacany kredyt ratalny lub karta kredytowa mogą pomóc w budowaniu historii. Nie warto jednak zaciągać zobowiązania wyłącznie po to, aby podnieść scoring. Korzystaj z kredytów tylko wtedy, gdy są potrzebne i stać Cię na ich spłatę.
O dobrą historię kredytową warto zadbać odpowiednio wcześnie, szczególnie przed planowanym kredytem hipotecznym. Pamiętaj jednak, że wysoki scoring BIK nie gwarantuje otrzymania finansowania. Ostateczną decyzję podejmie bank na podstawie własnej polityki kredytowej. Oprócz dbałości o pozytywną historię kredytową i dobrą zdolność kredytową, przed złożeniem wniosku porównaj również oferty kredytowe w różnych bankach. W kilka minut zrobisz to z naszym rankingiem kredytów hipotecznych. Dzięki temu wybierzesz ofertę dopasowaną do Twoich potrzeb.
FAQ – najczęściej zadawane pytania
Czy zakupy z odroczoną płatnością, czyli BNPL, wpływają na scoring BIK?
Co do zasady zakupy BNPL (buy now pay later – kup teraz, zapłać później) nie wpływają na scoring BIK, jeśli spłacasz je w terminie i nie rozkładasz należności na raty. Wyjątkiem jest opóźnienie przekraczające 90 dni przy zaległości wynoszącej co najmniej 400 zł, które może skutkować niższą oceną punktową. Gdy płatność odroczona zostanie rozłożona na raty, BIK traktuje ją jak kredyt ratalny i uwzględnia w historii kredytowej.
Czy wcześniejsza spłata lub nadpłata kredytu podnosi scoring BIK?
Wcześniejsza spłata lub nadpłata kredytu nie gwarantuje podwyższenia scoringu BIK. Nie jest to odrębny czynnik premiowany dodatkowymi punktami, ale zmniejszenie zadłużenia albo zamknięcie zobowiązania może wpłynąć na wynik, ponieważ BIK uwzględnia m.in. liczbę aktualnie spłacanych kredytów i pożyczek oraz wysokość zadłużenia. Najważniejsza jednak pozostaje terminowość spłat.
Czy chwilówki i inne pożyczki pozabankowe wpływają na scoring BIK?
Tak, pożyczki pozabankowe będą wpływać na scoring BIK, ponieważ firmy pożyczkowe mają obowiązek przekazywania informacji o zaciągniętych zobowiązaniach do BIK. Przy wyliczaniu oceny punktowej mogą zostać uwzględnione terminowość spłat, bieżące zaległości czy liczba aktualnie spłacanych zobowiązań pożyczkowych.
Źródła
https://media.bik.pl/informacje-prasowe/861557/bik-wprowadza-nowy-model-scoringowy-start-wdrozen-w-2026-roku
https://www.bik.pl/grupa-bik
https://www.bik.pl/poradnik-bik/raport-bik-i-kopia-danych
serio już ponad 60 pkt jest widziane przez bank jako dobry scoring BIK?