Czym jest i jak działa karta kredytowa?

Karta kredytowa to karta płatnicza, która działa na zasadzie odnawialnego limitu kredytowego. Możesz nią płacić za zakupy jak zwykłą kartą, jednak korzystając z pieniędzy pożyczonych z banku. Potem wystarczy, że spłacisz zadłużenie w wyznaczonym terminie, a limit się odnowi. Sprawdź, jak działa karta kredytowa i czym jest okres bezodsetkowy, dzięki któremu korzystanie z limitu na karcie może być praktycznie darmowe.

Co to jest karta kredytowa?

Karta kredytowa jest to produkt finansowy, który łączy w sobie funkcje karty płatniczej oraz odnawialnego limitu kredytowego. Kartą kredytową płacisz jak zwykłą kartą, tyle że pieniądze są pobierane z rachunku kredytowego, a nie z Twojego konta osobistego.

W ramach karty bank przyznaje Ci określoną sumę pieniędzy, jaką możesz przeznaczyć na wydatki. Jest to tzw. limit kredytowy, który jest formą kredytu, ponieważ wykorzystane środki musisz zwrócić. Limit ten jest odnawialny, gdyż po spłacie zadłużenia się odnawia, co oznacza, że możesz z niego wielokrotnie korzystać do płatności kartą.

Karta kredytowa jest wygodnym sposobem na finansowanie bieżących wydatków, ponieważ:

• • możesz nią płacić w sklepach i internecie,
  • przydaje się zawsze wtedy, gdy nie chcesz wydawać swoich pieniędzy lub masz ich zbyt mało.

Największą zaletą karty kredytowej jest okres bezodsetkowy, dzięki któremu można uniknąć naliczenia przez bank odsetek od wykorzystanej kwoty limitu. To właśnie on sprawia, że karta kredytowa działa jak darmowa pożyczka, z której możesz korzystać wielokrotnie, gdy tylko zajdzie taka potrzeba.

Jak używać karty kredytowej?

Z karty kredytowej możesz korzystać podobnie, jak ze zwykłej karty debetowej, czyli:

• • dokonywać nią płatności bezgotówkowych – w sklepach stacjonarnych (w terminalu lub zbliżeniowo) oraz w internecie,
  • dodać kartę do portfela cyfrowego (np. Google Pay lub Apple Pay) – aby płacić nią za pomocą telefonu lub zegarka,
  • opłacać subskrypcje – opłaty są wówczas automatycznie pobierane z rachunku karty kredytowej.

Najbardziej opłacalne są płatności bezgotówkowe kartą kredytową, ponieważ są one objęte okresem bezodsetkowym i nie wiążą się z dodatkowymi opłatami.

Z pomocą karty kredytowej możesz również:

• • wypłacać pieniądze z bankomatu,
  • dokonywać przelewów z rachunku karty kredytowej – np. w bankowości internetowej lub aplikacji mobilnej banku,

ale z tytułu realizacji tych czynności bank zazwyczaj pobiera prowizję i dodatkowo nalicza od razu odsetki od wykorzystanej kwoty. Dlatego z karty kredytowej lepiej korzystać przy realizacji transakcji bezgotówkowych, a pieniądze wypłacać z własnego konta przy pomocy karty debetowej.

Czym się różni karta kredytowa od debetowej?

Karta kredytowa i karta debetowa wyglądają bardzo podobnie i obie służą do płatności, jednak różnią się zasadą działania. Najważniejszą różnicą jest źródło pieniędzy, jakie są wykorzystywane do płatności kartą:

👉 Karta debetowa – przy płatności nią wykorzystujesz swoje własne środki z konta osobistego,

👉 Karta kredytowa – płacąc nią, korzystasz ze środków pożyczonych od banku w ramach limitu i znajdujących się na oddzielnym rachunku karty.

Karta kredytowa a debetowa – różnice

Jak działa karta kredytowa krok po kroku?

Działanie karty kredytowej nie jest skomplikowane i opiera się na następującym schemacie:

1. Bank wydaje kartę i przyznaje limit kredytowy
   Limit kredytowy jest to maksymalna kwota środków, jakie możesz wykorzystać do płatności kartą. Wysokość limitu zależy od Twojej zdolności kredytowej i od oferty, ale może wynieść od około 1000 do 200 000 zł.
2. Dokonujesz płatności kartą – w tzw. cyklu rozliczeniowym
   Cykl rozliczeniowy trwa około 30 dni np. od 10. dnia miesiąca do 9. dnia kolejnego. W tym czasie bank rejestruje każdą Twoją transakcję kartą kredytową i pomniejsza dostępną kwotę limitu.
3. Bank przesyła zestawienie transakcji z cyklu rozliczeniowego
   Po zakończeniu cyklu rozliczeniowego bank przesyła zestawienie transakcji. Znajdują się w nim także bardzo ważne informacje:
   – wysokość zadłużenia za dany okres rozliczeniowy,
   – dostępne środki (czyli kwota do wykorzystania, jak została z limitu),
   – termin spłaty zadłużenia,
   – minimalna kwota do spłaty.
4. Dokonujesz spłaty zadłużenia
   Zadłużenie na karcie kredytowej powinieneś uregulować w wyznaczonym terminie – w części lub całości. Od tego będzie zależało, czy bank naliczy Ci odsetki od wykorzystanej kwoty.

Jak spłacić kartę kredytową?

Kartę kredytową należy spłacić w terminie wskazanym na wyciągu z karty, czyli w zestawieniu transakcji z danego okresu rozliczeniowego. Jeśli chodzi o kwotę spłaty, to masz tutaj dwie możliwości:

• • spłata całego zadłużenia – jeśli dokonasz jej w wyznaczonym terminie, bank nie naliczy Ci odsetek. Nie będą one jednak naliczone tylko od transakcji bezgotówkowych kartą;
  • spłata minimalna – w wyznaczonym terminie możesz spłacić tylko kwotę minimalną, ale bank wówczas naliczy Ci odsetki od pozostałej kwoty zadłużenia. Kwota minimalna wynosi zazwyczaj 3-5% kwoty zadłużenia i co najmniej 50 zł.

Większość banków oferuje dzisiaj też trzecią możliwość spłaty karty kredytowej – poprzez rozłożenie kwoty zadłużenia na raty.

Na czym polega spłata karty kredytowej na raty?

Spłata karty kredytowej na raty polega na rozłożeniu kwoty zadłużenia na comiesięczne raty. Aby skorzystać z tej opcji, zazwyczaj wystarczy złożyć prosty wniosek – w bankowości internetowej lub aplikacji. Warunki usługi różnią się w poszczególnych bankach, ale najczęściej klient może samodzielnie wybrać:

• • kwotę rozkładaną na raty – może być to całe zadłużenie, albo tylko wybrane płatności kartą,
  • liczbę rat – na przykład od 3 do 60.

W większości banków obowiązuje kwota minimalna zadłużenia, jaką można rozłożyć na raty. Przykładowo w mBanku wynosi ona 300 zł, w Erste Bank Polska – 200 zł, a w PKO BP – 500 zł.

Co to jest okres bezodsetkowy na karcie kredytowej?

Okres bezodsetkowy na karcie kredytowej (ang. grace period) jest to czas, w którym możesz korzystać z limitu bez ponoszenia kosztów odsetek. Innymi słowy, w okresie bezodsetkowym możesz pożyczać z banku pieniądze na codzienne wydatki, a bank nie naliczy Ci od pożyczonej kwoty odsetek jak przy standardowym kredycie. Aby jednak tak się stało, musisz spełnić ważny warunek: spłacić całe zadłużenie w wyznaczonym terminie.

Jak działa okres bezodsetkowy?

Okres bezodsetkowy działa w połączeniu z cyklem rozliczeniowym. Najczęściej trwa od 51 do 60 dni (w zależności od banku) i składa się z dwóch etapów:

• • cyklu rozliczeniowego – wynosi on ok. 30 dni i w tym czasie płacisz kartą, czyli korzystasz z limitu;
  • czasu na spłatę zobowiązania – wynosi on ok. 20–25 dni i w tym czasie powinieneś spłacić całe zadłużenie, aby uniknąć odsetek.

Okres bezodsetkowy jest największym atutem karty kredytowej, ponieważ w praktyce pozwala korzystać z darmowego kredytu. Na przykładzie wyjaśnię Ci, jak spłacać kartę kredytową, żeby nie płacić odsetek.

Przykład:

Załóżmy, że masz kartę kredytową z limitem 5000 zł i okresem bezodsetkowym wynoszącym 59 dni.

1. Cykl rozliczeniowy trwa od 2 kwietnia do 1 maja (29 dni).
2. Dnia 15 kwietnia dokonujesz płatności kartą w kwocie 1200 zł.
3. W dniu 1 maja dostajesz wyciąg z karty (zestawienie transakcji), w którym widnieją następujące informacje:
   – saldo zadłużenia – 1200 zł,
   – minimalna kwota do spłaty – 50 zł,
   – termin spłaty – 31 maj (bank daje Ci 30 dni na spłatę zadłużenia)

Bank nie naliczy Ci odsetek, jeśli do 31 maja spłacisz całe zadłużenie (1200 zł). Jeśli natomiast spłacisz tylko kwotę minimalną (50 zł), bank naliczy Ci odsetki od pozostałej kwoty zadłużenia (1150 zł). Wysokość tych odsetek zobaczysz w następnym wyciągu z karty i powiększą one kwotę do spłaty za kolejny cykl rozliczeniowy.

Ile kosztuje karta kredytowa?

Koszt karty kredytowej zależy od sposobu jej użytkowania oraz warunków oferty. Zazwyczaj cennik tego produktu obejmuje następujące koszty i opłaty:

• • opłata za wydanie karty – w wielu bankach wynosi ona 0 zł;
  • opłata za obsługę karty (roczna lub miesięczna) – zazwyczaj można jej uniknąć pod warunkiem aktywnego korzystania z karty i wykonania nią określonej liczby transakcji bezgotówkowych (lub o określonej wartości);
  • odsetki – wyliczane są one wyłącznie od kwoty wykorzystanego limitu na podstawie oprocentowania i można ich uniknąć, spłacając zadłużenie w okresie bezodsetkowym;
  • prowizja za wypłatę gotówki z bankomatu – wynosi ona około 3-4%;
  • prowizja za przelew z karty – wynosi około 3-4% i zazwyczaj nie mniej niż 10-15 zł;
  • ubezpieczenie – jest ono zazwyczaj obligatoryjne, a jego koszt bank pobiera co miesiąc bezpośrednio z limitu.

Karta kredytowa rzadko jest całkowicie darmowa, jednak w praktyce większości opłat można uniknąć. Najlepszym na to sposobem jest regularne płacenie kartą (wyłącznie bezgotówkowo), by uniknąć stałej opłaty za jej obsługę oraz terminowa spłata zadłużenia, by uniknąć odsetek.

Jak wyrobić kartę kredytową?

Aby wyrobić kartę kredytową, należy złożyć wniosek o jej wydanie. Możesz to zrobić w dowolnym banku, ponieważ nie musisz mieć konta osobistego w tej samej instytucji.

Zasady wnioskowania o kartę kredytową są podobne jak ubiegania się o kredyt gotówkowy. Aby bank wydał Ci kartę, powinieneś zatem spełnić następujące warunki:

• • być osobą pełnoletnią – własną kartę kredytową może uzyskać tylko osoba, która ukończyła 18 lat i ma pełną zdolność do czynności prawnych;
  • posiadać ważny dokument tożsamości – zazwyczaj powinien być to dowód osobisty;
  • uzyskiwać stałe dochody – w zależności od banku potwierdzisz je historią wpływów na rachunku lub poprzez dostarczenie zaświadczenia o zarobkach;
  • mieć dobrą historię kredytową w BIK – zaległości lub opóźnienia w spłacie innych zobowiązań mogą być powodem odmowy wydania karty kredytowej;
  • mieć zdolność kredytową – od niej zależy, czy bank wyda Ci kartę oraz jaki zaproponuje Ci na niej limit kredytowy.

Po uzyskaniu pozytywnej decyzji kredytowej podpiszesz umowę i otrzymasz kartę. Po jej aktywacji możesz od razu korzystać z limitu kredytowego.

Czy warto mieć kartę kredytową?

Kartę kredytową warto mieć, ponieważ jest to przydatne narzędzie finansowe. Dzięki niej możesz mieć stały dostęp do dodatkowych środków i korzystać z nich bez odsetek, jeśli zwrócisz je w terminie. Karta kredytowa ma jednak też pewne wady, o których warto pamiętać przed jej wyrobieniem.

Zalety karty kredytowej:

• • Okres bezodsetkowy – darmowe finansowanie przez nawet 60 dni.
  • Programy lojalnościowe i rabaty – np. punkty za zakupy, zwroty gotówki.
  • Bezpieczeństwo zakupów online – karta kredytowa nie jest powiązana z kontem osobistym, a dodatkowo przysługuje na niej usługa chargeback, czyli zwrot płatności w przypadku niezrealizowania zamówienia.
  • Budowanie historii kredytowej – regularne spłaty wpływają pozytywnie na ocenę w BIK.
  • Dodatkowe usługi – np. ubezpieczenia, dostęp do saloników na lotnisku.

Wady karty kredytowej:

• • Wysokie oprocentowanie – odsetki od niespłaconego zadłużenia mogą być bardzo wysokie.
  • Pokusa nadmiernych wydatków – łatwo wydać więcej, niż się ma.
  • Opłaty dodatkowe – za wypłatę gotówki, przelew bankowy.
  • Ryzyko nadmiernego zadłużenia – zwłaszcza przy spłacie tylko minimalnej kwoty.
  • Wpływ na zdolność kredytową – nawet nieużywana karta kredytowa obniża zdolność kredytową.

Korzystanie z karty kredytowej może przynieść wiele korzyści – zarówno pod względem finansowym, jak i praktycznym. Będzie jednak użytecznym narzędziem tylko wtedy, jeśli potrafisz kontrolować wydatki i pamiętasz o regularnych spłatach zadłużenia.

Naszym okiem

Karta kredytowa może być korzystnym narzędziem finansowym, ale tylko wtedy, gdy użytkownik rozumie zasady jej działania. Najczęstszym błędem jest wykorzystywanie pełnego limitu i spłacanie tylko kwoty minimalnej, ponieważ powoduje to naliczenie wysokich odsetek i może prowadzić nawet do spirali zadłużenia.

Izabela Stachura

Jak bezpiecznie korzystać z karty kredytowej?

Aby bezpiecznie korzystać z karty kredytowej, wystarczy przestrzegać kilka prostych zasad:

• • kontroluj wydatki – limit kredytowy może dawać złudne poczucie posiadania większej ilości pieniędzy, ale są to środki, które trzeba oddać;
  • spłacaj całe zadłużenie w terminie – dzięki temu unikniesz odsetek i skorzystasz z dodatkowych środków za darmo;
  • unikaj przelewów z karty i wypłat gotówki z bankomatu – transakcje te są drogie ze względu na prowizje i brak okresu bezodsetkowego;
  • chroń kartę i jej dane – nie udostępniaj nikomu numeru PIN oraz kodu CVV/CVC, płać kartą tylko na zaufanych stronach internetowych oraz korzystaj z zabezpieczeń typu 3D Secure, które wymagają potwierdzenia płatności kodem z SMS-a lub w aplikacji mobilnej.

Karta kredytowa sama w sobie jest bezpiecznym narzędziem, ale najpierw warto poznać zasady jej działania. Jeśli będziesz z niej korzystał świadomie i ostrożnie, może się okazać niezwykle przydatna do codziennego zarządzania finansami.

Katarzyna Zuba

Redaktor

redakcja@rankomat.pl

Z wykształcenia jestem ekonomistką, a zawodowo od ponad dziesięciu lat zajmuję się tworzeniem dla portali internetowych treści o tematyce z zakresu finansów, bankowości, prawa i biznesu. W swoich artykułach dzielę się z czytelnikami swoją wiedzą zdobytą podczas studiów, ale też praktycznym doświadczeniem wynikającym z wieloletniej pracy w branży finansowej. Prywatnie jestem miłośniczką kotów, pieszych wędrówek, jazdy na rowerze oraz nowinek technologicznych.

Zobacz inne wpisy tego autora »

Komentarze: