Gdy na drodze dojdzie do wypadku, liczy się czas – o zdrowiu czy życiu poszkodowanych często decyduje szybki dojazd służb ratunkowych. Istotne jest też zachowanie innych kierowców, których zadaniem jest umożliwienie sprawnego przejazdu pojazdom uprzywilejowanym. Czym jest korytarz życia i jak go utworzyć? Przeczytaj.
W 2024 roku doszło do 21 519 wypadków drogowych, w których zginęło 1 896 osób, a 24 782 zostało rannych. Najtragiczniejsze w skutkach okazały się zdarzenia, do których doszło w lipcu i październiku. Najczęstszą przyczyną wypadków była zbyt szybka jazda, ale też niezachowanie bezpiecznej odległości między pojazdami. Do zdarzeń dochodziło też na skutek zaśnięcia kierowcy oraz nieprawidłowo wykonanego manewru zmiany pasa ruchu.
Od 2019 roku kierowców obowiązują przepisy dotyczące tworzenia tzw. korytarza życia, czyli wolnej przestrzeni umożliwiającej przejazd pojazdom ratunkowym poruszającym się z zatorze drogowym. Procedura ta jest szczególnie istotna na autostradach i drogach ekspresowych. Co ważne, policja ma prawo ukarać mandatem i punktami karnymi kierowcę, który nie ustąp pierwszeństwa pojazdowi uprzywilejowanemu. Jeśli dodatkowo stwierdzi, że jego zachowanie zagrażało bezpieczeństwu w ruchu drogowym, może zatrzymać prawo jazdy.
Korytarz życia – co mówi prawo?
Korytarz życia, inaczej korytarz ratunkowy, to umowny pas utworzony dla pojazdu uprzywilejowanego przez pozostałe samochody, np. stojące w korku. Kierowcy są zobowiązani do przesunięcia się w stronę najbliższych im krawędzi jezdni. Na drodze wielojezdniowej obowiązują konkretne zasady formowania korytarza życia.
Zasady tworzenia korytarza życia regulują zapisy Ustawy z dnia 20 czerwca 1997 roku Prawo o ruchu drogowym (nowelizacja z dnia 16 października 2019 roku).
Co mówi prawo?
Obecnie tworzenie korytarza życia jest obowiązkiem, wcześniej było dobrym zwyczajem i niepisaną umową między kierowcami. Nieutworzenie korytarza życia może zostać ukarane mandatem i punktami karnymi.
Tworzenie korytarza ratunkowego może realnie przyspieszyć akcję ratunkową i sprawy dojazd służb do poszkodowanych w wypadku. Największe znaczenie ma on na autostradach, drogach szybkiego ruchu i w innych miejscach, w których w godzinach szczytu tworzą się potężne zatory i korki.
Warto wiedzieć
Jak utworzyć korytarz życia?
Zasady tworzenia korytarza życia znajdziesz we wspomnianej nowelizacji Kodeksu drogowego – wszystko zależy od tego, jaką drogą się poruszasz.
Na drodze z dwoma pasami ruchu tworzenie korytarza życia wydaje się proste. Sprawa może się komplikować, jeśli sygnał nadjeżdżających służb ratunkowych słyszysz na drodze z trzema lub więcej pasami ruchu w jednym kierunku. Omawiamy, jak tworzyć korytarz życia w każdym z tych przypadków.
Jezdnia z dwoma pasami ruchu
Jeżeli samochody poruszają się po co najmniej dwóch pasach ruchu, kierowcy jadący prawym pasem powinni zjechać jak najbliżej prawej krawędzi jezdni. Ci, którzy znajdują się na pasie lewym, powinni usytuować się maksymalnie przy lewej krawędzi pasa ruchu.
Dzięki temu na środku powstanie korytarz życia dla swobodnego i bezkolizyjnego przejazdu. Po przejeździe pojazdu uprzywilejowanego kierowcy mogą z powrotem znaleźć się na uprzednio zajmowanym pasie ruchu i kontynuować jazdę.
Jezdnia z trzema i więcej pasami ruchu
W przypadku drogi z trzeba lub czterema pasami ruchu, zasada tworzenia korytarza życia jest nieco bardziej złożona. Pojazdy jadące skrajnie lewym pasem ruchu powinny zbliżyć się do lewej krawędzi jezdni. Natomiast kierowcy na pozostałych pasach mają obowiązek zjechać jak najbardziej na prawo. W efekcie korytarz życia powstanie na drugim pasie od lewej strony jezdni.
Warto wiedzieć
O czym pamiętać, tworząc korytarz życia?
Jako kierowca musisz pamiętać, że w razie jakiegokolwiek zdarzenia na drodze liczy się przede wszystkim czas. Dlatego, jeśli słyszysz, że zbliża się pojazd na sygnale, nie wahaj się, nie zastanawiaj, a jak najszybciej zjedź na bok i pozostaw przestrzeń do przejazdu. Nie czekaj do ostatniej chwili – sprawnie utworzony korytarz życia daje ratownikom cenne minuty.
Zasadą, o której kierowcy zdają się niekiedy nie pamiętać, jest zakaz zawracania w korytarzu życia oraz korzystania z wolnego pasa przeznaczonego dla służb ratunkowych. To niebezpieczne zachowania, które nie tylko opóźnią akcję ratunkową, ale mogą też doprowadzić do wypadku karetki jadącej do poszkodowanych w wypadku.
Próba przejazdu przez korytarz życia prowadzi do chaosu, a często także do zablokowania drogi. Co mogą zrobić kierowcy tworząc korytarz życia? Przede wszystkim zachować spokój, poczekać na przejazd służb, a następnie wrócić na swój pas, by kontynuować jazdę. O takim zachowaniu mówią przepisy.
Co mówi prawo?
Co grozi za odmowę utworzenia korytarza życia?
Ze względu na to, że korytarz życia został narzucony kierowcom prawnie, niezastosowanie się do przepisu może skutkować nałożeniem kary finansowej.
Utrudnianie przejazdu służbom ratunkowym może zakończyć się nałożeniem mandatu w wysokości nawet 2500 zł! Jeśli dodatkowo policja uzna, że zachowanie kierowcy spowodowało zagrożenie w ruchu drogowym, może skończyć się także zatrzymaniem prawa jazdy.
Kierowca otrzyma również 8 punktów karnych.
Dla kogo tworzy się korytarz życia?
Korytarz życia to po prostu wolna przestrzeń pozostawiona przez innych kierowców dla pojazdów uprzywilejowanych i tylko takich. W praktyce będą to nie tylko najpopularniejsze służby ratunkowe, takie jak pogotowie, policja czy straż pożarna.
Do tej grupy zaliczają się także:
- Straż Graniczna,
- Służba Celna,
- Straż Miejska,
- Służba Więzienna,
- Służba Parku Narodowego,
- Inspekcja Transportu Drogowego,
- Służba Ochrony Państwa,
- Ochotnicze Pogotowie Ratunkowe,
- ABW i CBA.
Najczęściej jednak z korytarza życia korzystają strażacy, policjanci oraz pracownicy pogotowia.
Uwaga!
Tworzenie korytarza życia to nie tylko przestrzeganie przepisów prawa, ale wyraz troski o pozostałych uczestników ruchu drogowego. Pamiętaj, że takie zachowanie ratuje życie.
Co warto wiedzieć?
- Od 2019 roku kierowcy słyszący nadjeżdżające służby ratunkowe mają obowiązek utworzyć korytarz życia, aby umożliwić im swobodny dojazd do miejsca wypadku lub kolizji. Kwestię tę reguluje art. 9 Ustawy Prawo o ruchu drogowym.
- Tworząc korytarz życia na drodze z więcej niż dwoma pasami ruchu, należy kierować się zasadą prawej ręki. Skrajnie lewy pas zjeżdża maksymalnie na lewo, zaś kierowcy na pozostałych pasach muszą zbliżyć się do prawej krawędzi jezdni.
- Korytarzem życia mogą poruszać się służby korzystające z pojazdów uprzywilejowanych. To zarówno straż pożarna, policja czy pogotowie ratunkowe, jak i np. Straż Graniczna, Służba Więzienna itp.
- Jeśli kierowca utrudni przejazd służbom ratunkowym, np. nie zjedzie do krawędzi pasa ruchu lub zablokuje korytarz życia, może zostać ukarany mandatem w wysokości nawet 2500 zł, punktami karnymi i zatrzymaniem prawa jazdy.
FAQ - najczęściej zadawane pytania
Kto może korzystać z korytarza życia?
Utworzenie korytarza życia to udogodnienie dla wszystkich służb ratunkowych, ale i innych jednostek, które mają status uprzywilejowanych. Może to być np. Służba Celna, Służba Więzienna, Służba Ochrony Państwa czy nawet GOPR i WOPR. Trzeba pamiętać, że pojazdy te powinny poruszać się z włączonymi sygnałami dźwiękowymi i świetlnymi.
Czy każdy kierowca ma obowiązek utworzyć korytarz życia?
Tak - każdy uczestnik ruchu drogowego ma obowiązek zjechać do krawędzi pasa ruchu i utworzyć na tyle szeroki korytarz życia, aby zmieścił się w nim nawet większy wóz straży pożarnej. Mówią o tym przepisy Kodeksu drogowego (nowelizacja z 2019 roku).
Jak zjeżdżać, gdy zbliża się pojazd uprzywilejowany?
To zależy od rodzaju i szerokości drogi, po jakiej się poruszasz. Na jezdni z dwoma pasami w tym samym kierunku, samochody z lewej strony zjeżdżają maksymalnie do lewej krawędzi swojego pasa. Kierujący pojazdem na prawym pasie zjeżdżają na prawo. Gdy jezdnia ma trzy lub więcej pasów, na lewą stronę zjeżdżają tylko pojazdy na lewym pasie. Wszyscy pozostali ustawiają się jak najbliżej prawej krawędzi.
Jak zrobić korytarz życia na autostradzie?
Kiedy tylko usłyszysz sygnał nadjeżdżającego pojazdu uprzywilejowanego, upewnij się, że znajduje się na Twojej jezdni. Jeśli tak, natychmiast zastosuj się powyższych zasad w zależności od tego, na którym pasie ruchu się znajdujesz. Po przejeździe pojazdu uprzywilejowanego możesz wrócić do wcześniejszej pozycji na drodze.