Wybierając się w podróż zagraniczną, warto mieć zarówno EKUZ, jak i dobre ubezpieczenie turystyczne. Nie można stosować ich zamiennie - każde z nich spełnia inną funkcję. Europejska Karta Ubezpieczenia Zdrowotnego pomaga w przypadku pilnej interwencji medycznej, zaś dobra polisa wakacyjna chroni przed wydatkami, które w ekstremalnych sytuacjach mogą sięgać nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych! W tym artykule wyjaśniamy różnice pomiędzy kartą EKUZ a ubezpieczeniem turystycznym, a także informujemy w jakich okolicznościach należy z nich korzystać.

Najważniejsze informacje

  • W trakcie podróży zagranicznej najlepiej mieć zarówno kartę EKUZ, jak i polisę turystyczną dopasowaną do kraju wyjazdu, stanu zdrowia oraz planowanych aktywności.
  • Europejska Karta Ubezpieczenia Zdrowotnego uprawiania do bezpłatnego leczenia w państwowych placówkach medycznych w krajach Unii Europejskiej i EFTA, a także Wielkiej Brytanii oraz Irlandii Północnej.
  • Karta EKUZ nie zastępuje polisy turystycznej, ponieważ nie obejmuje leczenia prywatnego i ratownictwa medycznego, OC w życiu prywatnym, ubezpieczenia NNW ani transportu powrotnego do Polski.
  • Ubezpieczenie turystyczne zapewnia szerszą ochronę od EKUZ, ponieważ pokrywa koszty leczenia i hospitalizacji, assistance, ratownictwo górskie i odszkodowanie za utratę bagażu.
  • Przed zakupem ubezpieczenia turystycznego warto porównać nie tylko ceny, ale też poszczególne świadczenia, rozszerzenia oraz wykluczenia z odpowiedzialności – wszystkie informacje są dokładnie opisane w OWU.

Co to jest karta EKUZ i do czego uprawnia?

EKUZ, czyli Europejska Karta Ubezpieczenia Zdrowotnego, to dokument wydawany bezpłatnie przez NFZ osobom uprawnionym do publicznej opieki zdrowotnej w Polsce*. Dzięki niemu możesz skorzystać z niezbędnego leczenia w państwach Unii Europejskiej i Europejskiego Stowarzyszenia Wolnego Handlu (EFTA) - na takich samych zasadach jak obywatele danego kraju.

*W określonych przypadkach istnieje także możliwość uzyskania karty EKUZ przez osoby nieubezpieczone, mające prawo do leczenia na podstawie szczególnych uprawnień.

Warto wiedzieć

EKUZ uznają również takie kraje jak Islandia, Norwegia, Szwajcaria i Liechtenstein, a także zamorskie terytoria Francji, Hiszpanii oraz Portugalii.

EKUZ ułatwia dostęp do pomocy medycznej za granicą w razie nagłego zachorowania, wypadku lub pilnej konsultacji medycznej. Co ważne, leczenie w ramach karty musi być realizowane w ramach publicznych placówek medycznych, które posiadają umowę z lokalnymi odpowiednikami NFZ.

Co obejmuje karta EKUZ?

Karta EKUZ uprawnia do leczenia, które jest niezbędne z medycznego punktu widzenia (takiego, które nie może zostać odłożone do czasu powrotu do Polski). O tym, czy świadczenie jest konieczne do ratowania zdrowia i życia, decyduje lekarz przyjmujący pacjenta w danym państwie.

Zwykle do takich usług należą:

  • wizyty u lekarza pierwszego kontaktu,
  • niezbędne badania diagnostyczne,
  • hospitalizacja,
  • pomoc w przypadkach nagłego zachorowania, np. zatrucia pokarmowego, gorączki, zawału serca itd.,
  • podstawowe leczenie stomatologiczne,
  • leczenie urazów i złamań powypadkowych,
  • świadczenia zdrowotne związane z ciążą i porodem.

Zakres pomocy zależy od przepisów kraju, w którym przebywasz i w niektórych przypadkach, np. we Włoszech, Austrii czy Niemczech, jest obowiązek opłacenia wizyt u lekarza, leków, badań, pobytu w szpitalu lub transportu medycznego.

Karta EKUZ nie zapewnia dostępu do takiego samego zakresu świadczeń jak NFZ w Polsce. Jeśli lokalni pacjenci opłacają część kosztów z własnej kieszeni, turysta z Polski również musi je pokryć – bez możliwości odzyskania refundacji z Narodowego Funduszu Zdrowia.

Uwaga!

W krajach takich jak Francja czy Belgia najpierw musisz najpierw opłacić wizytę, a dopiero później ubiegać się o częściowy zwrot w lokalnej kasie chorych lub - po powrocie do Polski - w swoim oddziale NFZ.

Czego nie pokrywa Europejska Karta Ubezpieczenia Zdrowotnego?

EKUZ nie pokrywa wszystkich kosztów leczenia i pomocy za granicą. Karta działa wyłącznie w określonym, dosyć ograniczonym zakresie – dotyczy to przede wszystkim usług, które nie są częścią publicznego systemu ochrony zdrowia w danym kraju albo wykraczają poza niezbędne leczenie.

Najczęściej karta EKUZ nie obejmuje:

  • leczenia w prywatnych placówkach medycznych (przychodniach i szpitalach),
  • planowanych zabiegów i konsultacji medycznych,
  • kosztów transportu medycznego do Polski,
  • transportu zwłok,
  • kosztów akcji ratowniczych/poszukiwawczych w górach i na morzu,
  • operacji plastycznych i innych świadczeń z zakresu medycyny estetycznej,
  • leczenia chorób przewlekłych.

Uwaga!

EKUZ nie obowiązuje na terenie Wysp Normandzkich i na wyspie Man, które należą do wybrzeży francuskiej Normandii. Karta nie jest też honorowana w Monako, San Marino i w Watykanie.

Sprawdź oferty ubezpieczeń turystycznych w kalkulatorze

Jak i gdzie wyrobić kartę EKUZ? Najważniejsze informacje

Zgodnie z obowiązującymi przepisami, Europejską Kartę Ubezpieczenia Zdrowotnego można wyrobić bezpłatnie w Narodowym Funduszu Zdrowia. Wniosek złożysz osobiście w dowolnym oddziale lub uprawnionej delegaturze NFZ, online (przez ePUAP), w aplikacji mojeIKP albo tradycyjną pocztą.

Do wydania karty potrzebujesz: wypełnionego wniosku EKUZ, dokumentu tożsamości oraz dowodu ubezpieczenia zdrowotnego (ZUS RMUA, legitymacja emeryta/rencisty, zaświadczenie ze szkoły o pobieraniu nauki).

Ile trwa wyrobienie EKUZ w NFZ?

Czas oczekiwania na EKUZ wynosi do kilku dni roboczych, w zależności od sposobu złożenia wniosku. Najszybciej odbierzesz kartę w oddziale NFZ – jest wydawana „od ręki” przy osobistym złożeniu wniosku. W przypadku wniosków składanych online i wysyłanych pocztą wysyłka karty może potrwać nawet 30 dni.

Uwaga!

Jeśli nie zdążysz wyrobić EKUZ przed wyjazdem lub zgubisz kartę za granicą, możesz wystąpić o certyfikat tymczasowo zastępujący kartę EKUZ, który wydawany jest w ciągu 3 dni roboczych od złożenia wniosku. Taki dokument potwierdza prawo do korzystania ze świadczeń zdrowotnych w czasie pobytu za granicą. Szczegóły związane z certyfikatem znajdziesz na: https://pacjent.gov.pl/ekuz.

Jaki jest okres ważności karty EKUZ?

Karta EKUZ jest ważna od 42 dni do 20 lat. Okres trwania ochrony zależy od statusu ubezpieczonego i wynosi:

  • 42 dni – nieubezpieczone kobiety w okresie połogu,
  • 2 miesiące – osoby bezrobotne, zarejestrowane w Urzędzie Pracy,
  • 90 dni – osoby nieubezpieczone, ale otrzymujące świadczenia z opieki społecznej,
  • 6 miesięcy – osoby zatrudnione na podstawie umowy agencyjnej, umowy zlecenia lub innej umowy o świadczeniu usług,
  • 18 miesięcy – uczniowie, studenci, renciści i osoby zgłoszone do ubezpieczenia jako członek rodziny osoby ubezpieczonej,
  • 3 lata – osoby zatrudnione na umowę o pracę, prowadzące działalność gospodarczą i pobierające zasiłek lub świadczenie przedemerytalne,
  • 5 lat – osoby poniżej 18 roku życia,
  • 20 lat - emeryci.

Kiedy EKUZ nie wystarczy i trzeba wykupić ubezpieczenie turystyczne?

EKUZ nie wystarczy wtedy, gdy pomoc wykracza poza publiczny system opieki medycznej w kraju pobytu. Dotyczy to szczególnie wyjazdów poza Europę, podróży do popularnych kurortów turystycznych, aktywnego wypoczynku oraz sytuacji, w których jest potrzebne dodatkowe wsparcie assistance.

Ubezpieczenie turystyczne warto wykupić przede wszystkim, gdy:

  • wyjeżdżasz poza kraje UE i EFTA, na przykład do Turcji, Egiptu, Tunezji, Maroka, USA lub Azji,
  • podróżujesz z dzieckiem, seniorem albo osobą chorującą przewlekle,
  • planujesz jazdę na nartach, trekking, nurkowanie, sporty wodne lub inne aktywności podwyższonego ryzyka,
  • wybierasz kierunek, gdzie większość placówek działa prywatnie,
  • zależy Ci na ochronie bagażu i sprzętu sportowego,
  • chcesz mieć dostęp do całodobowego centrum alarmowego, które pomoże zorganizować leczenie w miejscu pobytu.

Karta Europejskiego Ubezpieczenia Zdrowotnego na wyjazd za granicę nie zapewni Ci pełnej refundacji kosztów. Dlatego też, zarówno NFZ, jak i Ministerstwo Spraw Zagranicznych, rekomendują wykupienie dodatkowego ubezpieczenia podróżnego.

Porównaj ceny i kup polisę online.

Kiedy ubezpieczenie podróżne nie działa?

Polisa turystyczna zapewnia szerszą ochronę niż karta EKUZ, ale również ma swoje ograniczenia. Każde towarzystwo ubezpieczeniowe wskazuje w Ogólnych Warunkach Ubezpieczenia okoliczności, w których nie ponosi odpowiedzialności za zdarzenie.

Najczęściej ubezpieczenie turystyczne nie obejmuje sytuacji związanych z:

  • rażącym niedbalstwem lub celowym działaniem ubezpieczonego,
  • podróżą wbrew zaleceniom lekarza,
  • leczeniem planowanym za granicą,
  • udziałem w bójkach, zamieszkach lub działaniach niezgodnych z prawem,
  • utratą bagażu pozostawionego bez opieki,
  • wyjazdem do niebezpiecznego kraju lub regionu (do którego MSZ odradza podróże).

Przed zakupem polisy należy sprawdzić nie tylko cenę, ale także rozszerzenia, limity świadczeń i wyłączenia odpowiedzialności. Jest to szczególnie ważne przy uprawianiu sportów, podróżach z chorobą przewlekłą, wakacjach z dziećmi i wyjazdach poza Europę, gdzie koszty leczenia mogą być znacznie wyższe niż w Polsce.

EKUZ i ubezpieczenie turystyczne – czym się różnią?

Choć Europejska Karta Ubezpieczenia Zdrowotnego i polisa turystyczna służą jednemu celowi, czyli zapewnieniu pomocy medycznej za granicą, to różnią się w kilku kwestiach, m.in. zakresem i poziomem ochrony.

Kryterium oceny

EKUZ

Ubezpieczenie turystyczne

Miejsce działania

kraje UE i EFTA

cały świat (w zależności od zakresu polisy)

Dostępność

dla osób ubezpieczonych

Dla wszystkich

Cena

bezpłatny

Płatny – cena uzależniona od m.in. zakresu ochrony i długości wyjazdu

Rodzaj placówek medycznych

tylko publiczne (zgodnie z lokalnymi zasadami)

publiczne i prywatne (do wysokości sumy ubezpieczenia)

Koszty leczenia

pokrywane częściowo lub w całości przez pacjenta

pokrywane w całości przez ubezpieczyciela

Ratownictwo górskie i morskie

nie

tak

Koszty transportu medycznego do Polski

nie

tak

Assistance

nie

tak

NNW (ubezpieczenie od następstw nieszczęśliwych wypadków)

nie

tak

ubezpieczenie OC w życiu prywatnym

nie

tak

Ochrona bagażu

nie

tak

Możliwość rozszerzenia ochrony

nie

tak – za dodatkową opłatą

Co lepsze: EKUZ czy ubezpieczenie turystyczne?

EKUZ i ubezpieczenie turystyczne najlepiej traktować nie jako konkurencję, a zabezpieczenia uzupełniające. Karta EKUZ potwierdza prawo do korzystania z publicznej opieki zdrowotnej w krajach Unii Europejskiej i EFTA, ale wyłącznie na zasadach obowiązujących mieszkańców danego państwa. Pomimo dużych ograniczeń, warto ją mieć, tym bardziej że jej wyrobienie jest łatwe, szybkie i nic nie kosztuje.

Aby zapewnić sobie kompleksową ochronę, zadbaj przed wyjazdem o dodatkowe ubezpieczenie zdrowotne. Dzięki niemu zabezpieczysz się na wypadek okoliczności, których Europejska Karta Ubezpieczenia Zdrowotnego nie obejmuje.

Jak wybrać polisę turystyczną jako uzupełnienie EKUZ?

Polisa turystyczna jako uzupełnienie EKUZ powinna pokrywać przede wszystkim to, czego karta nie zapewnia: transport medyczny do Polski, leczenie prywatne, assistance, ratownictwo, OC, NNW i ochronę bagażu.

Wakacje zagraniczne
UbezpieczycielZakres ubezpieczeniaCena
Koszty leczenia
250 000 zł
Ratownictwo
250 000 zł
Bagaż
2 000 zł
Dodatkowo: NNW: 30 000 złOC: 200 000 złSporty objęte polisą: 52Zdarzenia pod wpływem alkoholuCOVID-19
77,00 zł
2 os. / 7 dni
77,00 zł
2 os. / 7 dni
Koszty leczenia
500 000 zł
Ratownictwo
500 000 zł
Bagaż
3 000 zł
Dodatkowo: NNW: 50 000 złOC: 500 000 złSporty objęte polisą: 113Zdarzenia pod wpływem alkoholuCOVID-19
121,80 zł
2 os. / 7 dni
121,80 zł
2 os. / 7 dni
Koszty leczenia
850 680 zł
Ratownictwo
850 680 zł
Bagaż
4 253 zł
Dodatkowo: NNW: 63 801 złOC: 850 680 złSporty objęte polisą: 100Zdarzenia pod wpływem alkoholuCOVID-19
118,25 zł
2 os. / 7 dni
118,25 zł
2 os. / 7 dni
Koszty leczenia
4 253 400 zł
Ratownictwo
42 534 zł
Bagaż
4 000 zł
Dodatkowo: NNW: 50 000 złOC: 850 680 złSporty objęte polisą: 85Zdarzenia pod wpływem alkoholuCOVID-19
149,80 zł
2 os. / 7 dni
149,80 zł
2 os. / 7 dni

Przy wyborze sprawdź sumę kosztów leczenia, zakres pomocy centrum alarmowego, wyłączenia w OWU oraz rozszerzenia potrzebne przy Twoim wyjeździe, np. choroby przewlekłe, sporty wysokiego ryzyka, pracę fizyczną albo klauzulę alkoholową.

Nie wybieraj polisy, kierując się tylko ceną - najtańszy wariant może mieć niskie limity albo nie obejmować sytuacji, która realnie może zdarzyć się podczas podróży.

Naszym okiem

W przypadku podróży do krajów europejskich suma gwarantowana nie powinna być niższa niż 30 000 euro. Jeśli wyjeżdżasz poza Europę, taka kwota musi wynosić co najmniej 50 000 euro. Najlepiej dopasować ją jednak do kierunku podróży - są kraje słynące w bardzo wysokich kosztów leczenia, jak Stany Zjednoczone, Kanada, Japonia czy Australia. Tam ubezpieczenie kosztów leczenia powinno opiewać na jak najwyższą kwotę.
Patrycja Pałka, Specjalista ds. ubezpieczeń turystycznych

Sprawdź nasz ranking najlepszych ubezpieczeń turystycznych 2026, zapoznaj się z OWU i wybierz polisę, która faktycznie uzupełni ochronę z EKUZ podczas Twojego wyjazdu.

Najczęściej zadawane pytania (FAQ)

  1. Co lepsze: EKUZ czy ubezpieczenie turystyczne?

    Najlepiej mieć EKUZ i ubezpieczenie turystyczne, bo te formy ochrony się uzupełniają. EKUZ daje dostęp do publicznej opieki zdrowotnej w krajach UE i EFTA na takich zasadach, jakie obowiązują mieszkańców danego państwa, ale nie pokrywa m.in. transportu medycznego do Polski, leczenia prywatnego, ratownictwa, OC, NNW ani ochrony bagażu. Ubezpieczenie turystyczne daje szerszą ochronę i można je dopasować do konkretnego wyjazdu, np. rozszerzyć o choroby przewlekłe, sporty wysokiego ryzyka albo pracę za granicą. EKUZ zabierz jako podstawowe zabezpieczenie w Europie, a polisę potraktuj jako ochronę przed kosztami, których karta nie obejmuje.

  2. Jakie ubezpieczenie podróżne wybrać na wyjazd za granicę?

    Wybierając ubezpieczenie podróżne, zwróć uwagę na sumę gwarantowaną kosztów leczenia (minimum 30 000 € do krajów europejskich, 100 000 $ do USA), zakres assistance 24/7, transport medyczny do Polski oraz ochronę bagażu. Jeśli planujesz sporty zimowe lub trekking, sprawdź, czy polisa obejmuje ratownictwo górskie. Najwygodniej porównać oferty w kalkulatorze - w kilka minut zobaczysz warianty dopasowane do kierunku i czasu wyjazdu.

  3. Czy mogę jechać za granicę bez EKUZ?

    Tak, możesz wyjechać za granicę bez EKUZ, ale w przypadku leczenia zostaniesz zobowiązany/-a do opłacenia rachunku z własnych pieniędzy. Po powrocie możesz jednak ubiegać się o zwrot kosztów w NFZ.

  4. Czy EKUZ działa poza Europą - np. w Turcji, Egipcie lub USA?

    Nie. Karta EKUZ obowiązuje wyłącznie w krajach Unii Europejskiej, EFTA (Islandia, Norwegia, Szwajcaria, Liechtenstein), Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej. Na wyjazdy do Turcji, Egiptu, USA, Azji czy Ameryki Łacińskiej niezbędne jest ubezpieczenie turystyczne - koszty leczenia w tych krajach mogą sięgać dziesiątek tysięcy złotych.

  5. Czy ubezpieczenie turystyczne zastępuje EKUZ?

    Nie - ubezpieczenie turystyczne nie zastępuje karty EKUZ i odwrotnie. EKUZ uprawnia do leczenia w publicznych placówkach medycznych w krajach UE i EFTA, natomiast polisa turystyczna pokrywa szerszy zakres: leczenie prywatne, transport medyczny do Polski, ratownictwo, OC, NNW i ochronę bagażu. Najlepiej mieć oba dokumenty.

  6. Ile kosztuje ubezpieczenie turystyczne w porównaniu z EKUZ?

    EKUZ jest bezpłatny - kartę wydaje NFZ na wniosek ubezpieczonego. Ubezpieczenie turystyczne to koszt od kilku do kilkudziesięciu złotych dziennie, zależnie od zakresu ochrony, kierunku podróży i liczby osób. Dla krótkiego wyjazdu do Europy różnica w cenie jest niewielka, a zysk z polisy znaczny, bo EKUZ nie pokrywa kosztów, które mogą sięgać tysięcy euro.