Okres kredytowania – jak wpływa na wysokość raty?

Okres kredytowania to jeden z kluczowych parametrów każdej umowy kredytowej, który bezpośrednio wpływa na wysokość raty oraz całkowity koszt zobowiązania. Im dłuższy czas spłaty, tym niższa miesięczna rata, ale jednocześnie wyższe odsetki zapłacone bankowi. Wybór odpowiedniego okresu kredytowania powinien być świadomą decyzją, dopasowaną do możliwości finansowych kredytobiorcy. W artykule wyjaśniamy, czym dokładnie jest okres kredytowania, jak wpływa na koszt kredytu oraz na co zwrócić uwagę przy jego ustalaniu.

Zgodnie z informacjami Biura Informacji Kredytowej, na koniec 2024 roku suma wszystkich zobowiązań Polaków wynosiła rekordowe 760,6 miliarda złotych. To wzrost o 5,5 proc. w porównaniu do ubiegłego roku. Najczęściej sięgaliśmy po kredyty gotówkowe i mieszkaniowe, które łącznie stanowiły 73 proc. powyższej sumy. Choć zobowiązania te są tak bardzo popularne, nadal wiele osób nie wie, jaki wybrać okres kredytowania. To natomiast jedna z kluczowych kwestii, która ma istotny wpływ na warunki spłaty.

Czym jest okres kredytowania?

Okres kredytowania to czas liczony od udostępnienia pieniędzy kredytobiorcy do momentu całkowitej spłaty zobowiązania – wraz z naliczonymi odsetkami oraz wszelkimi opłatami dodatkowymi związanymi z ofertą. Można zatem powiedzieć, że za okres kredytowania uważany jest cały przedział czasowy, w którym spoczywa na Tobie obowiązek regulowania rat zgodnie z przyjętym harmonogramem.

Okres kredytowania rozpoczyna się wraz ze wspomnianym udostępnieniem pożyczonych środków przez bank, co – zależnie od warunków zobowiązania – przybiera rozmaite formy. Może to być moment wypłaty pieniędzy na konto kredytobiorcy albo inny, wskazany przez niego rachunek (np. właściciela zakupywanej nieruchomości). W przypadku zobowiązań wypłacanych w transzach okres ten bywa z kolei liczony od chwili przekazania pierwszej lub ostatniej części kredytu (w zależności od szczegółów zawartej umowy).

Długość okresu kredytowania zależna jest też od rodzaju zobowiązania oraz indywidualnych ustaleń z bankiem, poczynionych jeszcze przed podpisaniem umowy kredytowej. Zobowiązania gotówkowe zwykle zawierane są na okres zdecydowanie krótszy niż np. kredyty hipoteczne.

Od czego zależy długość okresu kredytowania?

Długość okresu kredytowania zależy od kilku czynników, takich jak rodzaj zobowiązania, regulacje prawne, kwota kredytu oraz sytuacja finansowa i wiek kredytobiorcy.

➡️ rodzaj zobowiązania,

➡️ regulacje prawne,

➡️ kwotę kredytu,

➡️ historię i zdolność kredytową kredytobiorcy,

➡️ wiek kredytobiorcy,

➡️ aktualną ofertę banku.

Nie na wszystkie powyższe zmienne masz wpływ. Regulacje prawne są stałe i musisz (lub też nie) je zaakceptować. Nie zmienisz też swojego wieku. Z powodzeniem jednak możesz popracować nad historią i zdolnością kredytową, a także wybrać okres kredytowania w taki sposób, aby wysokość rat była dopasowana do możliwości Twojego budżetu.

Okres kredytowania przy kredycie gotówkowym

Okres kredytowania przy zobowiązaniu gotówkowym jest najczęściej krótszy w porównaniu do kredytu hipotecznego. Warunki kredytu gotówkowego reguluje Ustawa z dnia 12 maja 2011 roku o kredycie konsumenckim. Zgodnie z jej zapisami maksymalna wysokość takiego zobowiązania to 255 550 zł. Co natomiast ciekawe, nie ma w niej zapisów ściśle regulujących minimalny i maksymalny okres kredytowania. W praktyce „widełki” te zostały wypracowane przez praktykę rynkową.

Najczęściej podaje się, że okres spłaty kredytu gotówkowego powinien wynosić od minimum 3 miesięcy do maksymalnie 120 miesięcy. W rzeczywistości tylko kilka banków na rynku zdecydowało się na najdłuższy termin spłaty. Kredyt gotówkowy na 10 lat znajdziesz w m.in.:

➡️ Alior Banku

➡️ Velobanku

➡️ Citi Handlowym

➡️ Banku Pekao

➡️ Santander Bank Polska

➡️ BNP Paribas.

Okres kredytowania przy kredycie hipotecznym

W przypadku kredytu hipotecznego najważniejszymi aktami prawnymi są Ustawa z dnia 23 marca 2017 r. o kredycie hipotecznym oraz Rekomendacja S Komisji Nadzoru Finansowego (KNF). Nie definiują one konkretnych „widełek” akceptowanego okresu kredytowania, do których muszą dostosować się banki. W Rekomendacji S przeczytać możemy natomiast, że:

Praktyka rynkowa wskazuje, że najczęściej okres kredytowania w przypadku kredytów hipotecznych wynosi od 12 miesięcy do 30 lat. Niektóre banki umożliwiają zaciągnięcie zobowiązania na 35 lat, bywa to jednak obarczone dodatkowymi warunkami (związanymi np. z maksymalnym wiekiem kredytobiorców).

Co istotne z perspektywy klienta, minimalny okres kredytowania, wskazany przez bank, nie oznacza, że zobowiązania nie można spłacić szybciej. Niezależnie od rodzaju zaciągniętego kredytu, kredytobiorca ma prawo do jego wcześniejszej spłaty. W przypadku kredytu gotówkowego zapewnia to Ustawa z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim:

Prawo do wcześniejszej spłaty kredytu hipotecznego reguluje Ustawa z dnia 23 marca 2017 r. o kredycie hipotecznym oraz o nadzorze nad pośrednikami kredytu hipotecznego i agentami:

Krótki albo długi okresu kredytowania – który i kiedy warto wybrać?

Wybór krótkiego lub długiego okresu kredytowania zależy przede wszystkim od Twojej zdolności kredytowej i tego, czy priorytetem jest niższa rata czy niższy całkowity koszt kredytu.

Zmiana długości okresu kredytowania – czy to możliwe?

Zmiana długości okresu kredytowania jest możliwa, jeśli w trakcie spłaty kredytu Twoja sytuacja finansowa ulegnie zmianie — bank może zmodyfikować warunki umowy na Twój wniosek. W takiej sytuacji warto skontaktować się z doradcą kredytowym, który przedstawi dostępne opcje i oceni, które rozwiązanie będzie dla Ciebie najkorzystniejsze.

Najczęściej modyfikacja odbywa się poprzez restrukturyzację kredytu, zwykle w formie aneksu do umowy. W zależności od okoliczności możesz wnioskować zarówno o wydłużenie okresu spłaty (co obniża raty), jak i o jego skrócenie. Jeżeli chcesz spłacić kredyt szybciej bez zmieniania warunków umowy, alternatywą są nadpłaty, które automatycznie skrócą okres kredytowania lub obniżą raty — w zależności od wybranej opcji.

Kolejnym rozwiązaniem jest refinansowanie kredytu, czyli przeniesienie zobowiązania do innego banku na nowych warunkach. Okres kredytowania ma kluczowe znaczenie zarówno w kredytach gotówkowych, jak i hipotecznych — wpływa na wysokość rat, całkowity koszt zobowiązania i nawet na samą decyzję kredytową. Dlatego przed podpisaniem umowy warto rozważyć różne warianty i wybrać taki, który najlepiej odpowiada Twoim możliwościom finansowym.

Patryk Korzec

Redaktor

redakcja@rankomat.pl

Dziennikarz i copywriter zafascynowany światem inwestycji, bankowości i finansów. Absolwent Uniwersytetu Opolskiego oraz Warszawskiego. Doskonalił swoje umiejętności w kilku lokalnych i ogólnopolskich redakcjach internetowych oraz radiowych. Prywatnie miłośnik podróży, książek oraz nowinek technologicznych.

Zobacz inne wpisy tego autora »

Komentarze: