Rodzaje kredytów – jakich kredytów udzielają banki?

Banki udzielają różnego rodzaju kredytów, które różnią się przeznaczeniem, okresem spłaty, a nawet sposobem udostępnienia środków. Do najpopularniejszych produktów należą kredyty gotówkowe i hipoteczne, ale tak naprawdę jest ich znacznie więcej. Poznaj najważniejsze rodzaje kredytów bankowych i dowiedz się, czym się różnią. Dzięki temu łatwiej dopasujesz odpowiedni produkt do swoich potrzeb i celu finansowania.

Czym jest kredyt bankowy?

Kredyt bankowy jest to rodzaj finansowania, którego bank udziela kredytobiorcy na podstawie zawartej z nim pisemnej umowy i po dokonaniu oceny jego zdolności kredytowej. Polega to na tym, że bank udostępnia kredytobiorcy określoną kwotę środków pieniężnych na ustalony cel i czas. Kredytobiorca z kolei jest zobowiązany do wykorzystania tych pieniędzy zgodnie z przeznaczeniem oraz do ich zwrotu wraz z odsetkami w określonym terminie.

Kredyt bankowy wyróżnia się też kilkoma charakterystycznymi cechami, którymi są:

• • pieniężny charakter – przedmiotem kredytu są zawsze środki pieniężne;
  • celowość – kredyt powinien być udzielony na konkretny cel np. zakup jakiegoś dobra, inwestycje lub bieżące wydatki;
  • warunkowość – bank udziela kredytu tylko po spełnieniu przez kredytobiorcę określonych warunków, z których najważniejszym jest posiadanie zdolności kredytowej;
  • odpłatność – bank pobiera wynagrodzenie za udzielenie kredytu i są to przede wszystkim odsetki naliczane od kapitału w całym okresie kredytowania oraz prowizja;
  • zwrotność – kredytobiorca ma obowiązek zwrócić do banku pożyczony kapitał w ustalonym terminie albo terminach, jeśli umowa przewiduje spłatę kredytu w ratach;
  • sformalizowana forma – umowa kredytu musi mieć formę pisemną pod rygorem nieważności, a także zawierać konkretne zapisy przewidziane w przepisach.

Zasady udzielania kredytu bankowego reguluje ustawa Prawo bankowe. Dodatkowo banki muszą przestrzegać przepisów ustawy o kredycie konsumenckim oraz ustawy o kredycie hipotecznym.

Czym się różni kredyt od pożyczki?

Kredyt od pożyczki różni się przede wszystkim podstawą prawną, co determinuje także odmienne zasady udzielania obu form finansowania. Oto najważniejsze różnice między kredytem a pożyczką:

• • kredyt jest regulowany przez Prawo bankowe – pożyczka przez Kodeks cywilny;
  • kredyt może być udzielony tylko przez bank lub SKOK – podczas gdy pożyczek udzielają też inne instytucje (np. firmy pożyczkowe) oraz osoby fizyczne,
  • przedmiotem umowy kredytowej zawsze są pieniądze – podczas gdy pożyczka może dotyczyć także rzeczy;
  • kredyt udzielany jest na konkretny cel – pożyczkę można przeznaczyć na dowolne wydatki;
  • umowa kredytu bankowego musi mieć formę pisemną – podczas gdy umowa pożyczki do kwoty 1 000 zł zawierana przez osoby nie zajmujące się profesjonalnie taką działalnością może być ustna.

Banki również udzielają pożyczek pieniężnych i stanowią one uzupełnienie oferty kredytowej. W przypadku pożyczki bankowej zastosowanie mają jednak przepisy Prawa bankowego oraz ustawy o kredycie konsumenckim, jeśli pożyczkobiorcą jest konsument.

Jakie są rodzaje kredytów bankowych?

Rodzaje kredytów bankowych można wyróżnić ze względu na różne kryteria. W najprostszym ujęciu dzieli się je według celu finansowania oraz grupy klientów, do których są kierowane.

Rodzaje kredytów dedykowane określonym grupom klientów:

• • kredyty dla klientów indywidualnych,
  • kredyty dla firm.

Rodzaje kredytów według celu finansowania:

• • kredyty celowe – są one przeznaczone na określony cel, np. kredyt samochodowy na zakup samochodu, a kredyt mieszkaniowy na zakup mieszkania;
  • kredyty niecelowe – można nimi sfinansować dowolne wydatki, a bank nie sprawdza w jaki sposób środki zostały faktycznie wykorzystane.

W tabeli prezentujemy podział kredytów bankowych według różnych kryteriów, który pozwoli Ci poznać ich różne rodzaje oraz sposób klasyfikacji.

Rodzaje kredytów – podział według różnych kryteriów

Jakie są rodzaje kredytów dla klientów indywidualnych?

Kredyty dla klientów indywidualnych różnią się przede wszystkim przeznaczeniem i pod tym względem wyróżniamy ich trzy podstawowe rodzaje:

• • kredyt konsumpcyjny – jest on przeznaczony na zaspokojenie bieżących potrzeb konsumpcyjnych i takim kredytem jest m.in.: kredyt gotówkowy, samochodowy oraz ratalny (np. na zakup sprzętu RTV i AGD);
  • kredyt hipoteczny/ mieszkaniowy – można go przeznaczyć na cele mieszkaniowe, a więc np. zakup mieszkania, budowę domu lub remont nieruchomości;
  • kredyt konsolidacyjny – kredyt ten służy do spłaty innych zobowiązań i zastąpienia ich nowym kredytem.

Poniżej poznasz najpopularniejsze rodzaje kredytów, jakie banki obecnie proponują klientom indywidualnym. Należą do nich: kredyt gotówkowy, kredyt hipoteczny, kredyt konsolidacyjny oraz odnawialny limit kredytowy w rachunku osobistym i na karcie kredytowej.

Kredyt gotówkowy – najpopularniejszy rodzaj finansowania

Kredyt gotówkowy jest jednym z najpopularniejszych rodzajów kredytów ze względu na swój uniwersalny charakter. Jego charakterystyczną cechą jest to, że możesz go przeznaczyć na dowolny cel konsumpcyjny, a bank nie zweryfikuje, w jaki sposób wykorzystałeś pożyczone środki. W praktyce kredyt gotówkowy możesz przeznaczyć na różne wydatki np.:

• • remont mieszkania,
  • zakup wartościowych rzeczy np. auta, roweru, czy też sprzętu RTV i AGD,
  • wakacje,
  • leczenie,
  • organizację ślubu i wesela.

Kredyt gotówkowy wyróżniają także następujące warunki:

• • proste formalności – zazwyczaj do wniosku kredytowego wystarczy dołączyć dokument potwierdzający dochody, a sam kredyt nie wymaga żadnego zabezpieczenia;
  • szeroki wybór kwot – w zależności od banku pożyczyć można od 500 do nawet 300 000 zł;
  • raty dopasowane do możliwości finansowych – ich wysokość zależy od okresu kredytowania, który może wynieść od 3 miesięcy do 10 lat.

Większość banków umożliwia dzisiaj zaciągnięcie kredytu gotówkowego online, co czyni go wyjątkowo wygodnym sposobem na pozyskanie dodatkowych środków.

Kredyt hipoteczny – na sfinansowanie nieruchomości

Kredyt hipoteczny jest kredytem celowym, który w przypadku klientów indywidualnych służy do finansowania różnych celów mieszkaniowych. Możesz go zatem przeznaczyć na:

• • zakup mieszkania, domu lub działki budowlanej,
  • wykończenie, remont lub modernizację nieruchomości,
  • refinansowanie kredytu hipotecznego, czyli spłatę obecnego kredytu w innym banku celem zmiany warunków finansowania.

Charakterystyczną cechą kredytu hipotecznego jest jego zabezpieczenie, w formie hipoteki ustanawianej na rzecz banku na nieruchomości. Zabezpieczenie to polega na tym, że jeśli zaprzestaniesz spłaty zobowiązania, bank ma prawo zająć nieruchomość i ją zlicytować celem odzyskania swoich pieniędzy.

Kredyt hipoteczny wyróżniają także następujące warunki:

• • sformalizowany proces ubiegania się o kredyt – należy złożyć szereg dokumentów, dotyczących sytuacji finansowej oraz nieruchomości;
  • konieczność posiadania wkładu własnego – w wysokości co najmniej 10 lub 20% wartości nieruchomości;
  • wysoka kwota zobowiązania – od kilkudziesięciu tysięcy do nawet kilku milionów złotych;
  • długi okres spłaty – od 5 do nawet 35 lat.

Niektóre banki oferują też kredyt hipoteczny konsolidacyjny, który nie jest przeznaczony na zakup mieszkania, lecz na spłatę innych zobowiązań kredytowych. Taki kredyt udzielany jest więc na nieco innych zasadach, choć także trzeba go zabezpieczyć na nieruchomości.

Kredyt konsolidacyjny – sposób na połączenie kilku zobowiązań

Kredyt konsolidacyjny jest kredytem celowym, który służy do spłaty innych zobowiązań kredytowych. W ten sposób dotychczasowe kredyty zamieniają się w jeden, który ma już zupełnie inne warunki spłaty. Z założenia ma to ułatwić spłatę zadłużenia, ponieważ:

• • kilka rat zamienia się w jedną,
  • nowa rata jest niższa niż suma dotychczasowych, co przekłada się na mniejsze obciążenie domowego budżetu.

W ramach kredytu konsolidacyjnego możesz „spakować” różne zobowiązania z innych banków np. pożyczki i kredyty gotówkowe, kredyty ratalne, a nawet kredyt na auto i kartę kredytową. Możesz też ubiegać się o dodatkową gotówkę na dowolny cel.

Odnawialny limit kredytowy – na rachunku lub karcie kredytowej

Odnawialny limit kredytowy jest to specyficzny rodzaj kredytu, ponieważ polega na udostępnieniu przez bank dodatkowych środków, z których możesz skorzystać w dowolnym momencie. Możesz to robić także wielokrotnie, ponieważ każda spłata zadłużenia odnawia dostępny limit.

Odnawialny limit kredytowy występuje w dwóch wariantach:

• • w rachunku osobistym – dodatkowe środki bank udostępnia w koncie osobistym i możesz z nich skorzystać, gdy tylko zabraknie Ci własnych pieniędzy. Zadłużenie spłaca się tutaj automatycznie po każdorazowym wpływie na konto. Odsetki bank nalicza natomiast tylko od wykorzystanej kwoty limitu, dlatego gdy z niego nie korzystasz, kredyt w koncie jest darmowy;
  • na karcie kredytowej – dodatkowe środki bank udostępnia na osobnym rachunku karty i możesz je wykorzystać do płatności kartą w sklepie i internecie. W tym przypadku musisz już pamiętać o spłacie karty, poprzez przelanie odpowiedniej kwoty na jej rachunek w wyznaczonym terminie. Zaletą karty kredytowej jest jednak okres bezodsetkowy, dzięki któremu możesz korzystać z limitu za darmo nawet przez 50-60 dni.

Środki z przyznanego limitu możesz przeznaczyć na dowolny cel, podobnie jak w przypadku kredytu gotówkowego. Limit ma jednak zupełnie inny charakter, ponieważ działa jak krótkoterminowa pożyczka, z której możesz korzystać wielokrotnie w razie potrzeby.

Jakie są rodzaje kredytów dla firm?

Najważniejsze rodzaje kredytów dla firm to kredyt inwestycyjny i kredyt obrotowy. Są to najczęściej oferowane przez banki produkty, które pomagają przedsiębiorcom sfinansować konkretne inwestycje oraz bieżącą działalność.

Kredyt obrotowy – na wsparcie bieżącej działalności

Kredyt obrotowy służy do finansowania bieżącej działalności, a także utrzymanie płynności finansowej. Firma może go zatem przeznaczyć na takie cele jak: uregulowanie zobowiązań wobec dostawców, wypłatę wynagrodzeń dla pracowników, czy też zakup materiałów.

W zależności od oferty kredyt obrotowy może mieć różną formę:

• • odnawialnej linii kredytowej – jest ona najczęściej uruchamiana w rachunku bieżącym,
  • kredytu nieodnawialnego – jest on wówczas wypłacany jednorazowo i należy go spłacić w standardowych ratach.

Kredyt obrotowy dostępny jest w różnych walutach i w kwocie od kilku tysięcy do nawet miliona złotych. Jego uzyskanie w wysokiej kwocie zazwyczaj wymaga zabezpieczenia, którym może być np. hipoteka na nieruchomości.

Kredyt inwestycyjny – na finansowanie większych przedsięwzięć

Kredyt inwestycyjny jest kredytem celowym, za pomocą którego firma może sfinansować konkretne przedsięwzięcie związane z rozwojem przedsiębiorstwa. Takim celem może być np. budowa hali produkcyjnej lub magazynu, zakup maszyn i urządzeń, czy też wdrożenie nowoczesnych technologii.

Kwota kredytu inwestycyjnego zależy od kosztów przedsięwzięcia, ale może wynieść nawet kilka milionów złotych. Z tego też względu banki zwykle wymagają zabezpieczenia kredytu, natomiast warunki jego spłaty ustalają często indywidualnie. Zazwyczaj też aby uzyskać finansowanie, firma musi spełnić wiele warunków – m.in. posiadać stabilną sytuację finansową, wnieść wkład własny, a także przedstawić biznesplan inwestycji oraz prognozy finansowe.

Inne rodzaje kredytów dla firm

Poszczególne banki oferują firmom także inne formy finansowania i są to w szczególności kredyty przeznaczone na konkretny cel np.:

• • kredyty technologiczne – na sfinansowanie innowacji technologicznych,
  • kredyty ekologiczne – na inwestycje pozwalające zmniejszyć zużycie energii w firmie np. na fotowoltaikę.

Przedsiębiorcy mogą też korzystać z podobnych rozwiązań co klienci indywidualni, bo banki oferują im m.in. kredyty gotówkowe na dowolny cel, limity kredytowe w rachunku, czy też karty kredytowe.

Jak wybrać najlepszy rodzaj kredytu?

Wybór rodzaju kredytu powinien zależeć przede wszystkim od celu finansowania, potrzebnej kwoty oraz Twojej sytuacji finansowej. W pierwszej kolejności zastanów się jednak, na co potrzebujesz dodatkowych środków, ponieważ od tego zależy wybór odpowiedniego produktu finansowego. Przykładowo:

• • zakup mieszkania lub budowa domu – pomoże Ci sfinansować kredyt hipoteczny,
  • remont, wakacje, lub inny większy wydatek – kredyt gotówkowy,
  • zakup mebli lub sprzętu RTV i AGD – kredyt gotówkowy lub kredyt ratalny dostępny w sklepie,
  • zakup samochodu – kredyt samochodowy lub kredyt gotówkowy,
  • połączenie kilku rat w jedną – kredyt konsolidacyjny,
  • dodatkowe środki na bieżące wydatki – limit w koncie lub karta kredytowa.

Pamiętaj jednak, że znaczenie ma nie tylko odpowiedni rodzaj kredytu, ale także jego warunki. Szczególnie ważny jest koszt zaciągnięcia zobowiązania, czyli np. jego oprocentowanie, wysokość prowizji i innych opłat oraz RRSO. Warto też zwrócić uwagę na sposób spłaty kredytu, czyli np. wysokość raty, która nie powinna nadmiernie obciążać Twojego budżetu.

Jeśli już więc wybierzesz odpowiedni rodzaj kredytu, porównaj jego warunki w różnych bankach. Pomogą Ci w tym nasze narzędzia online takie jak np. kalkulator kredytu gotówkowego lub hipotecznego. Dzięki nim szybko porównasz dostępne oferty, a przy wyborze najkorzystniejszej z nich możesz skorzystać z bezpłatnego wsparcia naszego konsultanta.

Katarzyna Zuba

Redaktor

redakcja@rankomat.pl

Z wykształcenia jestem ekonomistką, a zawodowo od ponad dziesięciu lat zajmuję się tworzeniem dla portali internetowych treści o tematyce z zakresu finansów, bankowości, prawa i biznesu. W swoich artykułach dzielę się z czytelnikami swoją wiedzą zdobytą podczas studiów, ale też praktycznym doświadczeniem wynikającym z wieloletniej pracy w branży finansowej. Prywatnie jestem miłośniczką kotów, pieszych wędrówek, jazdy na rowerze oraz nowinek technologicznych.

Zobacz inne wpisy tego autora »

Komentarze: