Uprawnione służby mogą zatrzymać dowód rejestracyjny, jeśli samochód nie spełnia wymagań technicznych, a także gdy dokumentacja pojazdu lub jego ubezpieczenie obowiązkowe wzbudzają wątpliwości. Zatrzymanie dowodu rejestracyjnego odbywa się elektronicznie, poprzez wprowadzenie stosownej adnotacji do systemu CEPiK – podobnie odbywa się procedura jego odbioru. Za jazdę bez ważnego dowodu rejestracyjnego kierowcy grozi mandat w wysokości 1500 zł, a nawet zakaz prowadzenia pojazdów od 6 miesięcy do 3 lat.

Getty Images

Najważniejsze informacje

  1. Dowód rejestracyjny zostanie zatrzymany, jeśli samochód jest w złym stanie technicznym, przekracza normy ochrony środowiska, brak jest polisy OC, ważnych badań technicznych.
  2. Najczęściej dochodzi do wirtualnego zatrzymania dowodu, czyli dokonania wpisu w CEPiK. Dokument może zatrzymać diagnosta, policjant, Straż Graniczna, Służba Celno-Skarbowa.
  3. Po zatrzymaniu dowodu rejestracyjnego funkcjonariusz wydaje pokwitowanie, które może uprawniać do korzystania z samochodu przez maksymalnie 7 dni.
  4. Aby odzyskać dokument kierowca musi usunąć przyczynę zatrzymania dowodu rejestracyjnego.
  5. Zwrotu dokumentu dokonuje diagnosta lub organ, który zatrzymał dokument.
  6. Za jazdę mimo zatrzymania dowodu rejestracyjnego kierowca może zapłacić mandat w wysokości co najmniej 1500 zł.

Kiedy dowód rejestracyjny może zostać zatrzymany?

Możliwość zatrzymania dowodu rejestracyjnego przewidziano w przepisach Ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym:

Co mówi prawo?
Policjant, funkcjonariusz Straży Granicznej albo funkcjonariusz Służby Celno-Skarbowej zatrzyma dowód rejestracyjny (pozwolenie czasowe) w razie:

1) stwierdzenia lub uzasadnionego przypuszczenia, że pojazd:

a) zagraża bezpieczeństwu w szczególności po wypadku drogowym, w którym zostały uszkodzone zasadnicze elementy nośne konstrukcji nadwozia, podwozia lub ramy,

b) zagraża porządkowi ruchu,

c) narusza wymagania ochrony środowiska;

2) stwierdzenia, że pojazd nie został poddany badaniu technicznemu w wyznaczonym terminie lub termin badania nie został wyznaczony prawidłowo;

3) stwierdzenia, że badanie techniczne zostało dokonane przez jednostkę do tego nieupoważnioną;

4) uzasadnionego przypuszczenia, że dane dotyczące dowodu rejestracyjnego (pozwolenia czasowego) zawarte w centralnej ewidencji pojazdów nie odpowiadają stanowi faktycznemu.

Art. 132 Prawo o ruchu drogowym
 

Dowód zostanie zatrzymany np. po kolizji, jeśli usterki, uszkodzenia samochodu wpływają na bezpieczeństwo ruchu drogowego. Zły stan techniczny pojazdu to jednak nie jedyna przyczyna zatrzymania dokumentu. Inne, częste sytuacje dotyczą:

  • braku ważnego badania technicznego,
  • zniszczonego, nieczytelnego dowodu,
  • nieprawidłowych danych w CEPiK (niezgodność informacji z dowodu i bazy danych),
  • podejrzenia fałszerstwa (przerobienia, podrobienia dowodu rejestracyjnego).

Prawo do zatrzymania dowodu ma nie tylko policjant, funkcjonariusz Straży Granicznej i Służby Celno-Skarbowej, ale także diagnosta przeprowadzający badanie techniczne pojazdu. 

Zatrzymany może zostać również dowód rejestracyjny samochodu zarejestrowanego za granicą, jeśli dokument jest zniszczony, istnieje podejrzenie, że został podrobiony lub pojazd nie jest objęty obowiązkowym ubezpieczeniem OC.

Jakie usterki mogą spowodować zatrzymanie dowodu rejestracyjnego?

Do usterek, które mogą spowodować zatrzymanie dokumentu wlicza się:

1. Usterki układu hamulcowego:

  • wyciek płynu,
  • uszkodzenie przewodu hamulcowego.

2. Usterki układu kierowniczego:

  • pęknięcia na kole kierownicy,
  • wyczuwalne luzy,
  • zacinająca się przekładnia kierownicy,
  • utrudniona praca przekładni w samochodach ze wspomaganiem.

3. Usterki oświetlenia:

  • niedziałające oświetlenie,
  • światła o zbyt małej intensywności,
  • oświetlenie o niewłaściwej barwie,
  • źle zamontowane oświetlenie (w niewłaściwym miejscu),
  • brak oświetlenia,
  • przepalone żarówki,
  • oświetlenie niefabryczne,
  • niedziałające światło STOP.

4. Nieprawidłowy stan szyb:

  • pęknięcia,
  • zbyt mocno przyciemnione szyby.

5. Usterki nadwozia i podwozia:

  • nadmierna korozja,
  • pęknięcia ramy lub podłogi,
  • pęknięcia, odkształcenia elementów zawieszenia.

6. Wady ogumienia:

  • zbyt płytki bieżnik,
  • pęknięcia,
  • różna konstrukcja opon na jednej osi,
  • zbyt duża szerokość opon, niedostateczna nośność.

7. Niespełnione normy ochrony środowiska:

  • przekroczenie norm spalin,
  • nadmierny hałas,
  • wycieki płynów (oleju),
  • nieprawidłowa praca silnika.

Jak przebiega zatrzymanie dowodu rejestracyjnego?

Zatrzymanie dowodu rejestracyjnego odbywa się wirtualnie (online), poprzez wprowadzenie odpowiedniej informacji do systemu CEPiK (Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców). W ten sposób funkcjonariusz lub diagnosta odnotowuje fakt „odebrania” dowodu, co uniemożliwia dalsze korzystanie z pojazdu do momentu usunięcia przyczyny zatrzymania dokumentu.

Uwaga!
Jeśli samochód jest zarejestrowany za granicą, funkcjonariusz zatrzymuje dokument wydany przez dane państwo. Po upływie 7 dni dowód zostaje przekazany jednostce dyplomatycznej kraju, w którym pojazd jest zarejestrowany.

Po zatrzymaniu dowodu rejestracyjnego funkcjonariusz wydaje kierowcy pokwitowanie. W wielu przypadkach zezwala ono na poruszanie się samochodem maksymalnie przez 7 dni. Jest to czas, w którym kierowca powinien usunąć przyczynę zatrzymania dowodu, np. naprawić usterkę, przeprowadzić badanie techniczne, wykupić obowiązkową polisę OC.

Jeśli dowód rejestracyjny został zatrzymany z powodu poważnych usterek technicznych samochodu, funkcjonariusz może nie zezwolić na dalszą jazdę.

Jak wygląda pokwitowanie zatrzymania dowodu rejestracyjnego?

Na pokwitowaniu powinny znaleźć się informacje o warunkach, na jakich kierowca może użytkować pojazd. Jest to tymczasowe, okresowe zezwolenie na jazdę danym samochodem. Kierowca znajdzie tam zapis o tym:

  • jak długo może warunkowo korzystać z pojazdu,
  • jakie są ewentualne ograniczenia zezwolenia – np. zakaz jazdy nocą, przewożenia pasażerów, poruszania się poza określonym obszarem.

Korzystanie z samochodu, jeśli termin pokwitowania minął, jest nielegalne.

Naszym okiem
Funkcjonariusz może nie wydać pokwitowania, jeśli uzna, że pojazd nie nadaje się do dalszej jazdy. W takiej sytuacji kierowca ma jedynie 24 godziny na dotarcie do miejsca zamieszkania – po upływie tego czasu użytkowanie samochodu jest zabronione. Jeśli natomiast kierowca otrzyma pokwitowanie uprawniające do jazdy przez kilka dni i zgubi je, może wystąpić o wydanie duplikatu. W tym celu powinien zgłosić się do jednostki, która zatrzymała dowód rejestracyjny i wystawiła pokwitowanie.
Stefania Stuglik, Specjalista ds. ubezpieczeń komunikacyjnych

Co grozi za jazdę bez ważnego dowodu rejestracyjnego?

Za jazdę bez ważnego dowodu rejestracyjnego kierowca może otrzymać mandat w wysokości nie niższej niż 1500 zł. Dodatkowo grozi mu:

  • zakaz prowadzenia pojazdów na czas od 6 miesięcy do 3 lat,
  • kara aresztu lub ograniczenia wolności.

Powyższe wynika z przepisów Ustawy z dnia 20 maja 1971 r. – Kodeks wykroczeń. Takie same kary przewidziano dla osób prowadzących pojazd bez uprawnień oraz dla kierowców użytkujących samochodu niedopuszczone do ruchu (art. 94).

Jak odzyskać zatrzymany dowód rejestracyjny?

Pierwszym krokiem do odzyskania zatrzymanego dowodu rejestracyjnego jest usunięcie przyczyny jego zatrzymania. Kierowca będzie musiał np.:

  • naprawić usterkę,
  • wykupić polisę OC,
  • przeprowadzić badanie techniczne.

Następnym działaniem powinno być poinformowanie organu, który dokonał zatrzymania dokumentu – należy przedstawić dowód usunięcia usterki. Osoby udające się na komendę policji czy do wydziału komunikacji muszą zabrać ze sobą także wystawione pokwitowanie. Dowód rejestracyjny może odblokować również diagnosta, który zatrzymał go podczas badania technicznego. Dokonuje on wpisu w CEPiK potwierdzającego usunięcie usterki i dopuszczenie pojazdu do ruchu. Dokument zostaje automatycznie odblokowany, a kierowca może korzystać z samochodu.

Co mówi prawo?
Zwrotu zatrzymanego dowodu rejestracyjnego (pozwolenia czasowego) w przypadkach, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 4, może dokonać również jednostka upoważniona do przeprowadzania badań technicznych po przeprowadzeniu badania technicznego odpowiadającego przyczynie zatrzymania, a w przypadku nieprawidłowo wyznaczonego terminu badania technicznego - po jego ponownym ustaleniu, przez przekazanie do centralnej ewidencji pojazdów informacji o zwrocie.
art. 132 ust. 6a Prawo o ruchu drogowym

Dowód rejestracyjny może zwrócić również organ, który go zatrzymał lub wydał, np. policja, wydział komunikacji. Kierowca musi stawić się w nim z wymaganymi dokumentami (potwierdzeniem usunięcia przyczyny zatrzymania dowodu, pokwitowaniem), niekiedy wymagane jest również złożenie wniosku o zwrot zatrzymanego dowodu rejestracyjnego.

Wniosek nie zawsze jest konieczny – nie wymaga go bowiem ustawa, a jedynie niektóre urzędy stosujące własne procedury administracyjne.

Zanim udasz się po odbiór dowodu rejestracyjnego, sprawdź, czy Twoja polisa OC jest nadal ważna. Bez obowiązkowego ubezpieczenia nie odzyskasz dokumentu. Jeśli OC straciło ważność, jeszcze przed wizytą w urzędzie, wykup nową polisę. Zrobisz to szybko i wygodnie za pośrednictwem kalkulatora OC i AC. Pamiętaj, że zakres ubezpieczenia jest zawsze taki sam, dlatego możesz wybrać ofertę najatrakcyjniejszą cenowo.

 

Jaki jest koszt badania technicznego po zatrzymaniu dowodu rejestracyjnego?

Zakres badania technicznego i jego koszt zależą od przyczyny zatrzymania dowodu rejestracyjnego.

1. Zatrzymanie dowodu rejestracyjnego z powodu konkretnej usterki. Jeśli dokument został zatrzymany np. przez policję, ponieważ podczas kontroli stwierdzono usterkę – zużyty bieżnik, niesprawne oświetlenie, luzy w zawieszeniu, kierowca musi zlikwidować usterkę, udać się na stację diagnostyczną i przeprowadzić badanie. Za każdy sprawdzony element zapłaci 30 zł.

2. Dowód zatrzymany po kolizji lub wypadku. Jeśli powodem zatrzymania dokumentu był wypadek lub kolizja, konieczne jest przeprowadzenie specjalistycznego badania, które potwierdzi, czy pojazd można bezpiecznie użytkować. Koszt takiego badania to 292 zł.

3. Dokument zatrzymany z powodu braku ważnego badania technicznego. Jeżeli dowód rejestracyjny został zatrzymany z powodu braku ważnego badania technicznego, kierowca musi stawić się u diagnosty i przeprowadzić obowiązkowy przegląd. Zapłaci za niego 149 zł, chyba że jest to auto z instalacją LPG – w takiej sytuacji koszt wzrasta do 245 zł.

Jak wygląda procedura odzyskiwania dowodu rejestracyjnego krok po kroku?

Jeśli chcesz odzyskać zatrzymany dowód, musisz:

  1. Usunąć przyczynę zatrzymania dokumentu.
  2. Jeśli to konieczne, wykonać badanie techniczne.
  3. Zadbać o aktualną polisę OC.
  4. Udać się do urzędu/organu/diagnosty, który zatrzymał dowód rejestracyjny.
  5. Przedstawić wymagane dokumenty – dowód usunięcia przyczyny (wynika badania, polisę OC), pokwitowanie, niekiedy również wniosek o zwrot dowodu rejestracyjnego.

Gdzie sprawdzić, czy dowód rejestracyjny został zatrzymany lub odblokowany?

Kierowca może sprawdzić, czy jego dowód rejestracyjny został zatrzymany lub zwrócony, korzystając z usługi Historia Pojazdu – https://www.gov.pl/web/gov/sprawdz-historie-pojazdu.

Wystarczy podać wymagane dane identyfikacyjne – numer rejestracyjny, numer VIN, datę pierwszej rejestracji pojazdu.

Jak długo trzeba czekać na zwrot zatrzymanego dowodu rejestracyjny?

Nie ma jednego ustawowego terminu, przepisy mówią, że dowód rejestracyjny zostanie zwrócony po usunięciu przyczyny zatrzymania dokumentu. W praktyce wygląda to tak, że dowód zatrzymany wirtualnie przez diagnostę jest odblokowywany automatycznie po dokonaniu stosownego wpisu. Diagnosta wykonuje badanie, dopuszcza pojazd do ruchu i zamieszcza taką informację w CEPiK.

Jeśli odbiór dokumentu wymaga wizyty w urzędzie, złożenia wniosku, zwrot może być dokonany od ręki, ale też w ciągu kilku dni roboczych. Wszystko zależy od procedur danego urzędu.

FAQ – najczęściej zadawane pytania

  1. Czy zwrot dowodu rejestracyjnego jest bezpłatny?

    Tak, sam zwrot dokumentu jest bezpłatny. Kierowca najczęściej płaci za usunięcie usterki – badanie techniczne, naprawę, zakup polisy.

  2. Czy zatrzymanie dowodu rejestracyjnego uniemożliwia wykupienie ubezpieczenia?

    To zależy od ubezpieczenia – zatrzymanie dokumentu nie wpływa na możliwość wykupienia polisy OC. Wręcz przeciwnie, jest to ubezpieczenie obowiązkowe – kierowca musi pamiętać o zachowaniu ciągłości ochrony. Nieco inaczej wygląda sytuacja, jeśli myśli o zakupie dobrowolnej polisy, np. AC. Warunki udzielenia ochrony ustala dane towarzystwo. Może ono wymagać oględzin pojazdu, dopytać o stan techniczny samochodu. W przypadku poważnych usterek może odmówić objęcia ochroną.

  3. Na jak długo może zostać zatrzymany dowód rejestracyjny?

    Przepisy nie określają maksymalnego czasu zatrzymania dowodu rejestracyjnego. Art. 132 Prawa o ruchu drogowym mówi, że zwrot dokumentu nastąpi po usunięciu przyczyny jego zatrzymania. Czas zatrzymania zależy więc od okoliczności sprawy i działań podjętych przez kierowcę. Często to od niego zależy jak szybko zostanie zwrócony dokument, np. gdy przeprowadzi badanie techniczne lub wykupi polisę OC.

  4. Czy można sprzedać samochód z zatrzymanym dowodem rejestracyjnym?

    Tak, właściciel może zawrzeć umowę i sprzedać pojazd, musi jednak poinformować kupującego o zatrzymaniu dowodu i przyczynach. Samochód bez dowodu nie jest dopuszczony do ruchu, dlatego kupujący nie może normalnie go użytkować. Nowy właściciel może jednak dopełnić wszelkich formalności związanych z odzyskaniem (odblokowaniem) dowodu.