Zapierające dech w piersiach widoki, rozwinięte ośrodki narciarskie oraz profesjonalne nartostrady to gwarancja udanego urlopu zimowego. Chociaż francuskie Alpy to raj dla narciarzy i snowboardzistów, aktywny wypoczynek na stoku może skończyć się wypadkiem i kontuzją. Podpowiadamy, co zrobić, aby wymarzona podróż nie zamieniła się w stresujące doświadczenie i jak zabezpieczyć siebie i swój portfel na wypadek nagłego nieszczęścia.

Francja to niezwykle klimatyczny, różnorodny pod względem możliwości wypoczynku kraj. Choć pełno tam zabytków, urokliwych miasteczek i pięknych plaż, na uwagę zdecydowanie zasługują również zimowe atrakcje górskich regionów. Francuskie Alpy to bowiem jeden z najlepiej przygotowanych na potrzeby turystów terenów narciarskich w Europie.

Duże, profesjonalne ośrodki, rodzinne kurorty, gwarancja śniegu, pięknej pogody i dobrej zabawy to tylko niektóre z zalet dla miłośników białego szaleństwa. Poniżej przedstawiamy praktyczne wskazówki dotyczące zagranicznego wyjazdu na narty oraz podpowiadamy, jakie ubezpieczenie wybrać, aby zimowy urlop nie oznaczał nieprzewidzianych wydatków.

Najpopularniejsze kurorty we Francji

Val Thorens - czyli najwyżej położony zimowy kurort w Europie mieści się na wysokości 2300 m n.p.m.

Przynależy do tak zwanego  obszaru Trzech Dolin, czyli Bellevill, Courchevel, Méribel. W całości kompleks tworzy jedną z największych stref narciarskich na świecie. Do dyspozycji narciarzy oddano tutaj około 600 km różnej trudności nartostrad. Najdłuższa z nich to Col de Laudzin, której długość to aż 12 km. Najwięcej jest tutaj tras czerwonych i niebieskich, jednak miłośnicy ekstremalnych, czarnych zjazdów oraz początkujący narciarze nastawieni na trasy zielone również znajdą coś dla siebie.

Co więcej, na terenie ośrodka można uprawiać freeride oraz korzystać z oferty dobrze przygotowanego snow parku. Sam kurort niejednokrotnie wygrywał w rankingu World Ski Awards, zyskując tytuł Najlepszego Ośrodka Narciarskiego na świecie.

Przykładowe ceny:

Rodzaj karnetu

Cena

4-godzinny

40,80 Euro

1 dzień

46 Euro

2 dni

88,8 Euro

3 dni

133,2 Euro

4 dni

177,6 Euro

5 dni

201,80 Euro

Źródło: opracowanie własne

Chamonix Mont Blanc - najstarszy francuski ośrodek dla narciarzy.

To tu mieści się najwyższy alpejski szczyt - Mont Blanc. W skład Chamonix wchodzi aż 6 dużych, samodzielnych kurortów narciarskich (Chamonix Mont Blanc, Le Brévent, La Flégère, Les Planards, Domaine de Balme i Les Grands Montets). Tutaj znajdziemy również najdłuższą na świecie linową kolejkę, którą dostaniemy się na wysokość 3777 m. n. p. m. na Aiguille du Midi.

W sumie ośrodek do dyspozycji turystów oddaje prawie 200 kilometrów profesjonalnych nartostrad, które zadowolą narciarzy o różnym stopniu umiejętności i zaawansowania. Znaleźć tu można zarówno ambitne, specjalnie przygotowane czarne trasy, jak i łagodne, idealne do nauki stoki. Chamonix to również świetne miejsce dla osób lubiących snowboard oraz narciarstwo biegowe.

Przykładowe ceny:

Rodzaj karnetu

Mont Blanc Unlimitd

Chamonix Le Pass

Les Houches Forfait

Evasion Mont-Blanc

Cena

76 Euro

25 Euro

39,10 Euro

50,50 Euro

Obszar

10 obszarów narciarskich

3 obszary narciarskie

les Houches - Saint-Gervais

Evasion Mont-Blanc

Długość tras

1003 km

104 km

31 km

400 km

Źródło: opracowanie własne

Les Deux Alpes (Les 2 Alpes) - jeden z najlepszych alpejskich ośrodków narciarskich.

Świetnie przygotowany na potrzeby turystów z całego świata kurort znajduje się na wysokości od 1300 do aż 3600 m. n. p. m. Dzięki temu miłośnicy białego szaleństwa mogą korzystać tutaj z uroków zimowego stoku niemal przez cały rok, również wiosną. Poza typowym narciarskim sezonem, idealne warunki do jazdy gwarantuje lodowiec Mont de Lans.

Na terenie ośrodka znajduje się wiele atrakcji - od największego europejskiego snow parku, poprzez dobrze zorganizowaną infrastrukturę. Les 2 Alpes to miejsce odpowiednie dla wymagających, szukających nowych doświadczeń turystów. Dobrze odnajdą się tu jednak również młodzi narciarze, którzy po całodziennym szaleństwie na stoku szukają odskoczni i relaksu w postaci nocnego, klubowego życia.

Przykładowe ceny karnetów:

Rodzaj karnetu

Dorośli

Dzieci

Seniorzy

1 dniowy od 12:00

44,50 Euro

37,50 Euro

41,50 Euro

1 dniowy od 12:30

43,50 Euro

35 Euro

41 Euro

1 dzień

52,50 Euro

42 Euro

49 Euro

2 dni

105 Euro

84 Euro

98 Euro

3 dni

157,50 Euro

126 Euro

147 Euro

4 dni

210 Euro

168 Euro

196 Euro

5 dni

241,50 Euro

193,20 Euro

225,40 Euro

6 dni

262,50 Euro

210 Euro

245 Euro

12 dni

524 Euro

420 Euro

489,60 Euro

  • Dorośli: 18-64 lata
  • Dzieci: 5-17 lat
  • Seniorzy: 65-99 lat

Źródło: opracowanie własne

Tignes, Val d’Isère - urokliwe miejsce, w którym sezon narciarski trwa aż do wiosny.

Tignes to malownicza, alpejska miejscowość położona po francuskiej stronie Wraz z pobliskim ośrodkiem Val d’Isère tworzy nowoczesny, świetnie przygotowany kompleks narciarski.Znajduje się tu ponad 300 kilometrów profesjonalnych tras, zarówno dla doświadczonych jak i początkujących miłośników narciarstwa.

Szczególnie warte uwagi są jednak trasy na lodowcu Grande Motte (około 20 kilometrów).Kurort oferuje także inne atrakcje, takie jak snow parki czy tereny do freerid`u. To miejsce idealne zarówno dla profesjonalistów jak i amatorów białego szaleństwa.

Przykładowe ceny karnetów:

Rodzaj karnetu

Dorośli

Dzieci

Seniorzy

1 dzień

61 Euro

49 Euro

49 Euro

2 dni

106 Euro

85 Euro

85 Euro

3 dni

159 Euro

128 Euro

128 Euro

4 dni

212 Euro

170 Euro

170 Euro

5 dni

265 Euro

212 Euro

212 Euro

6 dni

304 Euro

244 Euro

244 Euro

  • Dorośli: 14-64 lata
  • Dzieci: 5-13 lat
  • Seniorzy: 64-74 lata

Źródło: opracowanie własne

Dlaczego trzeba mieć ubezpieczenie na narty do Francji?

Profesjonalne stoki narciarskie na które trafimy we Francji są dobrze przygotowane na przyjazd zagranicznych turystów, jednak ich lokalizacja oraz stopień zaawansowania poszczególnych nartostrad może przyczynić się do tego, że uzasadnione staje się nazywania narciarstwa sportem podwyższonego ryzyka.

Jeśli przyjrzymy się najchętniej wybieranemu przez turystów z Europy kierunkowi zimowych wakacji, jakim są Alpy, statystyki są dobre. Choć jazda na nartach może skończyć się poważną kontuzją, liczba śmiertelnych wypadków na stoku z reguły nie przekracza 100 rocznie. Przykładowo, jeśli statystycznie obliczyć ilość wypadków na 1000 dni jazdy dla jednego narciarza, we Francji będzie to 2,5.

Dlatego też, planując aktywny wypoczynek w górach trzeba więc pamiętać o wykupieniu odpowiedniej polisy, która zabezpieczy nas na wypadek nagłych zdarzeń czy nieszczęśliwych sytuacji. Co więcej, wielu ubezpieczycieli uznaje narciarstwo i snowboard za sporty podwyższonego ryzyka, a niektóre ich odmiany nawet za sport ekstremalny. W związku z tym zwykłe ubezpieczenie turystyczne może okazać się niewystarczające.

Zagraniczny wyjazd a EKUZ - czy wystarczy?

Planując narciarskie wakacje we Francji należy zwrócić uwagę na ochronę, jaką podczas pobytu w tym kraju zapewnia Europejska Karta Ubezpieczenia Zdrowotnego (ekuz). Choć swoim zakresem obejmuje ona większość europejskich krajów, gwarantowana przez nią ochrona nie jest kompletna.

Niestety, w większości przypadków EKUZ zapewnia wyjeżdżającym turystom dostęp jedynie do podstawowej darmowej opieki medycznej. Nie zabezpiecza tym samym przed poważniejszymi finansowymi konsekwencjami  nagłych wypadków i nieprzewidzianych sytuacji.

W związku z tym, jeśli podczas wypoczynku na stoku spotka nas wypadek, będziemy zdani na siebie i wykupione przed podróżą indywidualne ubezpieczenie turystyczne. Dlatego też warto zadbać o to, aby wybrana polisa zagwarantowała pokrycie kosztów wszelkich kosztów związanych z leczeniem i hospitalizacją oraz zapewniła pomoc z problematycznej sytuacji.

Trzeba pamiętać, aby gwarantowana suma wybranej polisy była odpowiednio wysoka, ponieważ koszty leczenia we Francji - podobnie jak warunki - są wysokie. Koszt wizyty lekarskiej to nawet 50 euro, a w przypadku lekarza specjalisty nawet więcej. Wykupienie odpowiednich leków oraz wykonanie zaleconych badań to natomiast wydatek rzędu kilkudziesięciu euro.

Nie można zapomnieć również o zabezpieczenia w razie konieczności transportu poszkodowanej osoby do kraju - koszty takiego przewozu są bardzo duże, a EKUZ  nigdy ich nie pokrywa. W związku z tym, jeśli na skutek poważnego wypadku będziemy musieli zostać przewiezieni z powrotem do kraju, będziemy musieli za taki transport zapłacić nawet kilka tysięcy złotych.

Jak wybrać ubezpieczenie na narty? Zakres ochrony

Każde ubezpieczenie narciarskie powinno być dopasowane do naszych indywidualnych wymagań i potrzeb. Polisa na narty może obejmować swoim zakresem szereg rozszerzeń, które będą okażą się niezbędne w określonych okolicznościach. To, co istotne i najbardziej przydatne dla doświadczonych narciarzy czy miłośników sportów ekstremalnych, nie będzie konieczne dla tych, którzy dopiero rozpoczynają swoją przygodę z nartami.

Możemy wskazać jednak na kilka najważniejszych elementów, które powinny podstawowy stanowić element każdej polisy:

  • Ubezpieczenie kosztów leczenia (KL) – dbając o dopełnienie tego elementu uchronimy się przed koniecznością ponoszenia wysokich kosztów związanych z leczeniem, wykonywanymi zabiegami oraz innymi usługami medycznymi. Operacja, badania, pobyt w szpitalu, wizyta u specjalisty (także stomatologa),jak również wykupienie niezbędnych lekarstw to duży wydatek, który towarzystwo ubezpieczeniowe pokryje tylko w sytuacji, gdy poszkodowany posiada odpowiednie ubezpieczenie KL. Warto również zwrócić uwag na wysokość sumy gwarantowanej. Powinna ona być odpowiednio duża oraz adekwatna do miejsca wyjazdu, aby w całości mogła pokryć koszty związane z zaistniałymi szkodami. Nie powinna wynosić mniej niż 30-40 000 euro.
  • Transport medyczny - transport medyczny do kraju to jeden z najistotniejszych elementów każdej turystycznej polisy. Koszty takiego transportu mogą bowiem sięgać nawet kilkudziesięciu tysięcy euro. Dlatego też warto upewnić się, że wykupiona przez nas polisa zapewni zabezpieczenie w takim zakresie.
  • Koszty ratownictwa - poza granicami Polski ratownictwo górskie jest zazwyczaj odpłatne i niezwykle drogie. Jeżeli wybrana polisa pokrywa koszty ratownictwa, nie będziemy musieli martwić się nagłą i niespodziewaną odpowiedzialnością finansową za zdarzenia wymagające interwencji ratownictwa.
  • Assistance – zapewni osobie ubezpieczonej oraz jej bliskim opiekę i ochronę w przypadku nieszczęśliwego wypadku podczas wyjazdu. Zagwarantuje nie tylko pomoc w formie najważniejszych informacji czy wskazówek, lecz także natychmiastowe porady oraz pokrycie kosztów jak nocleg, przyjazd członka rodziny do poszkodowanego, czy wcześniejszy powrót do kraju. Pakiet assistance najczęściej zapewnia także opiekę nad dziećmi, kiedy ich opiekunowie lub rodzice są osobami poszkodowanymi.
  • Ubezpieczenie następstw nieszczęśliwych wypadków (NNW) - na podstawie takiego ubezpieczenia towarzystwo wypłaci osobie poszkodowanej odszkodowanie z tytułu poniesienie osobowych szkód, takich jak na przykład trwały uszczerbek na zdrowiu. Warto zatroszczyć się, aby gwarantowana suma takiego ubezpieczenia była odpowiednio wysoka.
  • Ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej (oc) – istotne szczególnie w sytuacji, gdy w wyniku spowodowanego przez nas wypadku straty lub uszczerbku na zdrowiu doznają osoby trzecie. W takiej sytuacji ubezpieczenie OC ochroni nas przed często wysokimi kosztami będącymi następstwem spowodowania szkody, a nasze polisa pokryje sumę odszkodowanie dla osób, które doznały szkody wskutek naszego działania.
  • ubezpieczenie bagażu i sprzętu sportowego – na ten element warto zwrócić uwagę zwłaszcza, gdy na urlop zabieramy ze sobą sprzęt sportowy lub elektroniczny, który zazwyczaj jest bardzo cenny. Ubezpieczenie bagażu zapewni nam wypłatę odszkodowania w razie zniszczenia lub kradzieży sprzętu/bagażu.
  • Klauzula alkoholowa – rozszerzenie szczególnie ważne podczas zagranicznego wyjazdu na narty. Jego zakup pozwoli uniknąć ponoszenia wysokich kosztów za wszelkie szkody wyrządzone pod wpływem alkoholu. Dzięki klauzuli ubezpieczyciel nie będzie mógł również odmówić pokrycia kosztów hospitalizacji i  leczenia, jeśli doświadczymy wypadku będąc w stanie nietrzeźwym.
  • Sporty ekstremalne - przydatne dla tych, którzy podczas zimowego wypoczynku planują uprawiać sporty uznane przez ubezpieczyciela za ekstremalne. Ich dokładną listę znaleźć można w Ogólnych Warunkach Ubezpieczenia (OWU) każdego z towarzystw.

Jakie aktywności wymagają rozszerzenia?

Choć narciarstwo i snowboarding to sporty dość popularne, pewne ich odmiany uważane są za aktywności o podwyższonym ryzyku. O ile amatorska jazda na nartach czy desce po specjalnie przygotowanych, wyznaczonych do tego trasach wydaje się stosunkowo bezpieczna, o tyle bardziej wyczynowe dyscypliny związane z narciarstwem bywają ryzykowne.

Niemniej jednak jazda na nartach tak czy tak wymaga specjalnego rozszerzenia. Może ono jednak nie wystarczyć, gdy planuje się bardziej ekstremalne odmiany szusowania. Dlatego też większość ubezpieczycieli wprowadza pewne ograniczenia jeśli chodzi o zakres ochrony, jaki oferuje polisa dla narciarzy.

W Ogólnych Warunkach Ubezpieczenia (OWU) każdego z towarzystw możemy znaleźć listę sportów wysokiego ryzyka oraz sportów ekstremalnych, która określa, jakie aktywności nie są objęte odpowiedzialnością ubezpieczyciela. Aby móc w pełni cieszyć się uprawianiem sportów uznanych za ekstremalne lub niebezpieczne, nie martwiąc się przy tym o nieprzewidziane konsekwencje nagłych zdarzeń i wypadków, koniecznie rozważyć trzeba zwiększenie zakresu polisy, decydując się na rozszerzenie o sporty ekstremalne i wysokiego ryzyka.

Do dyscyplin, które takiego rozszerzenia wymagają, zalicza się przede wszystkim:

  • Freeskiing - sposób uprawiania narciarstwa, który polega na wykonywaniu skoków na specjalnie przygotowanych do tego skoczniach, ślizganie się na poręczach oraz boksach, a także wykonywanie ewolucji w powietrzu (salta, obroty, graby).
  • Heliskiing - czyli wykonywanie zjazdów narciarskich na stokach, które znajdują się poza specjalnie przygotowanymi i wyznaczonymi trasami. Na trasy takie narciarze transportowani są helikopterem.
  • Snowboarding i narciarstwo poza wyznaczonymi trasami - zjazdy ze stoków, które nie są do tego celu specjalnie przygotowane.
  • Narciarstwo akrobatyczne (dowolne) - sposób uprawiania narciarstwa, w którym możliwe jest wykonywanie wielu niebezpiecznych czynności, takich jak skoki akrobatyczne, jazda po muldach, skicross, czy half pipe.
  • Jazda skibobem - dyscyplina, w której wykorzystuje się specjalny pojazd, będący połączeniem nart i roweru.

Rozszerzenie o klauzulę alkoholową

Planując aktywny urlop na stoku narciarskim, warto przemyśleć rozszerzenie polisy o klauzulę alkoholową. Pozwoli ona w spokoju cieszyć się zimowym szaleństwem, unikając przy tym ponoszenie wysokich kosztów wynikających z zaniedbań czy wypadków spowodowanych pod wpływem alkoholu.

Jest to szczególnie ważne, ponieważ jeśli dojdzie do nieszczęścia, a u osoby ubezpieczonej zostanie stwierdzony stan nietrzeźwości (zgodnie z prawem obowiązującym w Polsce jest to powyżej 0,5 promila alkoholu we krwi),ubezpieczyciel może odmówić wypłaty odszkodowania. Dotyczy to zarówno kosztów leczenia jak i ubezpieczenia od następstw nieszczęśliwych wypadków (NNW).

Takie rozszerzenie jest chętnie wybierane zwłaszcza przez narciarzy i osoby, które planują aktywny, ale swobodny wypoczynek. Całodzienna jazda na stoku oraz zimowa atmosfera urlopu sprzyjają spożywaniu alkoholu, a o wypadek na górskich trasach łatwo nie tylko wtedy, gdy jesteśmy nietrzeźwi.

Wykupienie wspomnianego rozszerzenia polisy uchroni przed komplikacjami oraz potencjalną stratą dużej sumy pieniędzy, jeśli będziemy uczestnikami lub sprawcami wypadku pozostając pod wpływem alkoholu.

Przykład: Podczas wyjazdu na narty do Francji pani Anna łamie rękę zjeżdżając ze stoku na snowboardzie. Konieczna jest kilkudniowa hospitalizacja, wykonanie skomplikowanych badań, zabieg a także oraz transport medyczny. Przed wypadkiem Pani Anna spożywała jednak alkohol. Jeśli przed urlopem poszkodowana nie wykupiła rozszerzenia o klauzulę alkoholową ubezpieczyciel odmówi jej pokrycia wszelkich kosztów medycznych związanych z leczeniem.

Istnieją jednak wyjątki, w których klauzula alkoholowa przestaje obowiązywać. Nie obejmuje ona przede wszystkim ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej w życiu prywatnym (OC). Oznacza to, że spowodowane przez nas nieszczęśliwe zdarzenia i wypadki, w których ucierpi osoba trzecia, nie będą objęte odpowiedzialnością ubezpieczyciela, jeśli dojedzie do nich, kiedy będziemy nietrzeźwi.

Klauzula nie ma także zastosowania w przypadku ogólnych wyłączeń, takich jak choćby zdarzenia, do których doszło w wyniku nieprzestrzegania prawa lub rażącego zaniedbania.

Przykład: Podczas zimowego wyjazdu do narciarskiego kurortu we Francji Pan Jan jest sprawcą wypadku drogowego. W chwili zdarzenia pozostaje on jednak pod wpływem alkoholu, w wyniku czego przekraczaj prędkość, łamiąc tym samym przepisy ruchu drogowego. W takiej sytuacji towarzystwo ubezpieczeniowe nie ma obowiązku pokrycia kosztów ewentualnego leczenia czy hospitalizacji Pana Jana. Ubezpieczyciel może również odmówić mu wypłaty odpowiedniego odszkodowania, mimo wykupionego rozszerzenia o klauzulę alkoholową.

Ubezpieczenie na narty do Francji a Covid-19

Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) wydała oświadczenie, zgodnie z którym koronawirus SARS CoV-2 zyskał status pandemii. Ryzyko zarażenia koronawirusem jest wysokie w  niemal wszystkich krajach świata, w tym także w Polsce. Choć Główny Inspektorat Sanitarny (GIS) przestrzega przed zagranicznymi wyjazdami, zalecając chwilową rezygnację z zaplanowanych wycieczek, towarzystwa ubezpieczeniowe wprowadziły nowe regulacje, które w dobie zagrożenia pomogą nam podróżować ograniczając ryzyko.

Pandemia przez niektórych ubezpieczycieli uznawana jest za wyłączenie odpowiedzialności, co oznacza, że w przypadku zachorowania polisa nie zrekompensuje poniesionych w jego wyniku kosztów. W zależności od ubezpieczyciela, koronawirus może, choć nie musi stanowić podstawę do uzyskania odszkodowania w razie zakażenia. Przykładowe regulacje kilku towarzystw ubezpieczeniowych:

  • Generali, Proama - ubezpieczyciel w ramach polisy turystycznej pokrywa koszty leczenia oraz assistance. Zakres pomocy medycznej jest taki sam jak ubezpieczenie kosztów leczenia;
  • AXA - obejmuje zachorowanie na Covid-19 (do gwarantowanej sumy ubezpieczenia kosztów leczenia);
  • Allianz - oferuje pomoc do wysokości sumy gwarantowanej kosztów leczenia;
  • Europa - pomoc obowiązuje w przypadku zachorowania na Covid-19, jednak jej suma nie może przekraczać wybranej kwoty gwarantowanej;
  • Signal Iduna - ten ubezpieczyciel pokrywa koszty leczenia wynikającego z zakażenia koronawirusem;
  • Wiener - tu polisa nie zadziała skutecznie, jeśli na kierunek podróży wybierzemy kraj, w którym wprowadzono stan wyjątkowy w związku z pandemią.

Ile kosztuje ubezpieczenie na narty do Francji?

Cena ubezpieczenia na narty lub snowboard jest uzależniona od kilku czynników. Poza ilością osób ubezpieczonych, docelowym miejscem oraz długością wyjazdu, wpływ na wysokość stawki dziennej mają choćby sumy gwarantowane czy indywidualnie wybrane rozszerzenia.

Zanim zdecydujemy się na wybór oferty konkretnego ubezpieczyciela, warto sprawdzić, jakie dodatkowe opcje powinna zawierać nasza polisa oraz jak wysokie powinny być sumy ubezpieczenia. Minimalne kwoty polisy turystycznej na zagraniczny wyjazd na narty lub snowboard nie powinny być niższe niż:

  • Ubezpieczenia kosztów leczenia i transportu medycznego - gwarantowana suma nie niższa niż 30-40 tysięcy euro;
  • Koszty ratownictwa - minimum 5 tysięcy euro;

Jeżeli chcesz sprawdzić i porównać oferty kilkunastu ubezpieczycieli, aby wybrać polisę najlepiej dostosowaną do swoich indywidualnych potrzeb, skorzystaj z naszego kalkulatora. Dzięki niemu przeanalizujesz sumy oraz zakres konkretnych ofert, wybierzesz tę, która najlepiej odpowiada Twoim oczekiwaniom i w szybki, prosty sposób kupisz ją bez wychodzenia z domu.

Co warto wiedzieć?

  1. Francuskie Alpy oferują zapierające dech w piersiach widoki, rozwinięte ośrodki narciarskie oraz profesjonalne nartostrady.
  2. Na miłośników narciarstwa czekają lukusowe kurorty, liczne trasy oraz wiele atrakcji poza stokiem.
  3. Wyjeżdżając na narty do Francji, należy zabrać ze sobą odpowiednie ubezpieczenie.
  4. Polisa powinna zapewniać ochronę kosztów leczenia, także w razie zachorowania na Covid-19, NNW, OC, ubezpieczenie sprzętu i ratownictwo.