Zielona karta USA - najważniejsze informacje dla osób planujących wyjazd do Stanów

Getty Images

Czym jest zielona karta (green card) w USA?

Zielona Karta USA (z ang. Green Card) to potoczne określenie dokumentu potwierdzającego nadanie cudzoziemcowi statusu stałego rezydenta Stanów Zjednoczonych. Uprawnia do legalnego pobytu na terenie USA – jej posiadacz może mieszkać, pracować i uczyć się w tym kraju bez ograniczeń typowych dla wiz czasowych czy ruchu bezwizowego ESTA.

Co zapewnia zielona karta USA?

Zielona Karta otwiera drogę do legalnego życia w Stanach Zjednoczonych – pracy, nauki i mieszkania – bez ograniczeń czasowych, jak to ma miejsce w przypadku zwykłych wiz. Jej posiadacze mogą korzystać z wielu praw przysługującym stałym rezydentom. Do tych najważniejszych należą:

• możliwość legalnego zatrudnienia u większości pracodawców amerykańskich – poza wyjątkami związanymi z bezpieczeństwem narodowym,
• prawo do założenia i prowadzenia własnej działalności gospodarczej, zakupu nieruchomości czy inwestowania w USA,
• możliwość podróżowania poza granice Stanów Zjednoczonych i powrotu do kraju bez konieczności uzyskiwania nowej wizy – dotyczy podróży krótszych niż 6 miesięcy,
• dostęp do amerykańskiego systemu edukacji – zarówno publicznego, jak i prywatnego,
• możliwość sponsorowania wybranych członków rodziny (małżonka, dzieci, rodziców) w procesie imigracyjnym,
• prawo do ubiegania się o obywatelstwo amerykańskie (po spełnieniu określonych warunków).

Jak uzyskać zieloną kartę w Stanach Zjednoczonych?

Zieloną Kartę można pozyskać na kilka sposobów, wymagających spełnienia innych warunków formalnych. Podstawą do ubiegania się o status stałego rezydenta USA jest najczęściej: bliska rodzina w Stanach Zjednoczonych, zatrudnienie w zawodach specjalistycznych, inwestycja, status uchodźcy lub azylanta oraz udział w loterii wizowej (Diversity Visa).

Sposoby uzyskania Zielonej Karty:

Proces wydawania zielonej karty może trwać od kilku miesięcy do kilku lat – w zależności od kategorii, rocznych limitów i indywidualnej sytuacji kandydata. Najczęściej wybieraną ścieżką są więzy rodzinne – dotyczy ok. 2/3 z 1,1 mln zielonych kart wydawanych w Polsce. Dużą popularnością cieszy się również loteria wizowa, ale warto pamiętać, że wylosowanie zgłoszenia nie oznacza automatycznego otrzymania zielonej karty. To dopiero zaproszenie do dalszej procedury, która obejmuje weryfikację dokumentów, formularz DS-260, badania lekarskie i rozmowę z konsulem.

Loteria wizowa do USA. Na czym polega program Diversity Visa?

Loteria wizowa do USA, czyli Diversity Visa (DV), to program Departamentu Stanu USA, który umożliwia obywatelom wybranych państw uzyskanie prawa stałego pobytu w Stanach Zjednoczonych - bez konieczności sponsorowania przez rodzinę czy pracodawcę.

Program jest skierowany do osób pochodzących z krajów o niskim wskaźniku imigracji do USA. Polska, po wielu latach nieobecności, w 2022 roku powróciła na listę kwalifikowanych państw i do dzisiaj bierze udział w losowaniach wiz imigracyjnych. Pula obejmuje ok. 55 000 zielonych kart rocznie - szanse na trafienie są porównywalne do wygrania „trójki” w totolotku.

Jakie są wymagania do zielonej karty w loterii DV? Sprawdź, kto może wziąć udział w loterii wizowej!

Aby wziąć udział w loterii DV, należy spełnić dwa podstawowe warunki: dotyczące kraju pochodzenia oraz wykształcenia lub doświadczenia zawodowego:

• kraj pochodzenia – kandydat musi pochodzić z państwa kwalifikującego się do programu w danej edycji (lista krajów biorących udział w aktualnej loterii wizowej znajduje się na stronie Departamentu Stanu USA),
• wykształcenie – należy posiadać co najmniej wykształcenie średnie lub jego odpowiednik,
• doświadczenie zawodowe – minimum to 2 lata doświadczenia w konkretnym zawodzie (musi pochodzić z ostatnich 5 lat),

Ważne jest również poprawne zgłoszenie oraz podanie prawidłowych informacji. Wielokrotne zgłoszenie tej samej osoby lub błędy w danych osobowych skutkują dyskwalifikacją.

Jak zgłosić się do loterii wizowej?

Zgłoszenie do loterii wizowej należy składać online, za pośrednictwem oficjalnej strony Departamentu Stanu USA: dvprogram.state.gov. Formularz jest dostępny w konkretnym terminie – zwykle na początku października i trwa około 30 dni.

Do zgłoszenia potrzebne są:

• podstawowe dane osobowe (imię, nazwisko, data i miejsce urodzenia);
• informacje o stanie cywilnym i dzieciach;
• zdjęcie w wersji elektronicznej – zgodne ze standardami zdjęć wizowych do USA, czyli m.in. wymiary min. 600x600 i maks. 1200x1200 px, format JPG, jednolite tło, otwarte oczy i brak okularów (szczegółowe informacje dostępne na stronie: https://pl.usembassy.gov/pl/visa-photo-requirements/);
• paszport (numer, data wydania i termin ważności).

Po wysłaniu formularza system wygeneruje numer potwierdzenia (Confirmation Number) – należy go zapisać i zachować, gdyż przyda się do sprawdzenia wyników losowania.

Kiedy, gdzie i jak sprawdzić wyniki loterii wizowej?

Wyniki loterii wizowej można sprawdzić wyłącznie online – w systemie Entrant Status Check na oficjalnej stronie programu: dvprogram.state.gov. Departament Stanu USA nie wysyła informacji o wygranej ani e-mailem, ani SMS-em, ani pocztą tradycyjną. Jeśli otrzymasz wiadomość z informacją o wygranej i prośbą o przelew, najprawdopodobniej jest to próba oszustwa.

Wyniki ogłaszane są każdego roku w maju, zwykle około 6 miesięcy po zakończeniu rejestracji wniosków. Do sprawdzenia wyniku potrzebne są:

• Confirmation Number, czyli numer potwierdzenia zgłoszenia,
• nazwisko podane w formularzu,
• rok urodzenia,
• kod weryfikacyjny z systemu.

Jeśli zgłoszenie zostanie wylosowane, system wyświetli dalsze instrukcje dotyczące procedury wizowej.

Co zrobić po wygraniu loterii wizowej?

Wygrana w loterii wizowej nie oznacza automatycznego otrzymania zielonej karty - to dopiero zaproszenie do dalszego etapu procedury imigracyjnej, w której kandydat musi potwierdzić swoje kwalifikacje, a także złożyć wymagane dokumenty i przejść rozmowę z konsulem.

Po wylosowaniu należy:

1. Wypełnić formularz DS-260, czyli elektroniczny wniosek o wizę imigracyjną – przez portal CEAC: https://ceac.state.gov/IV.
2. Przygotować wymagane dokumenty – m.in. paszport, akt urodzenia, małżeństwa, zaświadczenie o niekaralności czy potwierdzenie wymaganego doświadczenia zawodowego.
3. Wykonać badania lekarskie – u lekarza wskazanego przez Ambasadę USA w Polsce.
4. Poczekać na wyznaczenie terminu rozmowy konsularnej – termin zależy m.in. od numeru sprawy i dostępności wiz w danej edycji.
5. Wnieść opłatę wizową i stawić się na rozmowę z konsulem.

Dopiero po pozytywnej weryfikacji dokumentów, badań lekarskich i rozmowy z konsulem otrzymujesz wizę, która prowadzi do nadania statusu stałego rezydenta. Fizyczna Zielona Karta zostanie wysłana na amerykański adres podany w formularzu rejestracyjnym.

Zielona Karta USA - jakie dokumenty są potrzebne?

Dokumenty, które wymagane są do wyrobienia zielonej karty, zależą od wybranej ścieżki – w przypadku loterii wizowej DV będą to dokumenty potwierdzające tożsamość, stan cywilny, niekaralność oraz spełnienie wymagań programu:

• Paszport – powinien być ważny co najmniej 6 miesięcy od planowanej daty wjazdu do USA.
• Akt urodzenia – najczęściej wymagany jest pełny odpis aktu urodzenia.
• Akt małżeństwa – dotyczy również sytuacji, gdy małżonek nie wyjeżdża do Stanów Zjednoczonych.
• Zaświadczenie o niekaralności – z Polski i ewentualnie innych krajów wcześniejszego pobytu.
• Dokumenty wojskowe i sądowe – jeśli dotyczy.
• Potwierdzenie wykształcenia lub wcześniejszego doświadczenia zawodowego – np. świadectwo ukończenia szkoły średniej albo dokumenty potwierdzające kwalifikacje kandydata.
• Aktualne zdjęcie – spełniające wymagania zdjęć do wizy USA.
• Potwierdzenie rejestracji – wydruk potwierdzający złożenie formularza DS-260.

Ile kosztuje zielona karta USA?

Koszt uzyskania zielonej karty zależy od wybranej ścieżki imigracyjnej - w przypadku loterii wizowej wynosi 330 USD za osobę i jest uiszczany przed rozmową lub w dniu wizyty w ambasadzie.

Do podstawowej opłaty wizowej należy doliczyć:

• opłatę USCIS za wydanie zielonej karty (tzw. Green Card Fee) – 220 USD,
• badanie lekarskie – ok. 100-300 USD,
• odpis aktu urodzenia, ślubu i innych dokumentów – cena uzależniona od formy dokumentu,
• tłumaczenia przysięgłe – cena uzależniona od ilości stron i wybranego języka,
• zdjęcia wizowe – od kilkunastu do kilkudziesięciu złotych,
• koszt uzyskania paszportu – zgodnie z cennikiem lokalnym (od 140 PLN).

Dodatkowo należy uwzględnić koszty związane z:

• dojazdem na rozmowę do konsulatu - w przypadku Polski jest to ambasada USA w Warszawie,
• ewentualnym noclegiem i dodatkowymi wizytami u lekarzy, w celu np. uzupełnienia szczepień,
• zakupem biletu lotniczego i organizacją pierwszych tygodni życia w USA (ubezpieczenie, mieszkanie, wyżywienie, transport lokalny).

Jak długo trwa procedura uzyskania Zielonej Karty?

Czas oczekiwania na zieloną kartę zależy od wybranej ścieżki imigracyjnej, kompletności dokumentów oraz dostępności wiz w danej kategorii:

• loteria wizowa – od kilku do kilkunastu miesięcy – od sprawdzenia wyników do rozmowy z konsulem;
• przez rodzinę – od kilkunastu miesięcy do kilku lat – w zależności od stopnia pokrewieństwa i kategorii wizowej;
• przez pracę – od kilkunastu miesięcy do kilku lat – zależne od kategorii EB, certyfikacji PERM i obciążenia urzędów;
• przez inwestycję – zależy od rodzaju inwestycji, kompletności dokumentów oraz procedur USCIS.

W sprawach rodzinnych i pracowniczych duże znaczenie ma tzw. priority date, czyli data złożenia petycji imigracyjnej. To ona decyduje, kiedy w danej kategorii może być dostępna wiza imigracyjna. Aktualne kolejki publikuje Departament Stanu USA w comiesięcznym Visa Bulletin.

Czy można stracić zieloną kartę USA?

Zielona Karta jest ważna przez 10 lat - po tym okresie trzeba ją odnowić. Można ją również stracić wcześniej - w przypadku zerwania więzi z krajem, tj. naruszenia przepisów imigracyjnych, popełnienia poważnego przestępstwa lub przeniesienia swojego życia poza Stany Zjednoczone.

Oto najważniejsze sytuacje, które mogą zagrozić utrzymaniu zielonej karty:

• Długi pobyt poza granicami USA – wyjazd na ponad 6 miesięcy może budzić wątpliwość, a pobyt poza Stanami Zjednoczonymi w okresie dłuższym niż rok może zostać uznany za porzucenie rezydencji.
• Brak płacenia podatków – stali rezydenci mają obowiązek rozliczać się z amerykańskim fiskusem, nawet jeśli osiągają dochody poza USA.
• Nieaktualizowanie adresu zamieszkania – każdą zmianę miejsca zamieszkania należy zgłosić do Departamentu Bezpieczeństwa Wewnętrznego (DHS) w ciągu 10 dni od przeprowadzki.
• Popełnienie poważnego przestępstwa – szczególnie tych z zakresu prawa imigracyjnego i karnego.
• Fałszywe informacje we wniosku – zatajenie danych lub podanie nieprawdy może skutkować cofnięciem statusu.

Zaniedbanie tych obowiązków może skutkować utratą Zielonej Karty, a w skrajnych przypadkach – nawet deportacją.

Zielona Karta USA a ubezpieczenie zdrowotne/podróżne – o czym pamiętać przed wyjazdem?

Zielona Karta zapewnia prawo do legalnego życia w USA, ale nie bezpłatną opiekę medyczną. To szczególnie ważne, ponieważ leczenie w Stanach Zjednoczonych jest bardzo drogie - nawet podstawowa wizyta lekarska, badania diagnostyczne czy transport karetką mogą skończyć się wysokim rachunkiem.

Naszym okiem

Medycyna w Stanach Zjednoczonych jest utrzymana na bardzo wysokim poziomie. Wiąże się to z tym, że koszty leczenia w tym kraju są niezwykle wysokie. Zwykła wizyta u lekarza pierwszego kontaktu może kosztować ponad 100 USD. Doba spędzona w szpitalu to natomiast wydatek około od 500 do nawet kilku tysięcy dolarów.

Patrycja Pałka, Specjalista ds. ubezpieczeń turystycznych

Przed wyjazdem warto zatem zadbać o odpowiednie ubezpieczenie turystyczne, które obejmuje przede wszystkim:

• koszty leczenia i transport medyczny – najlepiej na wysoką sumę gwarantowaną, dopasowaną do realiów USA (min. 500 000 – 1 000 000 EUR),
• hospitalizację i badania lekarskie,
• transport powrotny do Polski,
• assistance 24/7, czyli całodobową pomoc organizacyjną,
• OC w życiu prywatnym,
• ubezpieczenie od następstw nieszczęśliwych wypadków (NNW),
• ochronę chorób przewlekłych (jeśli dotyczy).

Polisa turystyczna może zabezpieczyć pierwsze dni lub tygodnie pobytu w USA, ale przy dłuższej przeprowadzce nie zastępuje lokalnego ubezpieczenia zdrowotnego. Po przyjeździe warto więc sprawdzić możliwości objęcia ochroną w ramach amerykańskiego systemu health insurance, np. przez pracodawcę, uczelnię lub indywidualnie wykupiony plan.