Ogłoszenie pandemii koronawirusa SARS CoV-2 spowodowało, że wiele branż stanęło w miejscu. Największe straty odonotowuje turystyka, która według ekspertów z powodu odowołania wyjazdów i zamknięcia granic traci miesięcznie około 45 miliardów złotych! Masowo odwołujemy wycieczki, w tym te zakupione z biur podróży. Czy w obecnej sytuacji przysługuje nam bezkosztowa rezygnacja z wyjazdu?

termometr i leki leżące na mapie świata
Porównaj ceny

Biura podróży w przypadku rezygnacji z wyjazdu nie zwracają całości wpłaconej kwoty, potrącając odpowiednią sumę z tytułu kosztów rezygnacji. Wysokość tej kwoty zależy od indywidualnych ustaleń touroperatora i zapisów w umowie. Niezależnie od powodu rezygnacji, trzeba liczyć się z tym, że nie odzyska się całości wpłaconej na poczet wyjazdu kwoty. Co jednak w przypadku tak nieprzewidzianej sytuacji na świecie, jaką jest wybuch pandemii?

Pandemia a rezygnacja z wyjazdu - do czego zobligowane są biura podróży?

Klienci mogą domagać się zwrotu całości kosztów w ramach rezygnacji z podróży na podstawie ustawy o imprezach turystycznych i powiązanych imprezach turystycznych. W artykule 47 pkt. 4 tejże ustawy z dnia 24.11.2017 r. czytamy, że:

Podróżny może odstąpić od umowy o udział w imprezie turystycznej przed rozpoczęciem imprezy turystycznej bez ponoszenia opłaty za odstąpienie w przypadku wystąpienia nieuniknionych i nadzwyczajnych okoliczności występujących w miejscu docelowym lub jego najbliższym sąsiedztwie, które mają znaczący wpływ na realizację imprezy turystycznej lub przewóz podróżnych do miejsca docelowego. Podróżny może żądać wyłącznie zwrotu wpłat dokonanych z tytułu imprezy turystycznej, bez odszkodowania lub zadośćuczynienia w tym zakresie.

Pandemię można zaliczyć do nieuniknionych i nadzwyczajnych okoliczności. Niemniej jednak ten zapis może być przez biura podróży różnie interpretowany. Touroperatorzy mogą np. do wyjątkowych okoliczności zaliczyć jedynie wyjazdy na tereny państw, które oficjalnie ogłosiły stan pandemii bądź stan epidemii, nie biorąc pod uwagę rozporządzeń Światowej Organizacji Zdrowia. 

Jak biura podróży zareagowały na pandemię?

Ogłoszony w Polsce od 15 marca stan epidemii spowodował zamknięcie granic oraz odwoływanie lotów. Również największe biura podróży musiały zareagować na bieżącą sytuację. I tak

  • Rainbow Tours odwołał wszystkie wyjazdy do 30 kwietnia,a z klientami których ta sytuacja dotyczy kontaktuje się bezpośrednio,

  • Itaka zawiesza podróże do 15 kwietnia,

  • W TUI wszystkie wyjazdy do 30 kwietnia zostały anulowane.

Podobnie reagują mniejsze i większe firmy świadczące organizację usług turystycznych. Na razie nie wiadomo, kiedy sytuacja wróci do normy. Podane wyżej daty są aktualne na moment publikacji tekstu. 

Ubezpieczenie kosztów rezygnacji - na czym polega?

Towarzystwa ubezpieczeniowe oferują ubezpieczenie kosztów rezygnacji, które pozwala odzyskać sumy, stracone na rezygnacji z wyjazdu. Jeśli z powodów, które ubezpieczyciel zawarł w Ogólnych Warunkach Ubezpieczenia (OWU),dojdzie do konieczności rezygnacji z wyjazdu, towarzystwo ubezpieczeniowe pokryje wszystkie koszty wynikające z zerwania umowy z biurem podróży.

W ramach tego ubezpieczenia ochroną można objąć także anulowanie noclegów, biletów, przerwanie podróży czy opłaty za dokonywanie zmiany, np. w rezerwacji czy terminie podróży. Polisa obejmuje także koszty rezygnacji z wyjazdów służbowych. 

Co dokładnie oznacza rezygnację z wyjazdu?

Ubezpieczenie od kosztów rezygnacji z zaplanowanej wcześniej podróży obejmuje ochroną wszystkie koszty, jakie osoba ubezpieczona zmuszona jest ponieść w wyniku odwołania wyjazdu. Do najważniejszych punktów uzasadniających odwołanie należą:

  • Anulowanie rezerwacji noclegu oraz biletów - ubezpieczenie od rezygnacji zapewnia ochronę w przypadku konieczności odwołania rezerwacji biletów lotniczych, autokarowych, kolejowych, czy promowych. Przyda się również wtedy, gdy będziemy zmuszeni anulować rezerwację noclegu.

Przykład: Z powodów, na które nie mamy wpływu, byliśmy zmuszeni odwołać wcześniejszą rezerwację biletów autokarowych. Jeśli wykupiliśmy polisę, ubezpieczyciel zobowiązany jest  wypłacić nam utracone w wyniku tego środki.

  • Rezygnacja z wycieczki, udziału w imprezach masowych i turystycznych, konferencjach i szkoleniach - jeśli z powodów, które zostały uwzględnione w Ogólnych Warunkach Ubezpieczenia (OWU) danego ubezpieczyciela, zrezygnujemy z zaplanowanej wycieczki, ubezpieczyciel zwróci nam koszty, jakie będziemy musieli ponieść w wyniku zerwania umowy z biurem podróży.

Przykład: Kilka dni przed podróżą nasze dokumenty zostały skradzione. W związku z tym nie możemy wyjechać na zaplanowany wcześniej urlop. Jeśli wykupiliśmy ubezpieczenie od rezygnacji, polisa zapewni nam ochronę od pokrycia wiążących się z tym kosztów.

  • Zmiany związane z rezygnacją współuczestnika podróży - jeśli nie planowaliśmy wyjazdu z pojedynkę, a osoba, która miała nam w jego trakcie towarzyszyć zrezygnuje z podróży, odwołując się do powodów, które obejmuje polisa, ubezpieczyciel wypłaci nam zwrot poniesionych kosztów.

Przykład: Nasz przyjaciel kilka dni przed planowanym wyjazdem złamał nogę, w wyniku czego musiał zrezygnować ze wspólnej podróży. Jeśli wykupiliśmy ubezpieczenie od rezygnacji, polisa pokryje koszty takie jak zmiana rezerwacji pokoju dwuosobowego na jednoosobowy.

  • Przerwanie uczestnictwa w imprezie turystycznej - jeśli z powodów, które ubezpieczyciel uzna za uzasadnione, nie będziemy mogli kontynuować rozpoczętej podróży, towarzystwo ubezpieczeniowe pokryje związane z tym koszty.

Przykład: W trakcie wyjazdu dowiadujemy się, że bliska osoba zmarła. Jeśli jesteśmy zabezpieczeni odpowiednią polisą, mamy możliwość powrotu do kraju bez utraty niewykorzystanych pieniędzy. Co więcej, w takiej sytuacji ubezpieczyciel zwróci nam również koszt powrotu do kraju.

Kiedy można zrezygnować z podróży?

Towarzystwo ubezpieczeniowe zwróci nam koszty poniesione w wyniku przerwania lub rezygnacji z podróży, jeżeli powód odwołania będzie związany z nagłą, nieprzewidzianą sytuacją, która pozostaje niezależna od osoby ubezpieczonej. 

Szczegółowe informacje na temat tego, co do takich sytuacji się zalicza, znajdziemy w Ogólnych Warunkach Ubezpieczenia (OWU) każdego towarzystwa. Do najczęstszych powodów uprawniających do skorzystania z polisy od kosztów rezygnacji należą:

  • Nieszczęśliwy wypadek lub nagła choroba - dotyczy to jednak nie tylko samej ubezpieczonej osoby, lecz również współuczestników planowanego wyjazdu oraz bliskich. Zachorowanie musi jednak wiązać się z tym, że ubezpieczony nie wyzdrowieje do czasu podróży.

  • Utrata dokumentów w wyniku kradzieży - rezygnacja z wyjazdu będzie uznana i uzasadniona także wtedy, gdy wskutek kradzieży stracimy niezbędne do odbycia podróży dokumenty (dowód osobisty, paszport, wizę). Kradzież musi być jednak udokumentowana.

  • Śmierć - w chwili śmierci ubezpieczonego, polisa pokryje wszelkie koszty wynikające z zerwania umowy z biurem podróży (także wtedy, gdy zgon nastąpi w wyniku choroby przewlekłej). W przypadku śmierci współuczestnika lub osoby bliskiej, polisa pokryje koszty odwołania imprezy turystycznej, jeśli do zdarzenia doszło w okresie  maksymalnie od 45-60 dni (zależnie od ubezpieczyciela) poprzedzających termin planowanego wyjazdu.

  • Poważne zdarzenia losowe - wszelkie zdarzenia, do których dochodzi nagle i które nie są zależne od ubezpieczonego. Dodatkowo muszą one wymagać obecności osoby ubezpieczonej na miejscu zdarzenia.Przykładem są: zalanie mieszkania, włamanie, pożar, huragan. Wystąpienie takich zdarzeń nie może mieć jednak miejsca w terminie dłuższym niż 14 dni od planowanej daty wyjazdu.

  • Komplikacje związane z ciążą - tylko wtedy, jeśli wystąpiły nagle oraz już po zawarciu umowy ubezpieczeniowej. W tym przypadku również dotyczy to osób bliskich oraz  współpodróżnych.

Inne przykłady powodów uzasadnionego odwołania imprezy turystycznej, które uznaje większość ubezpieczycieli, to:

  • Utrata pracy

  • Wyznaczenie terminu pobytu w sanatorium (w ramach NFZ)

  • Reakcja alergiczna na obowiązkowe szczepienie

  • Otrzymanie wezwania do sądu

  • Ustalenie przez uczelnię wyższą (lub szkołę) warunkowego egzaminu (koniecznego do kontynuacji nauki)

  • Rozpoczęcie pracy (w przypadku osób wcześniej bezrobotnych).

Koszty rezygnacji a pandemia - jak to działa?

Większość towarzystw ubezpieczeniowych już w Ogólnych Warunkach Ubezpieczenia (OWU) zaznacza, że epidemie zaliczają się do wyłączeń odpowiedzialności. Oznacza to, że jeżeli na konkretnym terenie ogłoszony zostanie stan epidemii, ubezpieczyciel może odmówić wypłacenia odszkodowania w ramach NNW oraz pokrycia kosztów leczenia wynikającego z zakażenia wirusem.

Niemniej jednak w obecnej sytuacji ubezpieczyciele mogą zmieniać zapisy również w tym rodzaju ubezpieczenia. Aktualne regulacje przedstawiamy poniżej:

AXATAK w przypadku zachorowania na koronawirusa w Polsce, NIE w przypadku rezygnacji z wyjazdu z powodu obaw przed zachorowaniem na COVID-19
Axa  AssistanceNIE - sprzedaż polis została wstrzymana
Europa UbezpieczeniaNIE
Nationale NederlandedNIE

Signal Iduna

TAK w przypadku zachorowania na koronawirusa w Polsce, NIE w przypadku rezygnacji z wyjazdu z powodu obaw przed zachorowaniem na COVID-19

WartaTAK
Ergo Ubepieczenia

NIE - pandemia jest wyłączeniem generalnym ochrony

Pandemia w większości przypadków nie jest powodem do rezygnacji z wyjazdu. Najlepiej więc póki co powstrzymać się od planowania podróży i rezerwowania terminów do momentu ustabilizowania się sytuacji na całym świecie. 

Co warto wiedzieć?

  1. Biura podróży w przypadku rezygnacji z wyjazdu nie zwracają całości wpłaconej kwoty, potrącając odpowiednią sumę z tytułu kosztów rezygnacji.
  2. Pandemia może być określana jako nieuniknione i nadzwyczajne okoliczności, która obligują biura podróży do bezkosztowej rezygnacji z wyjazdów.
  3. Od kosztów rezygancji można się ubezpieczyć, niemniej jednak większość towarzystw uznaje pandemię jako wyłączenie ochrony.
  4. Najlepiej więc w obecnym czasie powstrzymać się od rezerwacji z wyjazdów do momentu ustablizowania się sytuacji na świecie.