Porównaj oferty i kup polisę taniej przez Internet

Wolisz porozmawiać? Skorzystaj z pomocy jednego z naszych 200 agentów

#zostańwdomu

Sprzedajesz lub kupujesz samochód? Twoje obowiązki nie sprowadzają się wyłącznie do przekazania kluczyków lub uiszczenia umówionej kwoty za pojazd. Jeżeli nie chcesz pominąć żadnej obowiązkowej formalności, zapoznaj się z naszym poradnikiem.

Kobieta daje mężczyźnie kluczyki do sprzedanego samochodu
Porównaj ceny OC i AC
CUR_URL:https://rankomat.pl/samochod/obowiazki-kupno-sprzedaz-auta

Zarówno zakup, jak i sprzedaż pojazdu wiąże się z wymaganymi prawem czynnościami – np. o transakcji trzeba poinformować odpowiednie urzędy. Przygotowaliśmy poradnik, w którym przypominamy zarówno o obowiązkach kupującego, jak i sprzedającego auto. Przeprowadzi on Cię krok po kroku przez wszystkie formalności.

Co powinna zawierać umowa sprzedaży auta?

Samodzielne przygotowywanie umowy sprzedaży nie jest konieczne – z powodzeniem możesz skorzystać z jednego z dostępnych wzorów. Zwróć jednak uwagę, aby dokument ten zawierał najważniejsze elementy. Należą do nich:

  • data i miejsce zawarcia umowy,
  • dokładne dane identyfikacyjne obu stron transakcji (imię i nazwisko, adres zamieszkania, PESEL, numer dowodu),
  • precyzyjny opis przedmiotu transakcji (samochodu),w tym: marka, model, rok produkcji, numer nadwozia, numer rejestracyjny, numer karty pojazdu, aktualny przebieg, kolor,
  • cena, za jaką pojazd zostanie sprzedany,
  • data przekazania pojazdu kupującemu,
  • określenie, która ze stron ponosi koszty związane z zawarciem umowy,
  • oświadczenie kupującego, że zna stan techniczny pojazdu i nie ma co do niego zastrzeżeń.

Umowa powinna zostać opatrzona własnoręcznym podpisem przez każdą ze stron. Przed złożeniem podpisu warto też zamieścić wzmiankę, że sprzedający otrzymał zapłatę, a kupującemu został wydany przedmiot umowy, czyli samochód.

Wzór umowy kupna-sprzedaży do pobrania znajdziesz tutaj.

Kodeks cywilny nie reguluje formy umowy sprzedaży samochodu. Dla celów dowodowych sprzedając lub kupując samochód, warto jednak zachować formę pisemną.

Jakie obowiązki ma nabywca pojazdu?

Kupiłeś samochód i zastanawiasz się, co dalej? Nie obejdzie się bez zarejestrowania pojazdu w wydziale komunikacji i opłacenia podatku od czynności cywilnoprawnych (PCC). Może się też okazać, że będziesz musiał kupić ubezpieczenie OC.

1. Zakup ubezpieczenia OC

Od momentu nabycia pojazdu, to Ty będziesz odpowiadał za to, aby był on ubezpieczony. Wraz z dokumentami sprzedawca przekazał Ci polisę OC? Masz dwie możliwości – możesz:

  • pozostać przy otrzymanej polisie – pamiętaj jednak, że ubezpieczyciel ma prawo do rekalkulacji składki (ponownego oszacowania ryzyka) i wezwania właściciela auta (czyli Ciebie) do dopłaty,
  • zmienić ubezpieczyciela – wówczas musisz wypowiedzieć dotychczasową umowę i zawrzeć nową, pamiętając przy tym, że każda przerwa w ciągłości ubezpieczenia OC (nawet jednodniowa) wiąże się z opłatą karną.
W przypadku kontynuowania polisy OC sprzedającego pojazd, ubezpieczenie OC nie przedłuży się automatycznie na następny rok.

Które rozwiązanie będzie dla Ciebie korzystniejsze? Jeżeli jesteś młodym kierowcą, dopłata może być tańsza niż zakup ubezpieczenia od innego ubezpieczyciela. Co więcej, wiele firm ubezpieczeniowych nie korzysta z prawa do rekalkulacji składki, chcąc w ten sposób zachęcić kierowców do skorzystania ze swojej oferty.

Uwaga! Choć nie masz obowiązku kontaktowania się z towarzystwem ubezpieczeniowym, z którym poprzedni właściciel zawarł umowę OC, to leży to w Twoim interesie. Od razu po przejęciu polisy i po ustaleniu z ubezpieczycielem kwestii ewentualnej dopłaty, będziesz mógł zdecydować się na wypowiedzenie lub kontynuację umowy OC.

Jeżeli nie otrzymałeś polisy OC od sprzedającego, musisz od razu zawrzeć umowę z wybraną firmą ubezpieczeniową. To, czy samochód jest ubezpieczony, możesz sprawdzić jeszcze przed jego zakupem, korzystając z wyszukiwarki UFG.

Oferty kilkunastu towarzystw ubezpieczeniowych sprawdzisz natomiast, korzystając z naszej porównywarki OC AC.

Przeczytaj: Co zrobić z OC po kupnie samochodu

2. Rejestracja samochodu w urzędzie 

Rejestracją pojazdów zajmują się wydziały komunikacji. Zakupiony samochód powinieneś zarejestrować w tym wydziale, który jest właściwy ze względu na Twoje miejsce zamieszkania. Może to być:

  • urząd starostwa powiatowego,
  • urząd miasta – jeżeli mieszkasz w mieście na prawach powiatu,
  • urząd dzielnicy – jeżeli mieszkasz w Warszawie.

Aby zarejestrować auto, będziesz musiał złożyć wniosek wraz z załącznikami. Wzór wniosku znajdziesz na stronach internetowych poszczególnych urzędów.

Lista załączników zależy od tego, czy rejestrujesz samochód zakupiony w Polsce, czy też sprowadzony z zagranicy. W pierwszym przypadku załącznikami będą:

  • dowód własności samochodu (w tym wypadku umowa kupna-sprzedaży),
  • dowód rejestracyjny z ważnym przeglądem technicznym – jeżeli termin badania minął, będziesz musiał je wykonać na stacji kontroli i dołączyć zaświadczenie o jego pozytywnym wyniku,
  • karta pojazdu (jeżeli została wydana),
  • dotychczasowe tablice rejestracyjne,
  • ważna polisa OC,
  • potwierdzenie dokonania opłat.

Rejestracji pojazdu dokonuje właściciel. Jeżeli samochód ma współwłaścicieli, przy rejestracji powinni być obecni wszyscy. Nie masz czasu, aby udać się do urzędu? Sprawę możesz załatwić przez pełnomocnika. Reprezentujesz spółkę? Pamiętaj, aby zabrać ze sobą odpis z KRS (do wglądu).

Na rejestrację samochodu masz 30 dni. Pamiętaj, że od 1 stycznia 2020 r. za niezarejestrowanie pojazdu w terminie nakładane są kary pieniężne w wysokości od 200 do 1 000 zł (art. 140 ustawy Prawo o ruchu drogowym).

Termin na rejestrację pojazdu używanego sprowadzonego z terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej oraz na zawiadomienie starosty o nabyciu lub zbyciu pojazdu został tymczasowo wydłużony do 180 dni. Będzie on obowiązywał do 31 grudnia 2020 r.

Ma to na celu zapobieganie, przeciwdziałanie i zwalczanie koronawirusa oraz zmniejszenie obciążenia pracą organów rejestrujących pojazdy. Więcej informacji znajdziesz na stronie Ministerstwa Infrastruktury 

Ile kosztuje rejestracja pojazdu? To zależy, czy pojazd dopiero został sprowadzony z zagranicy, jest już zarejestrowany w urzędzie miasta lub starostwie na terenie Polski lub jest zarejestrowany w tym samym starostwie lub urzędzie miasta, w którym również Ty dokonasz rejestracji. W ostatnim przypadku nie musisz płacić za wydanie tablic rejestracyjnych, ponieważ będziesz mógł zachować tablice poprzedniego właściciela.

Ostateczna kwota do zapłaty zależy również od tego, jaki pojazd rejestrujesz (np. zabytkowy) i o jakie tablice rejestracyjne wnioskowałeś (np. tymczasowe, indywidualne).

opłaty za rejestrację pojazdu

Opłaty możesz wnieść na dwa sposoby: w kasie urzędu lub przelewem na konto urzędu, w którym rejestrujesz pojazd.

3. Podatek od czynności cywilnoprawnych

Od zakupionego pojazdu będziesz musiał też zapłacić podatek od czynności cywilnoprawnych (PCC). Dotyczy to jednak tylko sytuacji, w której kupiłeś pojazd od osoby fizycznej. PCC wynosi 2 proc. wartości pojazdu. 

Podatek masz obowiązek zapłacić w ciągu 14 dni, licząc od daty zawarcia umowy kupna-sprzedaży pojazdu. Nie obejdzie się też bez złożenia deklaracji PCC-3 (jeżeli samochód jest współwłasnością, właściwa będzie deklaracja PCC-3/A).

Wyliczoną kwotę powinieneś wpłacić na rachunek bankowy właściwego urzędu skarbowego. Pamiętaj, że PCC należy wyliczyć od wartości samochodu. Jeżeli podasz zbyt niską kwotę, możesz zostać wezwany do dopłaty – urzędnicy sprawdzą wartość pojazdu, korzystając z katalogów i raportów wartości rynkowej samochodów.

PCC nie musisz płacić, jeżeli wartość samochodu nie przekracza 1000 zł. Podatek nie dotyczy także osób, które nabyły auto z komisu (chyba, że jest on tylko pośrednikiem),za granicą oraz niepełnosprawnych (pod warunkiem, że kupiły pojazd tylko na własny użytek).

Kupiłeś samochód w cenie niższej niż rynkowa z uwagi na jego stan techniczny lub wyraźne ślady użytkowania? W tej sytuacji powinieneś do deklaracji dołączyć oświadczenie wraz z dokumentacją np. zdjęciową. To sposób, aby uniknąć wezwania do dopłaty oraz sporów z urzędnikami. Chociaż od decyzji urzędników możesz się odwołać, to wówczas powołany zostanie biegły, co wydłuży całą procedurę.

Przeczytaj: Kto musi zapłacić podatek od kupna samochodu

Jakie obowiązki ma sprzedający pojazd?

Właśnie sprzedałeś samochód? Twoje obowiązki nie kończą się na oddaniu dokumentów i kluczyków nabywcy – musisz też zawiadomić o sprzedaży pojazdu wydział komunikacji i firmę ubezpieczeniową, która ubezpieczała Twój pojazd.

1. Poinformowanie o zbyciu pojazdu wydział komunikacji

Obowiązek poinformowania o zbyciu pojazdu urzędników tego wydziału komunikacji, który dokonał jego rejestracji, wynika z ustawy Prawo o ruchu drogowym. Na tę czynność masz 30 dni (Uwaga! Podobnie jak w przypadku rejestracji pojazdu, termin na zgłoszenie zbycia samochodu został przedłużony do 180 dni - więcej informacji znajdziesz powyżej, w punkcie “Jak wygląda rejestracja samochodu w urzędzie”.

Ze zgłoszeniem o sprzedaży auta nie warto zwlekać. Dlaczego? Jeżeli nabywca pojazdu spowoduje wypadek lub otrzyma mandat z fotoradaru, a Ty będziesz nadal figurował w dokumentach jako właściciel pojazdu, to z naturalnych względów właśnie do Ciebie zostanie wysłane wezwanie do zapłaty.

Zawiadomienie o zbyciu pojazdu nie oznacza jego wyrejestrowania. Niepowiadomienie urzędników o sprzedaży auta w odpowiednim terminie wiąże się z karą finansową w wysokości od 200 do 1000 zł.

Dotychczas mimo obowiązku informowania o zbyciu pojazdu właściwego wydziału komunikacji, na byłych właścicieli pojazdów nie czekały żadne konsekwencje. To z kolei powodowało, że wielu kierowców lekceważyło zapisy ustawy. Od 1 stycznia 2020 r. niepowiadomienie starosty o zbyciu pojazdu słono kosztuje – w ustawie Prawo o ruchu drogowym została przewidziana kara w wysokości od 200 do 1000 zł. Jej wysokość jest ustalana indywidualnie.

Jak powiadomić urzędników o zbyciu pojazdu? Wystarczy wypełnić formularz, który dostępny jest zarówno na stronach internetowych wydziałów komunikacji, jak i w formie papierowej w urzędzie. Załącznikiem do pisma może być kopia umowy kupna-sprzedaży pojazdu (oryginał do wglądu). Dokumenty możesz dostarczyć osobiście lub za pośrednictwem operatora pocztowego. Jeżeli posiadasz profil zaufany lub certyfikat kwalifikowany, możesz powiadomić urzędników o zbyciu pojazdu przez internet.

2. Poinformowanie firmy ubezpieczeniowej o zbyciu pojazdu

O sprzedaży auta należy poinformować również firmę ubezpieczeniową. Dlaczego? Ubezpieczyciel musi wiedzieć o tym, że samochód zmienił właściciela, aby:

  • nie przedłużyć automatycznie polisy,
  • przenieść obowiązek zapłaty kolejnej raty (jeśli polisa nie została opłacona w całości) na nabywcę pojazdu - pamiętaj, że do dnia zgłoszenia sprzedaży auta odpowiadasz solidarnie z nabywcą za zapłatę zaległej składki,
  • przypisać ewentualną szkodę komunikacyjną do nowego posiadacza samochodu i zgłosić ją zgodnie ze stanem faktycznym do UFG.

Jeżeli zapomnisz o tym obowiązku, będziesz mógł wprawdzie anulować automatycznie przedłużoną umowę OC i uniknąć odpowiedzialności za szkodę, jednak będzie to wymagało czasu i przeprowadzenia dodatkowych formalności.

Firmę ubezpieczeniową o sprzedaży samochodu należy poinformować w ciągu 14 dni, licząc od dnia sprzedaży pojazdu.

Jak poinformować ubezpieczyciela o sprzedaży pojazdu? Możesz samodzielnie przygotować pismo i wysłać je pocztą. Pamiętaj, aby w treści zawrzeć swoje dane osobowe i podać numer polisy. Do przygotowanego pisma dołącz także kopię umowy kupna-sprzedaży pojazdu.

Część firm ubezpieczeniowych udostępnia swoim klientom gotowy druk zgłoszenia (można go wypełnić, zeskanować i wraz z kopią umowy sprzedaży wysłać mailem) oraz oferuje konta online, za pośrednictwem których mogą oni załatwiać różne sprawy, w tym zgłosić zbycie pojazdu. Bardzo zatem możliwe, że będziesz mógł zawiadomić o sprzedaży auta przez internet.

Jest jeszcze jeden powód, dla którego warto poinformować ubezpieczyciela o zbyciu pojazdu. Jeżeli od jego nabywcy wiesz, że zamierza on zakupić własną polisę, a opłaciłeś składkę z góry za cały rok, możesz dochodzić zwrotu niewykorzystanej części składki. W zależności od tego, ile zapłaciłeś, może się okazać, że odzyskasz nawet kilkaset złotych.